لاپەڕەی نووسەر

author photo
رەزوان زەڵمی

ماسته‌ر له‌ زانسته‌ رامیارییه‌كان

ئه‌ندامى كاراى سه‌ندیكاى ڕۆژنامەنووسانی کوردستان

 

بڵاوکراوەکانی نووسەر

چیرۆكی ئەشكەنجەدانی مامۆستایان و ڕۆژنامەنوسان لە زیندانەكانی پایتەختدا

سیاسی

ئەم رۆژانە شەقامەكان جمەیان دەهات لە هاونیشتمانیان و مووچەخۆران كە داوای قووت و مافەكانیان دەكرد.. دەنگی مامۆستایان لەهۆڵەكانی خوێندنەوە بۆ شەقەماكان گواسترابوویەوە كە پر بەگەروو هاواریان دەكرد ـ ئەی حكومەتی قومارچی ... پارەی نەوتت دا بەچی ـ

فەرید ئەسەسەرد: موچەخۆران و مامۆستایان مافی خۆیانە بێنە سەرشەقام

سیاسی

ئەندامێكی سەركردایەتی یەكێتی بۆ دیپۆلۆماتیك مەگەزین دەدوێ و داهاتووی خۆپیشاندانەكان لەهەرێم روون دەكاتەوە.

خۆپیشاندانەکان تا کەی بەردەوام دەبن ؟

سیاسی

له‌ باره‌ی به‌رده‌وامی بایكۆت و نه‌چوونه‌وه‌ بۆ هۆڵه‌كانی خوێندن مامۆستایان بوون به‌ دوو به‌شه‌وه‌، هه‌ندێك له‌ مامۆستایان ڕایانگه‌یاند  له‌به‌ر خه‌مى خوێندكاران بایكۆتیان شكاند و بڕیاریاندا بچنه‌وه‌ هۆڵه‌كانى خوێندن له‌ به‌رامبه‌ریشدا به‌شێكی دیكه‌ی مامۆستایان تا ئه‌مڕۆ له‌ سه‌ر شه‌قامن و ده‌ڵێن به‌هیچ به‌ڵێنێكى بێ كردار ناچنه‌وه‌ هۆڵه‌كانى خوێندن.

بزوتنەوەی گۆڕان دژی بڕیاری شكاندنی بایكۆتە لەلایەن پارێزگارەوە

سیاسی

هەرچەندە پارێزگاری سلێمانی ڕاگەیەندراوێكی بڵاوكردەوە و رایگەیاند دەرگای خوێندنگا و نەخۆشخانە و دامودەزگاكانی دیكە دەكەنەوە.

كاندیده‌كان، خێمه‌کانی خۆپیشاندەران گه‌رم ده‌كه‌ن

سیاسی

دیوێكى دیكه‌ى خۆپیشاندانەکانی‌ هه‌رێمى كوردستان كه‌ هه‌ركاتێك ئه‌نجام ده‌درێت، بریتییه‌ له‌وه‌ى بازارێكى گه‌م و باش ده‌بێت بۆ ساغكردنه‌وه‌ى كاڵاى سیاسییه‌كان، كاڵایه‌ك كه‌ بیانه‌وێ عه‌زرى بكه‌ن و دواتر ڕه‌واج په‌یدا بكات.

حزبەكان پشت لەخۆپیشاندەران دەكەن‌و شەقام بەتەنیا دەهێڵنەوە

سیاسی

مامۆستایان‌و فەرمانبەرانی ناڕازی، گلەیی ئاڕاستەی هێزەكانی دەرەوەی دەسەڵات دەكەن كە لەگەڵ توندبوونەوەی فشارەكان لەسەریان، پشتیانكردووەتە خۆپیشاندەران‌و ئەوانیان بەتەنها لەشەقام بەجێهێشتووە.

هێزە ئەمنییە جل مەدەنییەکان کێن ؟

سیاسی

كاتێك له ‌سه‌ره‌تای به‌هارى عه‌ره‌بییه‌وه‌ خۆپیشاندانه‌كان ده‌ستیان پێكرد، خۆپیشانده‌ران ته‌نها نیگه‌ران نه‌بوون له‌و هێزانەی كه رێیان ده‌گرت له‌خۆپیشانده‌ران و داواكردنى مافه‌كانیان، به‌ڵكو تاقمێك له‌ هێزه‌ ئه‌منییه‌كان هه‌میشه‌ له‌ نێو خۆپیشانده‌ران و ده‌ره‌وه‌ى خۆپیشانده‌راندا به‌جلى مه‌ده‌نییه‌وه‌ ڕووبەڕووی خۆپیشانده‌ران  دەبوونەوە و توندوتیژییان بەکاردەهێنا.

شۆِڕشگێڕێكى چه‌پ له‌ شه‌قامه‌كانى هه‌ولێردا

سیاسی

عه‌لى سیاسى، پیاوێكى بچوكۆله‌یه‌، به‌ڵام به‌تاقى ته‌نها حكومه‌تێكى به‌گیرهێناوه‌، له‌وانه‌یه‌ له‌ماوه‌ى 8 ساڵى رابردودا هیچ خۆپیشاندانێك نه‌بوبێت له‌ هه‌ولێردا، عه‌لى سیاسى به‌شدارى تیانه‌كردبێت، یان خۆى ڕێكخه‌رى نه‌بوبێت، هه‌ندێ جاریش ڕێك كه‌وتووه‌ كه‌ كه‌سىى ده‌ست نه‌كه‌وتووه‌ به‌تاقى ته‌نها خۆپیشاندانى كردووه‌.

فواد مەعسوم، قوربانیی دەسەڵاتە تەشریفاتییەکانە

چاوپێکەوتن

د.فواد مەعسوم، دووه‌م سه‌رۆك كۆمارى كورد له‌ عێراقدا دوای کۆچکردوو جەلال تاڵەبانیی، هه‌رچه‌نده‌ پرۆسه‌ى بوون به‌سه‌رۆك كۆمارى ئه‌م پیاوه‌ هه‌ر له‌سه‌ره‌تاوه‌ مشتومڕیی زۆرى به‌دواى خۆیدا هێنا لە نێو حزبەکەیدا و لە بەرامبەر د.بەرهەم ساڵحدا، واتە بە ئاسانی ئەو پۆستەی بۆ یەکلانەبووەتەوە.

مینە چێندراوەکانی ناو سیستەمی ئەلیکترۆنی دەنگدان

سیاسی

سیسته‌مي نوێى ئه‌لیكترۆنى بۆ ده‌نگدانى گشتى، بیروراى جیاوازى لێ لێکەوتووەتەوە و هه‌رچه‌نده‌ كۆمسیۆنى عێراق سیسته‌مه‌كه‌ زۆر به‌سه‌ركه‌وتوو و باش ده‌زانێت، به‌ڵام بڕیاردەری ئەنجومەنی .کۆمسیارانی کۆمسیۆنی باڵای سه‌ربه‌خۆى هه‌ڵبژاردن و ڕاپرسى له‌ هه‌رێمی کوردستان، زۆر به‌خراپى باسی ئەو سیستمەی ئەلیکترۆنییە دەکات

ده‌ریای ئیجه‌، گۆڕستانى پەنابەرانی كورد

چاوپێکەوتن

 لە ماوەی ڕابردوودا به‌هۆى قه‌یرانه‌ بەردەوامەکانەوە له ‌هه‌رێمى كوردستان كۆچى گه‌نجان و هاوڵاتیان به‌ره‌و وڵاتانی ئه‌وروپا ده‌ستى پێكرده‌وه،‌ كۆچێك هیچ كه‌متر نییە له‌ كۆچى به‌ لێشاوى ساڵانى نه‌وه‌ده‌كان كه ‌به‌هۆى گرانی و شەری ناوخۆوە هاوڵاتیان کوردستانیان جێدەهێشت.

كورد له‌ كوێی ئه‌و ئاگره‌دایه‌ خه‌ریكه‌ له‌ ناوچەکەدا هه‌ڵده‌گیرسێت ؟

چاوپێکەوتن

مه‌سعود عه‌بدولخالق چاودێری سیاسیی وه‌ڵامی پرسیاره‌كانی دیپلۆماتیك مه‌گه‌زین ده‌داته‌وه‌ ده‌رباره‌ی شوێن و ئاینده‌ی كورد له‌و گۆرانكارییه‌ نوێیانه‌ی دوای هەرەشەکانی سەرۆکی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا دێنە ئاراوە لە ناوچەی خۆرهەڵاتی ناوەڕاستدا.

سواڵی دەنگ لەڕێگەی مامۆستایانی ئاینییەوە

سیاسی

لەماوەی رابردودا پۆستەری یەكێك لەكاندیدەكان دەنگدانەوەی زۆری بەدوای خۆیدا هێنا لە تۆڕە كۆمەڵایەتیەكان.

