لاپەڕەی نووسەر

author photo
جەزا ئەحمەد فارس

توێژەری سیاسی

بەکالۆریوس لە زانستە سیسیەکان

بڵاوکراوەکانی نووسەر

پەلامارەكان بۆسەر عەفرین لە ماڵپەڕ و ناوەندە جیهانیەكانەوە

سیاسی

توركیا هێرشی سەربازی دەستپێكردوە بە مەبەستی كۆنترۆڵكردنی عەفرین لەبەر ئەوەی عەفرین پێگەیەكی ستراتیجی گرنگی هەیە و لە ئایندەدا پرسی سوریا لە عەفرینەوە یەكلای دەكرێتەوە. بیانوەكانی توركیا بۆ پەلاماردان و هێرشكردنە سەر عەفرین بریتیە لە بوونی یەكینەكانی پاراستنی گەل وەك مەترسییەك بۆ سەر ئاسایشی سنورەكانی بەڵام ئەم هێرشە تەنیا پەیوەندی بەوە نیە بەڵكو هاوكێشەیەكی هەرێمی و نیودەوڵەتی تەحەكومی پێوە دەكات كە خۆی دەبینێتەوە لە ململانێكانی روسیا و ئەمریكا لە پێناو زیاتر هەیمەنە كردنیان لە سوریادا.

لەچاوی عەفرینەوە لە وڵاتە زلهێزەكانی جیهان بڕوانن

سیاسی

هەمیشە ووڵاتە زلهێزەكانی جیهان پرسی كوردیان بۆ بەرژەوەندی خۆیان بەكار هێناوە، بەمەبەستی دەستوەردان لە بارودۆخی زۆرێك لە ووڵاتانی ڕۆژهەڵاتی ناوەراست ئەم دەستوەردانانەش ئەوەندەی لەبەرژەوەندی ووڵاتە زلهێزەكان بووە هێندە نەكەوتۆتە خزمەتی دۆزی كوردەوە.

30 ملیار دۆلار بۆ ئاوەدانكردنەوەی عێراق تەرخانكرا

ئابووری

لەدوای كاولبوونی بەشێكی زۆری عێراق لە ئەنجامی داگیركردن‌و رزگاركردنەوەی لەدەستی چەكدارانی داعش، لە 12-14/2/2018 كۆنگرەیەك لە وڵاتی كوەیەت بەمەستی ئاوەدانكردنەوەی عێراق بەسترا.

رێكەوتنی يەپەگەو رژێمی سوریا لە بەرژەوەندی كێدایە؟

سیاسی

لەدوای چەندین گفتوگۆی نهێنی لەنێوان یەكینەكانی پاراستنی گەل و رژێمی سوریا هەردوو لا گەشتونەتە رێكەوتنێك بەمەبەستی رێگە گرتن لە هێرشی زەمینی و ئاسمانی توركیا.

هەرێم و بەغداد لەڕێكەوتنەوە بۆ لێكترازان

سیاسی

لە دوای كەوتنی ڕژێمی عێراق لە 2003 دا، سەركردایەتی سیاسی كورد هەموویان كۆكبوون لەوەی ببن بە بەشێك لە عێراقێكی نوێ‌ كە تیادا (كورد و عەرەب، سوننەو شیعە) پێكەوە بەژداری پێكهێنانی دەكەن.

كورد لە نێوان عەبادی‌و مالیكیدا

سیاسی

مالیكی و عەبادی وەك دوو كارەكتەری سەرەكی لە سەر گۆرەپانی عێراق كەوتونەتە ململانێ‌ لەگەڵ یەكتری بۆ ئەوەی هەریەكەیان بتوانێت لەهەڵبژاردنی ئایندەدات زۆرترین دەنگ و پاشان هاوپەیمانێتی پێك بیەنێت بۆ بوون بە سەرۆك وەزیرانی عێراق.