كاندیدەكان دەیانەوێت بەسەر پشتی" هەژاری"دا بپەڕنەوە

سیاسی

كاتژمێر 12 ی شەوی رابردوو بەشێوەیەكی فەرمی حزبەكانی هەرێمی كوردستان دەستیان كرد بە ئەنجامدانی پروپاگەندەی هەڵبژاردن و بڵاو كردنەوەی فلێكس و هەڵواسینی پۆستەراتی هەڵبژاردن، كاندیدەكان و لایەنگرانی حیزبەكانی لە كاتژمێرەكانی سەرەتای بانگەشەوە لە نیوەشەودا، رژانە ناو شەقامەكان و لە تۆرە كۆمەڵایەتیەكان نمایشی خۆیان كرد،

شه‌ڕى گه‌رمى هه‌ڵبژاردنى ئه‌مجاره‌ له‌ فه‌یسبوكدایه‌ نه‌ك شه‌قامه‌كان

سیاسی

ئه‌وه‌ی‌ هه‌ڵمه‌تەکانی هه‌ڵبژاردنى ئه‌مجاره‌ جیادەکاتەوە لە هەڵبژاردنەکانی پێشوو، بازاڕى گه‌رمى سۆشیال میدیایە بە تایبەت فه‌یسبووك،‌ وه‌ك بەربڵاوترین و كاریگه‌رترین تۆڕى كۆمه‌ڵایه‌تى له‌ هه‌رێمى كوردستاندا، وه‌ك ده‌وترێت لیست و کاندید و دەنگدەرانیش قورسایى هه‌ڵمه‌تى هه‌ڵبژاردنى ئه‌مجارەیان لەسەر شەفامەوە گواستووەتەوە بۆ سەر فەیسبووک.

ئایا جەماوەری پارتی لە کەرکوک دەنگ بە لیستی حزبی سۆسیالیست دەدەن ؟

سیاسی

 پارتی دیموکراتی کوردستان بایکۆتی بەشداریکردنی هەڵبژاردنی کردووە لە پارێزگای کەرکوک، لە ئێستاشدا قسەوباسەکان لەسەر ئەوەن کە دەنگی جەماوەریی پارتی لە کەرکوک بۆ چ حزب و لیستێک دەچێت، دیپلۆماتیک مەگەزین لەم ڕاپۆتەدا بە دوای دەنگەکانی پارتی دەکەوێت تاوەکو بزانێت لە بەرژەوەندی کێ دەچنە ناو سندوقەکانی دەنگدانەوە.

موحسین ڕه‌زاییه‌كانی كوردستان له‌ هه‌ڵبژاردندا

سیاسی

بۆ هه‌ڵبژاردنه‌كانی هه‌رێمی كوردستان و عێراق زۆر كه‌س ده‌بینرێن كه‌ بارودۆخیان وه‌ك موحسین ڕه‌زاییه‌ به‌رده‌وام خۆیان كاندید ده‌كه‌ن به‌ڵام ده‌رناچن، له‌گه‌لأ ئه‌وه‌شدا كۆلأ ناده‌ن و پێیانوایه‌ ڕۆژێك دێت بچنه‌ سه‌ر كورسی په‌رله‌مان، كه‌ ئێستا له‌ ناو خه‌ڵكدا به‌ "كاندیده‌ چەندباره‌كان" ناوده‌برێن.

چێشتی ساردی ڕیفراندۆم لە بانگەشەی هەڵبژاردندا گەرمدەكرێتەوە

سیاسی

لەم ڕۆژانەدا كە بانگەشەی هەڵبژاردنەكان دەچێتە قۆناغی زیوینەوە، جارێكی تر بابەتی ڕیفراندۆمی هەرێمی كوردستان دێتە پێشەوە.

ژنانی كاندید كۆتای ئافرەتان بە غەدر دەزانن!

سیاسی

لەدوای ساڵی 2005 لە عێراقی فیداڵ كاتێك دەستووری هەمیشەیی نوسرایەوە، چین و توێژە جیاجیاكانی عێراق لەسەر ئەوە رێك كەوتن كە رێژیەی (%25) لە پەرلەمانی عێراق بۆ ئافرەتان دابنرێت كە بە كۆتای ئافرەتان ناوزەندكرا، بۆ ئەوەی ئافرەتانیش هاوشانی پیاوان لە كایەی سیاسیدا بوونیان هەبێت.

پاڵەوانی کوشتنی ڕیفراندۆم لە کوردستان !

سیاسی

هاتنی حه‌یده‌ر عه‌بادى سەرۆک وەزیرانی عێراق بۆ هەرێمی کوردستان و سەردانیکردنی شارەکانی سلێمانی و هەولێر، کاردانەوەی جیاوازی لێکەوتەوە لای شەقامی کوردیی و لایەنە سیاسییەکان، عەبادی ئێوارەی دوێنێ گەیشتە سلێمانی و ئەمرۆش سەردانی هەولێری کرد و لە لایەن نێچیرڤان بارزانی سەرۆکی حکومەتی هەرێمەوە لە فرۆکەخانەی هەولێر پێشوازی لێکرا.

شەری هەڵبژاردن دەگوێزرێتەوە بۆ سەر جەستەی کاندیدە ژنەکان

سیاسی

بانگه‌شه‌كانى هه‌ڵبژاردن بۆ په‌رله‌مانى عێراق كه‌ پێده‌نێته‌ هه‌فته‌ی پێش كۆتایی، رۆژ به‌ رۆژ گوتارى لایه‌نه‌كان به‌رامبه‌ر یه‌كدى گه‌رمتر ده‌بێت، تا ئه‌و سنوره‌ى كه‌ هه‌ندێ كاندید باس لەوە دەکەن لە لایەن رکابەرەکانیانەوە "  هەرەشەی دروستکردنی مه‌له‌فى ئه‌خلاقیان لێدەکرێت و بەوە ده‌ترسێنرێن".

کورد چی دەوێت لە بەغداد ؟ سەرۆک کۆمار یان سەرۆکی پەرلەمان

سیاسی

كورد جارێكى دیكه‌ لە هه‌ڵبژاردنه‌كانى په‌رله‌مانى عێراق به‌شدارى کرد و له‌ ڕێگەی خولێكى دیكه‌ى په‌رله‌مانەوە دەگەرێنەوە بەغداد بۆ نێو گه‌مه‌ سیاسییه‌كان و شه‌ڕى مافه‌ ده‌ستوورى و یاساییه‌كان، دیپلۆماتیك مه‌گه‌زین له‌م راپۆرته‌ دا له‌گه‌ڵ لایه‌نه‌ سیاسییه‌كانى هه‌رێمی کوردستان ئه‌وله‌یه‌تى كورد له‌ گه‌رانه‌وه‌ى بۆ به‌غداد دیارى ده‌كات.

حكایه‌تى پۆستی پارێزگارى سلێمانى له‌ نێوان یه‌كێتی و گۆڕاندا كۆتایی نایه‌ت

سیاسی

.له‌گه‌ڵ ته‌واو بوونى ماوه‌ی یاسایی ئه‌نجومه‌نى پارێزگاكان كه‌ هاوڵاتیان ساڵی 2014 ته‌نها بۆ ماوه‌ى چوار ساڵ هه‌ڵیان بژاردن، جارێكی تر كێشه‌ى پۆستی پارێزگارى سلێمانى كه‌ دوو ساڵ به‌ دوو ساڵ به‌رێكه‌وتنێك له‌نێوان یه‌كێتى و گۆران چاره‌سه‌ركرا دووباره‌ سه‌رهه‌ڵ ده‌داته‌وه‌.

پارێزگارێك كه‌ ره‌شه‌باى بانگه‌شه‌ى هه‌ڵبژاردن نه‌یخست

سیاسی

هه‌ڵمه‌تى بانگه‌شه‌ بۆ په‌رله‌مانى عێراق پێده‌نێته‌ كۆتا ڕۆژه‌كانییه‌وه‌و هێشتا ئه‌و بێده‌نگه‌و به‌شدارى كه‌مپینه‌كانى بزوتنه‌وه‌ى گۆڕان ناكات. دكتۆر هه‌ڤاڵ ئه‌بوبه‌كر، پارێزگارى سلێمانى، تا ئێستا له‌ هیچ كه‌مپێنێكى بانگه‌شى بزوتنه‌وه‌ى گۆڕانداو ته‌نانه‌ت له‌میدیاشه‌وه‌ ده‌رنه‌كه‌وتووه‌ كه‌ بانگه‌شه‌ بۆ بزوته‌وه‌ى گۆڕان بكات.

دوای کۆبونەوەی بارزانی و محەمەد حاجی مەحمود، دەنگی پارتی لە کەرکوک بۆ سۆسیالیست یەکلابووەتەوە

سیاسی

له‌ دواى رووداوه‌كانى 16ى ئۆكتۆبه‌رەوە، بارودۆخی سیاسیی و ئەمنیی کورد لە كه‌ركوك رووبه‌رووى چه‌ندین تەحەدی و مەترسیی بوویەوە، لە کاتێکدا کورد خۆی بۆ هەڵبژاردنی پەرلەمانی عێراق ئامادەکات کەرکوک لە دەرەوەی دەسەڵاتی سیاسیی و ئەمنیی کوردە بە پێچەوانەی هەڵبژاردنەکانی پێشوو

كاریگه‌ریی خێڵ له‌ كه‌مپینه‌كانی بانگه‌شه‌ی هه‌ڵبژاردندا

چاوپێکەوتن

له‌ هه‌ڵمه‌تی بانگه‌شه‌ى لایه‌نه‌ كوردییه‌كان بۆ هه‌ڵبژاردنه‌ په‌رله‌مانییه‌كه‌ی عێراق، زۆرێك له‌ كانید و لیسته‌كان په‌نایان بردووه‌ بۆ  جوڵاندنى هه‌ستى ناوچه‌گه‌ریی و عه‌شیره‌ت و خێڵایه‌تی، ده‌یانه‌وێت ئه‌مه‌ بكه‌نه‌ پردێك بۆ په‌رینه‌وه‌ بۆ په‌رله‌مانی عێراق

یەكگرتوو چاوی لە حاجی كاروانە لەهەولێر كورسیەكی بۆ بباتەوە

سیاسی

هەرچەندە هەڵبژاردنی پێشوو بۆ پەرلەمانی عێراق یەكگرتووی ئیسلامی كوردستان لە هەولێری پایتەخت نەیتوانی كورسی بەدەست بهێنێت بەڵام بەهۆكاری كاندیدكردنی بانگخوازێكی بەهێز، لە هەڵبژاردنی ئەمجارەدا ئەو حزبە دەیەوێت كورسیەك لە هەولێر بباتەوە .

یه‌كگرتوو: به‌هیچ شێوه‌یه‌ك ئه‌و ده‌ره‌نجامانه‌ قبوڵ ناكه‌ين

سیاسی

رۆژى 12ى ئایار هاوڵاتیانى هه‌رێمى كوردستان چوونه‌ سه‌ر سندووقه‌كانى ده‌نگدان و ده‌نگیاندا بۆ نوێنه‌رانیان له‌ په‌رله‌مانى عێراق، به‌ڵام دواى ته‌واو بوونى كاتى یاسایی پرۆسه‌ى هه‌ڵبژاردن ئه‌وه‌ى جێگه‌ى شۆك و پرسیار بوو بۆ زۆرێك له‌ لایه‌نه‌كان و به‌تایبه‌ت هاوڵاتیان ئه‌وه‌بوو كه‌ وه‌ك چاودێران ئاماژه‌یان بۆ كرد له‌رێگه‌ى ده‌ستكارى كردنى ئه‌و سیسته‌مه‌ ئه‌لكترۆنییه‌ى كه‌ ده‌نگى پێ درا گۆرانكارییه‌كى زۆر له‌ ده‌نگه‌كاندا كراوه‌ و مافى زۆرێك له‌ لایه‌نه‌كان خوراوه‌ به‌تایبه‌ت گۆران و یه‌كگرتوو كۆمه‌ڵ و هاوپه‌یمانى.

ئەو پیاوەی پێشوەخت مەترسییەکانی دەنگدانی ئەلیکترۆنی ئاشکرا کرد

سیاسی

چه‌ند رۆژێك به‌ر له‌ هه‌ڵبژاردن دپلۆماتیك مه‌گه‌زین له‌ رێگه‌ى چاوپێكه‌وتن له‌گه‌ڵ د.ئیسماعیل خورماڵى ئه‌ندامى ئه‌نجومه‌نى كۆمسیارانى كۆمسیۆنى باڵاى هه‌رێمى كوردستان ئه‌وه‌ى ئاشكرا كرد كه‌ به‌هۆى به‌كارهێنانى ئه‌و سیسته‌مه‌ ئه‌لكترۆنییه‌ له‌ هه‌ڵبژاردنى ئه‌نجوومه‌نى نوێنه‌رانى عێراق ساخته‌كارییه‌كى گه‌وره‌ ده‌كرێت

"گۆڕان و هاوپەیمانی و یەكگرتوو كۆمەڵ: " پشتی یەكتری بەرنادەین و خیانەت لەیەكتری ناكەین

سیاسی

دوای ئەنجامدانی هەڵبژاردنە پەرلەمانییەكەی عێراق رۆژی 12ی ئایار هەندێك لە حزب و لایەنە كوردییەكان رەخنەی توندیان لەو سیستەمە ئەلەكترۆنییە گرت كە پرۆسەی هەڵبژاردنی پێ بەرێوەچوو، چونكە پێیان وابوو دەنگێكی زۆریان بردراوە

هەنگاوی داهاتوی شەش حیزبەكە چی دەبێت؟

سیاسی

نوسەرو رۆشنبیران لەبارەی یەكگرتنی شەش لایەنەكە كە دژی دەرەنجامەكانی هەڵبژاردن بوون بۆ دپلۆماتیك مەگەزین دەدوێن، و داوای ئەوە دەكەن كە پێكەوە بن و پێكەوەش بایكۆتی پرۆسەی سیاسی عێراق بكەن گەرنا هەڵبژاردنەكانی هەرێمیش ئەدۆڕێنن.

كورسییه‌ چۆڵه‌كانى بایكۆت لە پەرلەمانی عێراق بۆ كێ ده‌چن ؟

ئابووری

شاره‌زایان و یاساناسان پرسى بایكۆت و كشانه‌وه‌ له‌ پرۆسه‌ى سیاسى عێراق به‌ پرسێكى هه‌ستار ده‌زانن و ئه‌وه‌ش ئاشكرا ده‌كه‌ن له‌ رووى ده‌ستوورى و یاساییه‌وه‌ شتێك نییه‌ به‌ناوى بایكۆته‌وه‌، به‌ڵكو هه‌ر لیست و كاندیدێكیش نه‌چێته‌ په‌رله‌مان به‌ كاندیدى لیستێكى دیكه‌ شوێنه‌كه‌ى پر ده‌كرێته‌وه‌

هەڵوێستی کۆمەڵی ئیسلامیی دەرەباری دروستکردنی هێزی چەکدار چییە ؟

سیاسی

دەرئەنجامەکانی هەڵبژاردنی ١٢ی ئایار، جگە لە ئاڵۆزبوونی دۆخی سیاسیی هەرێمی کوردستان، پرسێکی دیکەشی لای لایەنە نارازییەکان هێنایە ئاراوە، کە مەسەلەی بوونی هێزی چەکداری و دروستکردنی هێزی چەکداری تایبەت بە حزبەکانە

پەرلەمانتارە دەرچووەكان ڕای جیاوازیان هەیە لەسەر چونە بەغدا

سیاسی

دوای راگەیاندنی دەرەنجامەكانی كۆتایی هەڵبژاردنە پەرلەمانییەكەی عێراق دەنگێكی نارەزایی توند بەرز بوویەوە لەلایەن هەر شەش حزبی (گۆران و یەكگرتوو و كۆمەڵ و هاوپەیمانی و بزووتنەوە و شوعی) بە بیانووی ئەوەی غەدرێكی گەورەیان لێكراوە و دەنگەكانیان درزراو

هەرێمی كوردستان توشبوو بە نەخۆشی هۆڵەندی

سیاسی

نەخۆشی هۆڵەندی بەو نەخۆشییە دەگوترێت كە بۆ یەكەمین جار لە هۆڵەندا لە دەریای باكوری هۆڵەندنی ساڵی 1977 نەوت و غازێكی زۆر دۆزراوەیەوە بەمەش حكومەت پشتی بە دەرهێنان و فرۆشتنی نەوت دەبەست وەك تاكە سەرچاوەی داهاتی ناوخۆیی، ئەمەش وایكرد سێكتەرەكانی دیكەی وەك كشتوكاڵ و پیشەسازی لاواز ببن و تەنها كەرتی وزە پەرەی پێ بدرێت.

پرۆژە یاسای چاكسازی خانەنشینی لەپەرلەمان گیری خواردووە

سیاسی

سەرەتای مانگی شوباتی ئەمساڵ بۆ یەكەمین جار پەرلەمانی كوردستان لەبارەی ئەو پرۆژە چاكسازییەی كە حكومەت ئاراستەی كردبوو كۆبوویەوە، هەرچەندە بەرای فراكسیۆنەكانی پەرلەمان بڕگەو مادەكانی پرۆژەكە لە خزمەتی بەرژەوەندی گشتیدان، بەڵام رێك نەكەوتن لەسەر تێپەراندنی.

لەسەر ئاستی عێراق زۆرترین ساختەكاری لە پارێزگای دهۆك ئەنجامدراوە

سیاسی

لەناو ئەو 2000 وێستگەیەی كە لەلایەن كۆمسیۆنی سەربەخۆی هەڵبژاردنەكانەوە گومانی خراوەتە سەر و چێك كراوەتەوە 1020 سندوق هەڵوەشێنراوەتەوە كە بەتەنها 224 سندوقیان لە پارێزگای دهۆك بوە. بەم پێیەش پارێزگای دهۆك لەەسەر ئاستی عێراق زۆرترین ساختەكاری تێدا ئەنجامدراوە.

بەراستی سەر لەوە دەر ناكەین كە چۆن تەزویر كراوە

سیاسی

شێخ جەعفەر شێخ مستەفا، ئەندامی مەكتەبی سیاسی یەكێتی، ئاماژە بەوە دەدات كەڕووداوی هێرشكردن بۆ سەر گردی زەرگەتە ڕووداوێكی بەڕێكەوت بووەو، باسیشلەوە دەكات ئەگەر هاتوو دەنگەكان بەدەست هەژمار كرایەوەو دەنگەكانی یەكێتی كەمیكرد، ئەوا دەسەلمێنرێت كە یەكێتی ساختەكاری كردووە‌و دەشڵێت:" ئەنجامەكان بۆ یەكێتی بەدۆڕاو دەزانم".