چیك چاوەڕێی چی لە توركیا دەكات؟

سیاسی

لە بەرواری 2/8/2017 دادگای توركیا بریای شەش ساڵ و سێ مانگ زیندانی بۆ دوو هاووڵاتی كۆماری چیك دەركرد بەناوەكانی ماركا ویلیكوف و میروسلاو فركاش . دادگای توركیا ئەم بریارەی دەركرد لەسەر بنەمای بوونی پەیوەندی لەنێوان ئەم دوو هاووڵاتیە چیكیە و یەكینەكانی پاراستنی گەل كە بەپێی یاساكانی توركیا گروپێكی تیرۆرستیە و سەر بە پارتی كرێكارانی كوردستانە كە زیاد لە چارەكە سەدەیەكە لەگەڵ دەوڵەتی توركیا لە شەردایە.

توركیا، زیندانێكی گەورە بۆ دەنگە ناڕازییەكان

سیاسی

توركیا بەرووكەش وەك وڵاتێكی دیموكراسی خۆی نمایش دەكات، بەڵام لەناوەوە زیندانێكی گەورەیە بۆ ئەو دەنگە ناڕازییانەی كە دژی سیستمی حكومڕانی ئەو وڵاتە بەرزدەبنەوە.

پرۆسەی ئاگر بەست لەسوریا شكست دەیەنێت

سیاسی

ئەنجومەنی ئاسایشی سەر بە نەتەوە یەكگرتووەكان لە 24/2/2018 دا لەدوای چەندین كۆبوونەوە و گفتۆگۆ بەكۆی دەنگی هەر 15 ئەندامەكەی ئاگربەستی لە تەواوی سوریادا راگەیاند بەمەبەستی گەیاندنی هاوكاری مرۆی و تەندروستی بەلێقەوماوانی شەری ناوخۆ لەسوریا

هاوسەرۆکی پەیەدە لەڕێی دیپلۆماتیک مەگەزینەوە باسی بارودۆخی ئێستای عەفرین دەکات

سیاسی

چه‌ند رۆژێكه‌ هێزى ئاسمانى توركیا به‌ شێوه‌یه‌كى چڕو پڕ ده‌ستى كردووه‌ به‌ بۆردومان كردنى سه‌نته‌رى عه‌فرین ئه‌مه‌ش بۆته‌ هۆى روودانى كاره‌ساتى گه‌وره‌ له‌ناو شارى عه‌فرین.

هاوسەرۆکی پەیەدە: عەفرین بەر ڕوسیا کەوتووە لە نەخشەی دابەشکردنی سوریادا بۆیە ئەمریکا دەستوەردانی نەکرد

چاوپێکەوتن

شاهۆز حه‌سه‌ن، هاوسه‌رۆكى پارتى یه‌كێتى دیموكرات (په‌یه‌ده‌) له‌م چاوپێکەوتنەدا له‌گه‌ڵ دیپلۆماتیك مه‌گه‌زین باسى داگیر کاریی توركیا له‌ عه‌فرین ده‌كات، ئەمەش بە یەکەمین چاوپێکەوتنی ڕۆژنامەوانیی هاوسەرۆکی پەیەدە دادەنرێت دوای داگیرکردنی عەفرین

دواى داگیركردنى عه‌فرین، ئۆپراسیۆنه‌كانى توركیا به‌ره‌و كوێ ده‌ڕوات ؟

سیاسی

پاش داگیركردنی عەفرین لە لایەن سوپای تورکیاوە، توركیا به‌رنامه‌ رێژى بۆ  ئه‌نجامدانى چه‌ندین ئۆپراسیۆنى سه‌ربازی تر ده‌كات  له ‌سوریا و عێراق  هه‌ندێك له‌م ئۆپراسیۆنانه‌ش له ‌ناو خاكى هه‌رێمى كوردستانەوە‌ ئه‌نجام ده‌درێن.

بەهۆی پشتگیری كردنی كوردەوە ناكۆكی لە نێوان فەرەنسا و توركیا دروست دەبێت

سیاسی

دوای ئەوەی لە 30/3/2018 شاندێكی رۆژئاوای كوردستان لە كۆشكی ئەلیزێ‌ لە گەڵ سەرۆكی فەرەنسا ئیمانیۆل ماكرۆن كۆبوونەوە نیگەرانی ووڵاتی توركیای لێكەوتەوە بەو پێیەی لە سەر ئاستی باڵا و بە شێوەیەكی فەرمی پێشوازی لەو وەفدە كراوە، و فەرەنسا بەڵێنی پشتگیری كردنی باكوری سوریای داوە.