دیپلۆماتیك نامەیەكی موستەفا زەڵمی بۆ سەرۆكی حكومەت ئاشكرا دەكات

سیاسی

پاش ئەوەی لەسەر داوای سەرۆكی حكومەت دوای چەندین ساڵ غەریبی موستەفا زەڵمی وەك زانایەكی كورد لە بەغداوە دەگەرێتەوە هەرێمی كوردستان و دەبێتە راوێژكاری سەرۆكی حكومەت بەڵام بە سەرۆكی حكومەت رادەگەیەنێت "هەموو كوردستانم لەسەر تاپۆ بكەیت یەك حكومی شەرعی ناگۆرم و ئەوەی حەقە دەیڵێم" و لەنامەیەكیشدا داوا لە حكومەت دەكات چاودێری وتاری هەینی بكرێـت تا مەلاكان بەناوی دینەوە خورافە بڵاو نەكەنەوە.

كەباب، ئیسلامییەكان كۆدەكاتەوە

سیاسی

لە ئێوارەخوان و ئیفتارەكاندا سەركردەی پارتە ئیسلامییەكان لەسەر یەك سفره كۆ دەبنەوەو وەك یەك خێزان نان دەخۆن، چاودێرێكی سیاسیش پێی وایە كاری ئەوان لەمە گەورەترە و دەبێت هەوڵی یەكگرتن بدەن نەك تەنها كەباب و نانخواردن، ئیسلامییەكانیش خۆیان ئەمە بەشتی رۆتینی و نارەسمی دەزانن و دەڵێن: "هیچ پەیوەندییەكی بە رەهەندە سیاسییەكەوە نییە."

ئەو خاتوونە گەنجەی، لە پشتی پەردەوە وڵات بەرێوە دەبات

سیاسی

دوای ئەوەی سەرۆكی كۆریای باكور ( كیم جون ئیل)ی باوك، لە رۆژەكانی كۆتایی تەمەنی نزیك بوویەوە، كورە بچوكەكەی بەناوی (كیم جون ئون) كاری لەسەر ئەوە دەكرد چۆن دوای باوكی ببێتە سەردرای وڵات.

شیعەكان رێك دەكەون و كوردیش دەبێت بە دوو بەرە

سیاسی

وا بریارە هێزە شیعەكان لەماڵی عەبادی كۆببنەوە، و هەرچەندە هەندێك لایەن هیوایەكیان لەسەر ئەم كۆبوونەوەیە هەڵچنیوە كە ببێتە هۆی دووبارە ئەنجامدانەوەی هەڵبژاردن، بەڵام ئەندامێكی پەرلەمانی عێراق پێی وایە : " ئەم كۆبوونەوەیە لەنێوان شیعە براوەكان دەكرێت بۆ پێكهێنانی حكومەت نەك هەڵوەشاندنەوەی هەڵبژاردن."

سندووقەكانی دەنگدان، لە دەستی تەزویرچیدا

سیاسی

دادگای باڵای عێراق بریار لە بەرژەوەندی شەش لایەنە نارازییەكەی هەرێم دەدات و ئەوانیش رایدەگەیەنن:" لەماوەی رابردوودا سندووقەكانی دەنگدان وەك پێویست لە ژێر چاودێری ئەواندا نەبوون."

لایەنە نارازییەكان، دەرگای هاوپەیمانیان بەرووی یەكدا داخست

سیاسی

گۆران ئامادەیی خۆی بۆ هاوپەیمانی دەردەبرێت، و كۆمەڵیش پێی وایە درەنگەو كار لە كار ترازاوە، یەكگرتووش گلەیی دەكات كە لایەنەكان زوو نەهاتنە پێش، هاوپەیمانیش دەڵێت: "یەكگرتووش پەلەی كرد"

لایەنە نارازییەكان متمانەیان بە دادوەرەكانی كۆمسیۆن نییە

سیاسی

سەبارەت بە دانانی دادوەرەكان لەبری بەرپرسانی كۆمسیۆنی هەڵبژاردن، لایەنە نارازییەكانی هەرێم ئاماژە بەوە دەكەن "دادوەرەكان حزبین و چاوەروانی هیچ شتێكی دڵخۆشكەریان لێ ناكرێت."

لە كۆشكی پاشایەتییەوە بۆ ئاوارەیی و وەرگرتنی زەكات

سیاسی

 زەین العابدین وەك یەكەم سەرۆكی لەسەركارلابراوی بەهاری عەرەبی لە بارودۆخێكی خراپی دارایدا دەژی، وە دان بەهەڵەكانیدا دەنێت، داواش دەكات بگەرێتەوە بۆ تونس، راشد غەنوشی سەرۆكی نەهزەی تونسیش دەڵێت: "ئەو تاوانبارە و مافی گەرانەوەی نییە"

عادل نوری: تەواوبوونی تەمەنی پەرلەمان لە بەرژەوەندی "لایەنە ساختەکارەکانە"

سیاسی

بەهۆی تەواونەكردنی ڕێژەی یاسایی ئامادەبوانەوە لە دواهەمین ڕۆژی تەمەنیدا پەرلەمانی عێراق یاریەكەی دۆڕان و نەیتوانی تەمەنی خۆی درێژبكاتەوە بەمەبەستی چاودێریكردنی هەمواری سێیەمی یاسای هەڵبژاردنەكان و چاودێری ئەژماركردنەوەی دەستی دەنگەكان.

سیناریۆكانی پشت گڕگرتنی كۆگاكانی تەقەمەنی

سیاسی

 هەرچەندە لایەنە پەیوەندیدارەكان لە هەرێمی كوردستان دەڵێن: تاكە هۆكاری سوتاندن و گڕ گرتنی كۆگاكانی چەك و تەقەمەنی لەهەولێر و سلێمانی و دهۆك تەنها پلەكانی گەرمایە، بەڵام زانیارییە نارەسمیەكان ئەمە دووپات ناكەنەوە پێ دەچێت سیناریۆی تر لەپشت ئەم رووداوانەوە هەبێت.

مامۆستایانی نارازی: چاوەڕوانی درۆكانی حكومەتین

سیاسی

 نەبوونی ناوی مامۆستایان لە لیستی نوێی مووچەی وەزارەتی دارایی جارێكی دیكە مامۆستایان نیگەران دەكاتەوە و مامۆستایەكی نارازیش دەڵێ: چاوەڕوانی درۆكانی حكومەتین و ئەگەر پێویست بكات چلەی هاوینیش بێت دەچینەوە سەر شەقام.

بەرەو باکوری عێراق

سیاسی

یەكێتی نیشتمانی چەند ساڵێكە لەبەردەم چوارەمین كۆنگرەیدا وەستاوەو ناتوانێ وەڵامی ئەو دەنگۆیانە بداتەوە كە لە غیابی مام جەلالدا كۆنگرەی پێ نابەسترێ، هەندێ لە سەركردەكانی یەكێتیش پێیانوایە، پیرەكانی ناو یەكێتی تاقەتی كۆنگرەیان نەماوە. گەنجەكانیش دەیانەوێ بە ئیحترامەوە جوابیان بكەن.

ژماردنەوەی دەنگی سنـدوقەکانی سلێمانی دەستی کـێی کەشف کرد ؟

سیاسی

د.ئیسماعیل نامیق دەشڵێت:" هەر لەسەرەتاوە كاری باشمان كردوو و توانيمان لە پەرلەمانی عێراق هەنگاوی باش بنێن و یاسای هەڵبژاردنەكان هەموار بكەینەوە تاوەکو دواتر دادگا بریارێكی دروست و بێ لایەنانە بدات لەبارەی هەژماكردنەوەی دەستی دەنگەكان.

پەیمانگای كوردی بۆ هەڵبژاردن: لە ژماردنەوەی سندوقەكانیشدا پێشێلكاری كرا

سیاسی

 هەرچەندە 9ى ئەم مانگە دەست كرا بە ئەژماكردنەوەی دەستی دەنگەكان، بەڵام ئەم پرۆسەیە رەخنە و قسەو باسێكی زۆری بەدوای خۆیدا هێناو لە راپۆرتێكیشدا رێكخراوێكی مەدەنی، ناشەفافی ئەژماكردنی دەنگەكان دەخاتە روو. و ئاشكرای دەكات كە ئەو سندووقانەی ئەژماكراونەتەوە پێ ناچێ ئەوانەبن كە سكاڵایان لەسەر تۆمار كراوە.

سەرکردەکانی پارتی و گۆران دەربارەی ئاساییکردنەوەی پەیوەندییەکانیان چی دەڵێن؟

سیاسی

وای نزیكه‌ی سێ ساڵ به‌سه‌ر تێكچوونی ته‌واوه‌تی په‌یوه‌ندییه‌كانی نێوان پارتی دیموكراتی كوردستان و بزوتنه‌وه‌ی گۆران، له‌ ئێستادا هه‌ردوولا له‌ هه‌وڵدان بۆ شكاندنی به‌سته‌ڵه‌كی نێوانیان،

پارتی ته‌نورێكى گه‌رم بۆ كۆمه‌ڵى ئیسلامى دادەخات

سیاسی

به‌هۆى تۆمه‌تباركردنى ئه‌ندامانى كۆمه‌ڵى ئیسلامى به‌ تێوه‌گلانیان له‌ گروپه‌ تیرۆرستییه‌كان له‌لایه‌ن ده‌زگا ئه‌منییه‌كانى شاری هەولێر، تا دێـت په‌یوه‌ندییه‌كانى نێوان كۆمه‌ڵى ئیسلامى و پارتى دیموكراتى كوردستان توندتر ده‌بن.

عەبدولرەزاق شەریف: گۆڕان نەك حكومەتی نەكرد بە دامەزراوەیی بەڵكو خۆشی بە دامەزراوەیی نەكرا

سیاسی

 ئەندامێكی جڤاتی گشتی بزووتنەوەی گۆران ئاماژە بەوە دەكات كە دوای نەوشیروان موستەفا بزووتنەوەی گۆڕان دۆخی خراپ بووە و دانانی هەندێ كاندیدیش لە لیستی گۆراندا لە شكۆی حزبەكەیان كەم كردووەتەوە.

"لایەنە نارازییەکان نەیانتوانی دەنگدەر لەم بێ هیواییە دەربکەن و دەنگەکانیان بۆ بگەڕێننەوە"

چاوپێکەوتن

به‌رپرسى ناوه‌ندى هه‌ڵبژاردنى كۆمه‌ڵى ئیسلامى پێیوایه‌ خه‌ڵكى له‌ ئێستادا بێهیوان له‌ هه‌ڵبژاردن، هۆكاره‌كه‌شى بۆ هه‌ردوو حزبی ده‌سه‌ڵات ده‌گه‌رێنێته‌وه‌ كه‌ یارییان به‌ هه‌ست و نه‌ستى خه‌ڵكى كردووه‌ و سندوقه‌كانى ده‌نگدانیان بۆ به‌رژه‌وه‌ندى خۆیان به‌كار هێناو

ڕێواس فایەق: قوباد تاڵەبانی قبوڵی ناكات بەبێ ئاگاداری ئەو نێچیرڤان بارزانی سەردانی دەرەوە بكات

سیاسی

سەردانەكەی نێچیرڤان بارزانی وەك سەرۆكی حكومەت بۆ بەغدا بەبێ جێگرەكەی كە قوباد تاڵەبانییە، یەكێتی نیگەران دەكات و ئەندامێكی پەرلەمانی ئەو حزبەش دەڵێت: "پارتی پەیوەندییەكانی دەرەوەی بۆ خۆی كۆنتڕۆڵ كردووە و مافی یەكێتی خواردووە"

ئه‌مریكا و ئێران له‌سه‌ر خه‌تن بۆ دواخستنی هه‌ڵبژاردنی په‌رله‌مانی كوردستان

سیاسی

پرسی دواخستنى هه‌ڵبژاردنی هه‌ڵبژاردنی په‌رله‌مانی كوردستان بووه‌ته‌ بابه‌تێكى گه‌رمی نێوان لایه‌نه‌كان، به‌پێی زانیارییه‌كانی دیپلۆماتیك مه‌گه‌زینیش له‌ ئێستادا ئه‌مریكیی و ئێرانییه‌كان له‌سه‌ر خه‌تن تاوه‌كو لایه‌نه‌كان رازیی بكه‌ن به‌ دواخستنی هه‌ڵبژاردن

ئەزموونی هەڵبژاردنەكانی هەرێم لە لێوارێكی مەترسیداردا

سیاسی

 ساڵی 1992 یەكەمین هەڵبژاردن لە چوارچێوەی دەسەڵاتی كوردیدا ئەنجامدرا و بووە یەكەمین ئەزموونی دیموكراسی، بەڵام كاتێك لایەنەكان بە ئۆپۆزیسیۆن و دەسەڵاتەوە بیانەوێت لەبری سندوقەكانی دەنگدان لە رێگەی رێكەوتنە سیاسیەكانیانەوە گۆرانكارییەكان ئەنجام بدەن، پێدەچێت ئەم ئەزموونە لە بری گەشەكردن، رووبەرووی لە ناوچوون و پاشەكشەی تەواو ببێتەوە.

وەڵامی یەكێتی و پارتی بۆ لایەنە نارازییەكان سەبارەت بە دیالۆگی نیشتمانی

سیاسی

 هەرچەندە پارتی دوودڵەو بە قورسی دەزانێت، بەڵام لەگەڵ یەكێـتی بە مەبەستی سفركردنەوەی كێشەكان لەنێوان لایەنەكاندا پێش هەڵبژاردنی پەرلەمان، دەرگا بۆ لایەنە نارازییەكان دەكەنەوەو ئەندامێكی باڵای پارتیش دەڵێت: "لایەنە نارازییەكان میزاجین و هەرجارەو بریارێك ئەدەن و خۆشیان نازانن چیان دەوێت."

كێ بانگی دواخستنی هەڵبژاردن دەدات ؟

سیاسی

 لە هەموو شوێنێك باسی دواخستنی هەڵبژاردنی پەرلەمانی كوردستان دەكرێت، ئەم پرسە بووەتە بابەتی مشتومر لای هەموو حزبە سیاسییەكان بە ئۆپۆزسیۆن و دەسەڵاتەوە كەچی هیچ لایەك تائێستا ناوێرێت بە ئاشكرا داوا یان پشتیوانی خۆی بۆ دواخستنی هەڵبژاردن بكات.

گومانەكانی دواخستنی هەڵبژاردن، كاندیدەكان سارد دەكاتەوە

سیاسی

 ئەگەرەكانی دواخستنی هەڵبژاردن كاریگەری لەسەر كاندیدەكان دادەنێت و بەپێی زانیارییەكانی دیپلۆماتیك مەگەزینیش هەندێ لایەن بە كاندیدەكانیان گوتووە" فلێكسەكانتان چاپ مەكەن تا دڵنیا نەبین كە هەڵبژاردن دەكرێت" كاندیدێكیش دەڵێت: لە دۆخێكی رارایی و دەرونی ناجێگيرداين.

دیپلۆماتیك، ووردەكاری گیانلەدەستدانی چوار گەنجەكەی مەریوان ئاشكرا دەكات

سیاسی

 گیانلەدەستدانی چوار گەنجە ژینگە پارێزەكەی مەریوان، كە لەرووداوێكی گوماناویدا سووتان و گیانیان لەدەستدا، بووەتە هۆی توڕەیی هاوڵاتیانی رۆژهەڵاتی كوردستان و گومان لەوە دەكەن دەسەڵات لەپشتی رووداوەكەوە بێت، ئەوان بە درووشمی "هێزی پەت و سێدارە..تاوانبارە لەم شارە" تەرمەكانیان بەرەو گۆرستان بەرێكرد.

جانتاكەی سكرتێری پەرلەمان، پرۆژەی دواخستنی هەڵبژاردنی تێدایە ؟

سیاسی

 ترسی زۆرینەی لایەنە سیاسییەكان لە هەڵوەرینی دەنگەكانیان لە سەرەتای ئەم وەرزی پایزەدا و بەشدارینەكردنی هاوڵاتیان لە پرۆسەی دەنگدان، تا دێـت حەزی دواخستنی هەڵبژاردن لە لایان زیاد دەكات و پێدەچێت ئەم بابەتەش وەك ریفراندۆم ببێتە گرێكوێرەیەكی دیكەی نێوان لایەنەكان و دواتریش ناو هۆڵی پەرلەمان و بەئاسانی نەكرێتەوە. ئەندامێكی سەركردایەتی یەكێتیش دەڵێت:" كاتەكە زۆر درەنگە بۆ دواخستنی هەڵبژاردن و دەبێت لایەنەكان رێك بكەون".

مانۆری دواخستنی هەڵبژاردن چی بەسەرهات ؟

سیاسی

 30 ئەیلول وادەی هەڵبژاردن، لایەنە سیاسییەكان بەسەر دوو بلۆكدا دابەش دەكات ئەوانیش بلۆكی یەكێتی و بلۆكی پارتییە، بلۆكی یەكێتی بەدوای موشتەریدا دەگەرێت تاكو پرۆژەی دواخستنی هەڵبژاردن بباتە پەرلەمان و بلۆكی پارتیش دەیەوێت لە دەرەوەی پەرلەمان كۆتا بریار بدات و لە سەرۆكایەتی پەرلەمانیش دژی هەموو پرۆژەیەكی دواخستن دەوەستێتەوە.

پارتی لە هەڵبژاردنی داهاتوودا دەتوانێت نەخشەی سیاسی بگۆرێت؟

سیاسی

 پارتی رۆژ بەرۆژ سورتر دەبێت لەسەر ئەنجامدانی هەڵبژاردن و ئەندامێكی حزبەكەش ئاماژە بەوە دەكات: هەڵبژاردن بۆ گۆرانكاری و دروستكردنی نەخشەی نوێیە، بۆیە ئاساییە پارتی كار بۆ ئەمە بكات و نەهێڵێت هەڵبژاردن دوا بكەوێت.

رێكەوتنی نێوان چوار لایەنەكە تەقەی تێ دەكەوێت

سیاسی

 هەرچەندە چوار لایەنە نارازییەكە بریاریاندا پێكەوە بچنە بەغداد و لە هەرێمی كوردستانیش پێكەوە كار بكەن و یەك پرۆژەیان هەبێت بۆ مامەڵكردن لەگەڵ دەسەڵات، بەڵام پێشهاتەكان ئەوە دەڵێن، كە لە ئێستادا هاوپەیمانێتی نێوانیان تەقەی تێكەوتووە و پرسی دواخستنی هەڵبژاردنیش هێندەی تر درزی خستە نێوانیان و لێكی دوور خستنەوە.