تیمێكی 5 كەسی لە حكومەتەكەی ترامپ بڕیاردەدەن لە هێرش بۆسەر سوریا

سیاسی

لەدوای ئەوەی ئاژانسەكانی هەواڵ بڵاویانكردەوە كە رژێمی سوریا چەكی كیمیاوی بەكارهێناوە لە رۆژی شەممەی رابردو 7/4/2018 لەناوچەی دۆما ی رۆژهەڵاتی غوتە، تورەی ئەمریكا ووڵاتانی ئەوروپای بەدوای خۆیدا هێنا.

هێرشەکانی سەر سوریا ئامانجەکانی خۆیان پێکا ؟

سیاسی

به‌ره‌ به‌یانى 14/4/2018 ئه‌مریكا و فه‌ره‌نسا و به‌ریتانیا پێكه‌وه‌ له‌ یه‌ك كاتدا بۆمبارانى رژێمى سوریا ده‌كه‌ن ئه‌م هێرشه‌ وه‌ك كاردانه‌وه‌یه‌ك به‌رامبه‌ر به‌ به‌كارهێنانى چه‌كى كیمیایى له‌لایه‌ن رژێمى سوریاوه‌ له‌ دووما هه‌ژماركرا.

پاش داگیركردنی، توركیا چ پیلانێكی هەیە بۆ كانتۆنی عەفرین؟

سیاسی

سوپای توركیا لە (20/1/2018)دا دەستیان كرد بە ئۆپراسیۆنێكی سەربازی لە ژێرناونیشانی (چڵە زەیتوون) بە ئامانجی داگیر كردنی كانتۆنی عەفرین.

هه‌موو شتێك ده‌رباره‌ى مایك پۆمپیۆ، وه‌زیرى نوێى ده‌رەوه‌ى ئه‌مریكا

سیاسی

ئه‌نجومه‌نى پیرانى ئه‌مریكا له‌ 26/4/2018 ره‌زامه‌ندى ده‌ربرى له‌سه‌ردانانى مایك پۆمپیۆ وه‌ك وه‌زیرى ده‌ره‌وه‌ى ئه‌مریكا به‌مه‌ش به‌شێوه‌یه‌كى فه‌رمى پۆمپیۆ وه‌ك وه‌زیرى ده‌ره‌وه‌ى ئه‌مریكا ده‌ست به‌كار بوو،

گەنجێکی سەرنجراکێش لە ناو دەنگدەرە ناکوردەکاندا

سیاسی

به‌پێى راپۆرتێكى گۆڤارى (فۆرن پۆلسى) ئه‌مریكى ده‌میرتاش "سیاسیه‌كى گه‌نج و سه‌رنجراكێشه‌ وه‌ یه‌كه‌م سیاسه‌تمه‌دارى كوردیشه‌ كه‌ توانیبێتى جێى خۆى له‌دڵى ده‌نگده‌ره‌ ناكورده‌كاندا بكاته‌وه‌ به‌ تایبه‌تى له‌لاى چه‌په‌كانى توركیا و خوێندكاران و چینى ناوه‌ند".

كار یگەری خۆپیشاندانەكانی باشور و ناوەراستی عێراق لە سەر پێكهێنانی حكومەتی نوێی عێراق

سیاسی

خۆپیشاندانەكانی باشور و ناوەڕاستی عێراق لەكاتێكدا سەرهەڵدەدات كە لایەنە براوەكانی هەڵبژاردنی ئەنجومەنی نوێنەران سەرقاڵی پێك هێنانی حكومەتی نوێن، و هاوڵاتیانیش شەقامەكانی چەندین پارێزگای عێراق دەكەنە شوێنی گەیاندنی پەیامەكانیان بۆ دەسەڵاتداران.