رامین حسێن پەناهی، لە چاوەروانی پەتی سێدارەو رەحمی رۆحانیدا

سیاسی

 دوای ئەوەی هاوینی پارساڵ ئەو گەنجە كوردەی كە چالاكوانی سیاسی بوو لەلایەن هێزە ئەمنییەكانی ئێرانەوە بەبرینداری رەوانەی زیندان كرا، چەند مانگێك لەمەوبەر حوكمی لەسێدارەدانی بۆ دەردەچێت و بنەماڵەكەشی دەڵێن" بریارێكی زۆر نادادپەروەرانە بووە كە لەماوەی تەنها چوار خولەكدا حوكمەكە دراوە".

لایەنەكان بەدەم بانگەوازەكەی یەكێتی و پارتییەوە دەچن.؟

سیاسی

لەكۆتایی كۆبوونەوەكەیاندا كە ئەمرۆ لە پیرمام ئەنجامیاندابوو، یەكێتی و پارتی لە راگەیەندراوێكدا داوا لە سەرجەم لایەنەكان دەكەن كە پێكەوە بچن بۆ بەغداد، هەرچەندە چوار لایەنەكەش نیگەرانن بەڵام مەرجیان هەیە بۆ رۆشتن لەگەڵیان، نەوەی نوێش هەموو هاوپەیمانیەك لەگەڵ یەكێتی و پارتی رەد دەكاتەوە.

بۆچی بانگەشەی هەڵبژاردن بەساردوسری دەستی پێكرد؟

سیاسی

 شەوی رابردوو كاتژمێر 12، بە رەسمی بانگەشەی هەڵبژاردن بۆ پێنجەمین خولی پەرلەمانی كوردستان دەستی پێكردو بەراورد بە هەڵبژاردنەكانی پێشوو، تاكو ئێستا پرۆسەكە ساردوسرییەكی زۆری پێوە دیارە، لایەنە نارازییەكانیش بێ هیوایی دەنگدەروهاوڵاتیان و نیگەرانیان لە دەسەڵات بەهۆكاری سەرەكی دەزانن.

بریاردەری كۆمسیۆن: ئێمە تەنها لە دەنگی نێو سندوقەكان بەرپرسین

سیاسی

 هەرچەندە بە بیانووی ساختەكاری و پاك نەبوونەوەی تۆماری دەنگدەران هەندێ لایەن بە دوودڵییەوە چوونە نێو بانگەشەی هەڵبژاردن، بەڵام بریاردەری كۆمسیۆنی هەرێم ئاماژە بەوە دەكات هەموو دەرگاكانی ساختەكاریان گرتووە و ناهێڵن ئەوەی لە 12ی ئایار روویدا لێرە دووبارە ببێتەوە.

سۆزانی خاڵە شەهاب: ئارام قادرو محمد رەوف دێن لەگەڵمان

سیاسی

 ئەنجومەنی سەركردایەتی یەكێـتی ئەمرۆ لە راگەیەندراوێكدا سوپاسی هاوپەیمانییەكەی بەرهەم ساڵحیان كرد كە دەستپێشخەریان كردووە بۆ ئەوەی لەگەڵ یەكێـتی یەكبگرنەوە، سەركردەیەكی هاوپەیمانیش دەڵێت: ئەمە یەكگرتن نییە، بەڵكو رێكەوتنێكی سیاسییە بۆ بەرژەوەندی گشتی لەنێوان ئەو دوو لایەنەدا ئەنجام دەدرێت .

ئایا هەڵبژاردنی ئەمجارەش لەبەردەم رەشەبای ساختەكاریدایە؟

سیاسی

هێزە ئۆپۆزسیۆنەكان سیستمی هەڵبژاردنیان گەڕاندەوە بۆ ڕێگە كلاسیكیەكە دوای ئەوەی لە هەڵبژاردنی پێشودا سیستمی ئەلكترۆنی داخی كردن، بەڵام هێشتا مەترسیەكانی ساختەكاری لە ئارادان.

"نە دەنگدان بە عەلمانییەكان كوفرە، نەدەنگدان بە ئیسلامییەكان تاوانە"

سیاسی

 هەرچەندە رەوتی سەلەفی لە هەرێمی كوردستان وا وێناكراون كە پشتگیری تەواو لە دەسەڵاتی یەكێتی و پارتی دەكەن، بەڵام رێبەرێكی ئەم رەوتە لە ئێستادا پێی وایە چۆن دەنگدان بە عەلمانییەكان كوفر نییە بەهەمانشێوەش دەنگدان بە ئیسلامییەكان تاوان نییە.

حزبەكان، دوای ساڵێك لە ریفراندۆم بۆ دیپلۆماتیك مەگەزین دەدوێن

سیاسی

 دوای ساڵێك لە ئەنجامدانی ریفراندۆم پارتی پیرۆزبایی دەكات و پێی وایە ى16 ئۆكتۆبەر نەبوایە ئێستە كورد خاوەنی دەوڵەت بوو، یەكێتیش دەڵێت: ریفراندۆم سیناریۆیەك بوو پارتی بۆ بەهێزكردنی كورسییەكەی بارزانی رێكی خست، كۆمەڵ و گۆرانیش نەبوونی ئامادەكاری بەبیانووی شكستی پرۆسەكە دەزانن و یەكگرتووش ئاماژە بەوە دەكات ئەوان لەبەر خاتری كەس نەچوونەتە بەرەی ریفراندۆم.

دانا عەبدولكەریم، بەرپرسی ژوری حكومەت و پەرلەمانی گۆڕان: بە رۆشتنەوەی هەندێ‌ كەس بۆناو یەكێتی دەنگی گۆڕان زیاتر دەكات

سیاسی

بانگەشەی هەڵبژاردن بۆ پێنجەمین خولی پەرلەمانی كوردستان پێ دەنێتە هەفتەی زێرینەوە، بەرپرسێكی گۆرانیش،هەرچەندە كاتی هەڵبژاردن بە گونجاو نازانێت بەڵام بانگەشەی حزبەكەیان بە گەرمووگور لەقەڵەم دەدات و پێی وایە ژمارەی كورسییەكانیان مەگەر بەشداری نەكردنی هاوڵاتیان كەمی بكات، دەشڵێت: "ئەگەر بووینە زۆرینەی پەرلەمان دەچینە حكومەت، زۆرینەش نەبووین لەپەرلەمان چاودێرێكی كارا دەبین".

كۆمسیۆن: ئاگامان لە بارودۆخەكەیە

سیاسی

یادگار عومەر، بەرێوەبەری كارگێری كۆمسیۆنی باڵای سەر بەخۆی هەڵبژاردنەكان لقی سلێمانی، لە لێدوانێكیدا بۆ دیپلۆماتیك مەگەزین ئاماژەی بەوە كرد كە پرۆسەی دەنگدان تا ئێستا سەركەوتووە هەرچەندە لێرەو لەوێ هەندێ هەوڵی ساختەكاری ئەنجام دراون.

سەركردایەتی یەكگرتوو، بەرپرسیارییەتی دەرەنجامە نەخوازراوەكانی هەڵبژاردن دەگرێتە ئەستۆ

سیاسی

 دوای راگەیاندنی دەرەنجامە بەراییەكانی هەڵبژاردنی 30ی9 بۆ پەرلەمانی كوردستان، دەنگەكانی گۆران و یەكگرتوو بەشێوەیەكی دیار كەمیانكرد، ئەمەش یەكگرتووی ناچار كرد كۆبوونەوەی نائاسایی ئەنجام بدات و ئامادەیی تەواو بۆ هەموو گۆرانكارییەك لە حزبەكەی دەربرێت.

هۆكارەكانی كەوتنی گۆران و یەكگرتوو

سیاسی

پێ دەچێت شەوی 30ی9 درێژترین شەو و بێتاقەترین شەوی ساڵ بووبێت بۆ گۆران و یەكگرتوو ، كاتێك بەهۆی راگەیاندنی دەرەنجامە بەراییەكانی هەڵبژاردنەوە رێژەیەكی بەرچاو لە دەنگەكانیان كەمیكرد بەمهۆیەوە توشی شۆك بوون، بەجۆرێك نەیاتوانی دان بەم شكستە گەورەیەیاندا نەنێن.

بریاردەری كۆمسیۆن: لەبەر ساختەكاری لە راگەیاندنی دەرەنجامەكان بەشدار نەبووم

سیاسی

هەرچەندە ئێوارەی ئەمرۆ كۆمسیۆن ئەنجامە بەراییەكانی هەڵبژاردنی پەرلەمانی كوردستانی راگەیاند بەڵام یەكێك لە كۆمسیارەكان كە لە هەمانكاتدا بریاردەرە بەبیانووی ساختەكاری و پەلەكردن لە راگەیاندنی دەرەنجامەكان بەشداری كۆنگرەكە ناكات و واژی كۆتایی لەسەر كۆنووسەكەیان ناكات.

یەكگرتوو: بڕیاریداوە لەحكومەتی داهاتوودا بەشداری نەكات

سیاسی

درەنگانێكی شەوی رابردوو، یەكگرتوو لە راگەیەندراوێكدا دەرەنجامە سەرەتاییەكانی هەڵبژاردنی رەتكردەوە و بەپێی زانیارییەكانیش دوای دانپێدانانی سەركردایەتی ئەو حزبە بە پاشەكشەو كەمكردنی دەنگەكانیان لە هەڵبژاردنی 30ی ئەیلول، چەند بەرپرسێكیان دەست لەكار دەكێشنەوە و بەكۆی دەنگیش بریاریانداوە كە بەشداری حكومەتی داهاتووی هەرێم نەكەن.

وتەبێژی هاوپەیمانی:بەپێی پەیرەوی ناوخۆی پەرلەمان كاندیدە دەرچووەكەی هاوپەیمانی وەكو لیستی هاوپەیمانی مامەڵە دەكات

سیاسی

 هەرچەندە هاوپەیمانی بایكۆتی هەڵبژاردنی كرد، بەڵام ئەگەری دەرچونی یەكێك لەو كاندیدانەیان كە سەربەخۆ چوونە نێو بانگەشەی هەڵبژاردن، هاوپەیمانی ناچار دەكات بریاری دیكە بدەن، وتەبێژی هاوپەیمانیش دەڵێت: بەپێی پەیرەوی ناوخۆی پەرلەمان ئەو كاندیدەی هاوپەیمانی بەناوی لیستەكەیەوە دەستبەكار دەبێت، بەڵام زووەشە بریاری لەسەر بدەین.

غالب محمد: ئەندامی پەرلەمانی عێراق لە فراكسیۆنی گۆران: شەرمە، داوای گۆرانكاری بكەیت و نەتوانی خۆت بگۆڕیت

سیاسی

پێ دەچێت گۆرینی كیلۆنی دەرگای ژوورەكەی عەبدوڵای مەلا نوری لەلایەن رێكخەری گشتییەوە، چەند گۆرانكارییەكی دیكەش لەنێو بزووتنەوەكەدا بهێنێتە كایەوە. ئەندامێكی پەرلەمانی عێراقیش لە فراكسیۆنی گۆران دەڵێت: "دەبوو ئەوانەی كە بوون بە پارتی دەرگایان لێداخرایەت" و داوا لە كورەكانی نەوشیروان موستەفاش دەكات لەكێشە ناوخۆییەكانی گۆران بێ لایەن بن.

فراكسیۆنی یەكگرتوو لەپەرلەمانی عێراق: لەبەر هەڵەبجە، یاسای بودجەی 2019ی عێراق رەتدەكەینەوە

سیاسی

بەهۆی ناو نەهێنانی هەڵەبجەی شەهید وەك پارێزگا، فراكسیۆنی یەكگرتووی ئیسلامی لەپەرلەمانی عێراق لە راگەیەندراوێكدا، رەشنووسی یاسای بودجەی 2019ی عێراق، رەتدەكاتەوەو سەرۆكی فراكسیۆنەكەش رایدەگەیەنێت: " ئەم هەڵەیە چەندین جار حكومەتی بەغدا دووبارەی دەكاتەوە كە زوڵمكردنە لە خەڵكی هەڵەبجە".

ئایا لە پێکهێنانى حکومەتدا، پارتى حەق لەیەکێتى دەکاتەوە؟

سیاسی

بەنزیکى دواى ساڵێک لە 16ى ئۆکتۆبەرو شکستى ریفراندۆم ، قسەیەکى دیکەى بارزانى دەشکێنرێت و پۆستى سەرۆک کۆمار نادرێت بە پارتى، بۆیە هەرەشەکانى پارتى بەجیاو بارزانى بەتایبەتى پێ دەچێت پێکهێنانى کابینەى نوێى حکومەت لە کابینەى پێشوو ئاڵۆزتربکات، وەک نێچیرڤان بارزانیش رایگەیاند: " دەبێت خەڵکى باجى ئەمەش بدات".

شێخ جەعفەر بۆ دیبلۆماتیک: خۆزگە بمردمایە، نەک 16ى ئۆکتۆبەرم بدیایە

سیاسی

ساڵێک بەسەر ئەو رۆژەدا تێدەپەرێت کە هەندێ بە خیانەت و هەندێکى دیکەش بە سەروەرى لە قەڵەمى دەدەن، چونکە لەمرۆژەدا کە 16ى ئۆکتۆبەرە نزیکەى ٥٠%ى خاکى کوردستان بە کەرکووکیشەوە رادەستى هێزە عێراقیەکان کرا

تۆمارێكی دەنگی ترسناك، لەبارەی كوشتنی خاشقچی ئاشكرا دەبێت

سیاسی

 هەرچەندە رۆژ بەرۆژ سەرەداوو بەڵگەی كوشتن و پارچە پارچەكردنی رۆژنامەنووسە سعودیەكە ئاشكرا دەكرێن، و لەكۆتا بەڵگەش تۆمارێكی دەنگی ترسناكی لەت و پەتكردنی خاشقچی بڵاو دەكرێتەوە، بەڵام ئەوەی جێگەی پرسیارە، ئێران كە وڵاتێكە بە ئەنتی سعودیە بەناوبانگە تاكو ئێستە هیچ هەڵوێستێكی لەمبارەوە نییە.

بریاردەری كۆمسیۆن: "دەرەنجامێكی نایاسایی راگەیەندراوە"

سیاسی

هەرچەندە شەوی رابردوو بە بریاری زۆرینەی كۆمسیارانی كۆمسیۆن دەرەنجامەكانی هەڵبژاردنی 30ی ئەیلول بۆ پەرلەمانی كوردستان راگەیەندران، بەڵام 120 هەزار دەنگی سوتێنراو، كۆمسیۆن دەكات

یەكگرتووی ئیسلامی: بەشداری حكومەت ناكەین و گۆرانكاری جدیش لە حزبدا دەكەین

سیاسی

 ئەمرۆ یەكگرتووی ئیسلامی كوردستان لە راگەیەندراوێكدا ئۆپۆزیسیۆن بوون و بەشداری نەكردنی لە كابینەی داهاتووی حكومەت راگەیاند و ئەندامێكی باڵای ئەو حزبەش دەڵێت: بریارەكانمان بۆ هەستانەوەی یەكگرتوون و دوای 25ی ئەم مانگەش لە كۆبوونەوە گشتییەكەی حزبدا گۆرانكاری جدی دەكەین.

بەرپرسی دەزگای هەڵبژاردنی كۆمەڵ: هێشتا زووە بریاری بەشداری نەكردن لە حكومەت بدەین

سیاسی

 ئەمرۆ دانیشتنی ئەنجومەنی سەركردایەتی كۆمەڵی ئیسلامی، بەبێ بریاردان لە بەشداریكردن و بەشداری نەكردنی كۆمەڵ لەكابینەی داهاتوو كۆتای هات، بەرپرسی دەزگای هەڵبژاردنی حزبەكەش بە دیپلۆماتیكی راگەیاند: هێشتا زووە بریار بدەین كە بەشداری حكومەت دەكەین یاخود نا.

مەسعود عەبدولخالق: حكومەتی داهاتوو، لە هەموو كابینەكانی پێشوو قەیراناوی و خراپتر دەبێت

سیاسی

دوای راگەیاندنی دەرەنجامە رەسمییەكانی هەڵبژاردن، پرسی پێكهێنانی كابینەی نوێی حكومەت دەبێتە مژاری گەرم، نوسەرێكی دیاری كوردستانیش بۆ كابینەی داهاتوو پێشبینی مەترسیدار دەخاتە روو، پێشی وایە حكومەتێك دەبێت لێوان لێو لە قەیران و ماڵوێرانیە بۆ هاوڵاتیان، بۆیە پێشنیار دەكات لایەنەكانی ئۆپۆزیسیۆن بەشداری ئەو جۆرە حكومەتە نەكەن، چونكە یەكێتی وپارتی دەیانەوێ لەگەڵ خۆیان ئەوانیش توش بكەن.

ئەو پێنج برینەی كە ئەمرۆ یەكگرتوو، دەستیان دەخاتە سەر

سیاسی

 پێ دەچێت هیچ حزبێكی دیكە هێندەی یەكگرتوو خێرا هەستی بەكەوتنی نەكردبێت، لە دوای هەڵبژاردنە پەرلەمانییەكەی 30 ئەیلول، كە بۆ ئەو شۆكێكی گەورە بوو، یەكگرتوو دەیەوێ ئەمجارە لە دهۆكەوە هەستێتەوە، لە كۆبوونەوەیەكی گشتیدا لەژێر درووشمی ((بەخۆداچونەوە و پلان بۆ ئایندەیەكی نوێ)) دەست بخاتە سەر برینەكان و چارەسەریان بكات.

یەكێك لە وەزیرە كوردەكان لە بەغداد، تۆمەتبارە بە بەعسیبوون

سیاسی

هەرچەندە بەپێی دەستوری هەمیشەیی عێراق، هەركەسێك تۆمەتبار بێـت بە بەعسی بوون، ناتوانێ بەشداری پرۆسەی سیاسی بكات، بەڵام دانانی كەسێك بۆ پۆستی وەزیری لەلایەن پارتییەوە، دەنگدانەوەی لێ دەكەوێتەوەو چالاكوانانی دهۆكیش سكاڵانامەیەك ئاراستەی بەغداد دەكەن، دەشڵێن: "ئەو وەزیرە، لینكی نێوان عودەی و نێچیرڤان بارزانی بووە، عەیبەیە ئێستە پۆستی پێ دەدرێت".

ئەفسانەی 17 ساڵی یەك كەس لەسەر كورسی حوكمرانی

سیاسی

پێ دەچێت هەڵبژاردنەكان لە هەرێمی كوردستان كە لە ماوەی 27 ساڵی حوكمرانی، پێنج جار ئەنجامدراون بۆ شەرعیەتدانەوە بوبێت بە دەمووچاوەكانی پێشتر لەبری دەستاودەستكردنی دەسەڵات.

بەرپرسێكی گۆران: پەرلەمانتاران 2ساڵ كاریان كردووە بەڵام مافی خۆشیانە 49 ملیۆن وەر بگرن

سیاسی

بابەتی وەرگرتنی 49 ملیۆن دینار لەلایەن ئەندامانی پەرلەمانەوە، هاوڵاتیان نیگەران دەكات، بەرپرسێكی گۆرانیش دەڵێت: تەنها دوو ساڵی سەرەتا ئەندام پەرلەمان كاری كردووە بەڵام بەپێی یاساش مافی خۆیانە موكافەئەی شەش مانگ بەسەر یەكەوە وەر بگرن.

سەركردەیەكی كۆمەڵی ئیسلامی: ئاساییە كۆمەڵ بەشداری حكومەت بكات

سیاسی

بابەتی پێكهێنانی حكومەت، دەبێتە ویردی سەر زمانی ئەو حزبانەی مەیلی بەشداری كردنیان هەیە، گۆران و كۆمەڵیش تاكو ئێستا لەمبارەوە هیچ بریارێكی رەسمیان نەداوە، سەركردەیەكی كۆمەڵیش ئەوە رادەگەیەنێت: ئەگەر حزبەكەی بریار بدات بەشدارى حكومەت بكات، زۆر ئاساییە.

بەرێوەبەری نەهێشتنی ماددە هۆشبەرەكان: بەكارهێنانی تلیاك لە هەرێم، ئافرەتانیشی گرتۆتەوە

سیاسی

 پێ دەچێت تلیاك، وەك تیرۆرێكی سپی لە هەناوی كۆمەڵگەی كوردیدا كاری خۆی كردبێت، بۆیە بەرێوەبەری نەهێشتنی ماددە هۆشبەرەكان لە ئاسایشی سلێمانی دەڵێت: " دیاردەیەكی زۆر مەترسیدارە و كاری كردووەتە سەر كۆمەڵگا".

فەرید ئەسەسەرد، ئەندامی سەركردایەتی یەكێتی نیشتمانی: لە كۆنگرە، سەرۆكێكی بێ دەسەڵاتی پرۆتۆكۆڵی بۆ یەكێتی هەڵدەبژێرین

سیاسی

پێ دەچوو ئەو بارانە بەخورەی كە لە دەرەوەی كافتریاكە دەباری، میوانەكەمانی دوا خستبێت، بۆیە دوای چاوەروانیمان فەرید ئەسەسەرد لەگەڵ هاورێكەیدا دەركەوتن، دوای دانانی كڵاوە تەرەكەی لەسەر كورسییەكەی تەنیشتی سوپاسی چاوەروانی كردین و بەزەردەخەنەیەكەوە ووتی:"حەقی ئەوەی چاوەروانیتان كردووم، قسەی باشتان بۆ دەكەم".

عەبدولرەزاق شەریف: گرێنتی نییە پارتی دەرمان نەكاتەوە، بەڵام ئەگەریش هەیە گۆڕان بەشداری حكومەت بكات

سیاسی

 هەرچەندە وەرزی سەرماوسۆڵە دەستی پێكردووە، بەڵام ماراسۆنی یەكێتی و پارتی بۆ بەردەم بارەگای ئەو حزبانەی كە دەیانەوێ لە كێكی حكومەت بخۆن پێ دەچێت دۆخەكە گەرمووگور بكات، ئەندامێكی جڤاتی گشتی بزووتنەوەی گۆرانیش پێی وایە بەشێك لە گۆرانخوازان حەزیان لە حكومەت و دەسەڵاتە.

چوار كوردەكەی، یەكێتی جیهانی زانایانی موسڵمان كێن؟

سیاسی

چەند رۆژی رابردوو، توركیا تاكە لانكە و پەنای زانایانی جیهانی ئیسلامی بوو، تاكو دوای چوار ساڵ، كۆنگرەیەكی دیكە ببەستن و سەرۆكێك و كۆمەڵێك ئەندامی نوێ هەڵبژێرن و جاڕنامەیەكی دیكە بەرووی جیهاندا بدەن.

شەڕ.... لە سەرچۆپییەوە تا سەرەی نەوت

سیاسی

ئەبێت چ هۆكارێكی قوڵ لە پشت ئەو رووداوەوە بێت كە هاوڵاتییەك لەیەك چركەدا لە لوتكەی خۆشی و شادیدا، دەگۆرێت بۆ پیاوكوژێك، دۆخێك دەخوڵقێنێت سەد پلە پێچەوانەی دۆخی پێشوو، كە تیایدا گۆرانی و هەڵپەركێ دەبێت بە شین و گریان و راكردن.!

وردەكاری گۆرانكارییە ناوخۆییەكانی یەكگرتوو، لە دیپلۆماتیك مەگەزین

سیاسی

 پێ دەچێت ئەو چەند گۆرانكارییەی  لە كۆبوونەوەكەی دوێنێى ئەنجوومەنی سەركردایەتی یەكگرتوو كە بەمەبەستی چاكسازی و هەستانەوە ئەنجامیدابوون، بەتەواوی ئاوی دڵی رێكخستنەكانی نەدابێت، بۆیە چاوەرێ دەكرێت لە رۆژانی دواتر كۆمەڵێ بریاری دیكە بدات.

گۆران، بۆ پێكهێنانی حكومەت دەرگای لە پارتی كردەوە

سیاسی

 هەرچەندە سەركردەكانی گۆران، لەسەرەتاوە دوو دڵ بوون لەوەی كە پارتی جارێكی دیكە لە حكومەت و پەرلەمان دەریان نەكاتەوە، بەڵام پێ دەچێت سەركردەكانی ئەو بزووتنەوەیە دڵیشيان لەسەر كێكی حكومەت بێت، تاكو لە چوار ساڵی داهاتوو لێی بخۆن.

هەرچەندە كۆمەڵ حەزی لە بەشداری حكومەت هەیە، بەڵام ڤیتۆی بارزانی دەبێتە رێگر لەبەردەمی

سیاسی

كۆمەڵی ئیسلامی حەز دەكات بەشداری لە كابینەی نوێی حكومەت بكات و نێچیرڤان بارزانیش رازییە، بەڵام ڤیتۆی مەسعود بارزانی لەسەر ئەو حزبە، تا ئێستا ڕێگرە و نێچیرڤان بارزانیش لەبەر مامی نایەوێت لەدەرگایان بدات.

بكوژەكانی مەلا هۆشیار چییان بەسەرهات؟

سیاسی

دوای دوو ساڵ لە كوشتنی زانایەكی ئایینی بەدەستی چەند تاوانبارێك لە شاری هەولێر، برایەكی قوربانییەكە ئەوە ئاشكرا دەكات كە: ” هێشتا بكوژانی براكەیان لە ئاسایشی هەولێرن و نەگوازراونەتەوە بۆ چاكسازی گەوران، ترسی ئەوەشیان هەیە كە لەبری سزا رەنگە پاداشت بكرێن”.

ئەتەوێت بكەویتە پاقلەكەوە؟

سیاسی

 24 ساڵ لەمەوبەر واتە لەدوای تەنها سێ ساڵ لە ئازادكردنی كوردستان بەگشتی و سلێمانی بەتایبەتی لە دەستی رژێمی بەعس، و لە گەرمەی شەری براكوژی نێوان یەكێتی و پارتی، كە كوردستان وەك ئێستە بەدۆخێكی ئابوری خراپدا تێ دەپەری. خاڵە فاروقی پەقلە فرۆش بەخۆی و مەنجەڵێك پاقلەوە دێتە تەنیشتی دیوارەكەی سەرۆكایەتی زانكۆی سلێمانی لە سەرەتای شەقامی مەولەوی.

توركیا تەنگی بەیەكێتی هەڵچنیوە و یەكێتیش بە تەڤگەری ئازادی

سیاسی

 ئەندام پەرلەمانێكی تەڤگەری ئازادی: تەڤگەری ئازادی، خاوەنی كورسییە لە پەرلەمانی عێراق، كەس ناتوانێ یاساغی بكات.

باڵەكانی یەكێتی لەبارەی داخستنی بارەگاكانی تەڤگەری ئازادی، ناكۆكن

سیاسی

بەپێی زانیارییەكانی دیپلۆماتیك مەگەزین، داخستنی بارەگاكانی تەڤگەری ئازادی لەلایەن یەكێتیەوە، رووبەروو بوونەوەی باڵەكانی یەكێتی لێ دەكەوێتەوە و جارێكی دیكەش پشكۆی ناكۆكییەكانی نێوانیان هەڵدەگیرسێنێتەوە.

سەرۆكی ئەنجومەنی سیاسی یەكگرتوو: عەقڵیەتێكی دیكتاتۆری بارەگاكانی سوتاندین

سیاسی

لە ساڵرۆژی سوتاندنی بارەگاكانی یەكگرتووی ئیسلامی لە بادینان، سەرۆكی ئەنجومەنی سیاسی ئەو حزبە دەڵێت: "ئێمە یەكەمین ئۆپۆزیسیۆن بووین لە كوردستان، و پێش ئێمە كەس بریاری سەربەخۆی لەدەرەوەی یەكێتی و پارتی نەداوە و ئەمرۆش یەكەم حزب بووین رامانگەیاند كە ناچینە كابینەی نوێ، ئۆپۆزیسیۆنێكی كارا دەبین".