ئایا ئەو چل و نۆ ملیۆنەکەی پەرلەمانتاران وەریدەگرن بە گەندەڵی حسابە؟

!!چل و نۆ ملیۆنی حه‌ڵاڵ

ئایا ئەو چل و نۆ ملیۆنەکەی پەرلەمانتاران وەریدەگرن بە گەندەڵی حسابە؟

151 خوێندراوەتەوە

یەكەم جار نیە پەرلەمانتارانی كوردستان (و عێراق) پاش تەواوكردنی چوار ساڵەكەیان دەیان ملیۆن دیناری كاش لە بودجەی گشتی بە یاسایەكی گەندەڵ بخەنە گیرفانیان، هی خولی پێشوو وابزانم 54 ملیۆن بوو، هی ئەم خولە بڕێك كەمترە و دەڵێن تەنها 49 ملیۆن و كەسرێكی بچوكە!.


ئەوەی وەریدەگرن لەو روانگەیەوە كە بەیاسا و بەئاشكرا دەرچووە بە گەندەڵی حسێب نیە و مافێكی یاساییە، بەڵام لەو روانگەیەوە كە یاساكە خۆی یاسایەكی گەندەڵ و نادادپەروەرانەیە، ئەو پارە مشەیەی پەرلەمانتارانیشمان وەك بەخشیش وەریدەگرن بە گەندەڵی حسێبە.


بەر لە چەند ساڵێك وتارێكم نووسی بەناونیشانی "ئیسلامیەكان و بەخششەكانی یاسای وەزعی"، تێیدا باسم لەوە كردبوو ئیسلامیەكان -بەشیعە و سوننەوە- ئەمەریكا بە داگیركەر و كوفر ناودەبەن و داوای دەرچوونی دەكەن، كەچی لە سایەی یاسایەكی وەزعیی موچەی نادادپەروەردا كە پۆڵ بریمەری داگیركەری ئەمریكی دایناوە، موچەی و ئیمتیازاتێكی خەیاڵی دەخەنە گیرفانیانەوە و ئەو یاسا و موچەیە نەك بە نەك بە ناڕەوا و حەرام نازانن بگرە بەرگریشی لێئەكەن، بەوەیش بەزمانی حاڵ دەڵێن ئەمریكا خۆی پیسە بەڵام بڕیارەكانی پاك و چاكن، گۆشتەكەی حەرامە بەڵام گۆشتاوەكەی حەڵاڵ و زەڵاڵە.


لە كوردستانیش، زۆر لە مامۆستاكانی سەر میمبەر و هەندێ لە پەرلەمانتارە ئیسلامیەكانی خولی دووەم لەسەر وەرگرتنی چەند سەد هەزار دینارێك رسومات، یان زیادە لەسەر پێشینەی خانوبەرە، كە كێشەی هەزاران خێزانی هەژاری كرێنشینی حەل دەكرد (و ئەگەر ئەو بڕە زیادەیە سوویش بێ تاكە رەهەندی سوو بوو كە لە قازانجی خەڵكی هەژاردا بێ نەك سەرمایەدارەكان یان بانكەكان، كە لە خراپترین حاڵەتیدا گومانێكی بچوكی لەسەر دەبوو)، دنیایان پڕ كرد و وایان پیشانی خەڵك دەدا ئەگەر ئەو پێشینەیە وەربگرن خوا بەردیان بەسەرا ئەبارێنێ، بەشێوەیەك تائێستایش كە لیژنەی فتوایش حەڵاڵی كردووە زۆر كەس ئەو هەڵوێستەی برادەرانی لەلا بووەتە گرێ و وركە لایان ناوێرن وەریبگرن نەوەك حەرام بێ، كەچی لەسەر وەرگرتنی نزیكەی پێنج ملیار دینار بەخشیشی ناڕەوا كڕ و كپ و بێدەنگن وەك ئەوەی هییییچ گومان لە حەڵاڵیدا نەبی‌َ.


شاعیرە عەرەبەكە لە رەخنەگرتنی لە سیاسەتی بانێكە و دوو هەوا دەڵێ:


قتل كلب فی غابە جریمە لاتغتفر وقتل شعب ێ‌من مسالە فیها نڤر
(واتە لای ئەو عەقڵە: كوشتنی سەگێك لە دارستانێكدا تاوانێكە لێخۆشبوونی نیە، بەڵام قڕكردنی گەلێكی بێوەی مەسەلەیەكە جێی قسە و باسە).
ئەوەیش رێك هەمان لۆژیكە. دانی چەند سەدهەزار دینارێكی (كەمێك جێگومان) كە بەرژەوەندیی گشتی تێدایە حەرامە، بەڵام داخزانی پێنج ملیار دینار بۆ گیرفانی 111 كەس بەبێ هیچ كرد و كۆششێك حەڵاڵ و زەڵاڵە.


ئەو چەند پەرلەمانتارەی وتویانە پارەكە وەرناگرین یان دەیكەنە پرۆژەی خێرخوازی، كارێكی جوانیان كردووە و پیشاندانی لای خواری جوامێری و هەست بە بەرپرسیارێتی و رەوشتە بەرامبەر هەستی میللەتەكەیان، بەڵام ئەوە جگە لەوەی لای زۆر كەس گومان لە راستیی ئەو پرۆژە خێرخوازییانە دروست دەبێ و دوور نیە بەجۆرە پێچلێدانێكی ئەو پەرلەمانتارانەی بزانن تا ئەوكاتەی بابەتەكە هەنێ كۆن ئەبێ و كەفوكوڵی خەڵك دادەمركێتەوە، یان به‌شێوه‌یه‌ك له‌ شێوه‌كان ئیستیسماری بكه‌ن بۆ ده‌نگ كۆكردنه‌وه‌ بۆ خۆیان یان خزمانیان له‌ خولیتری هه‌ڵبژاردندا، لەهەمان كاتدا بە گریمانەكردنی لێبڕان و راستگۆیی ئەو بەڕێزانەیش، پرۆژەكەیان تەنها ئازاربڕێكی كاتییە، ئەگینا چارەسەری كێشەكە بەوە ناكرێ و دووریش نیە ئەوانەی وەریناگرن پارەكەیان وەك بارانی ناوەختی هاوین لەنێو ئەو هەموو كەندڕەی جەستەی بودجە و سەرمایەی ئەم وڵاتەی قڵیش قڵیش كردووە، بەر لەوەی بگاتەوە خەزێنەی دەوڵەت كەندڕێك لووشی بداتە كونەڕەشێك.
چارەسەر بەوە دەبوو بەر لە تەواوبوونی وادەكەیان كاریان بۆ نەهێشتنی بكردایە، یان بەوە دەبوو هەڵوێستێكی دەستەجەمییان وەربگرتایە و هەموو وەریان نەگرتایە. ئەوەیش نا، وەریان بگرتایە، بەڵام لانیكەم بوێرانە دانیان بەوەدا بنایە ئەوە بەخششێكی ناڕەوایە و وەك پەرداخە ژەهرەكەی ئیمام خومەیی بەناچاری دەیخۆنەوە.


دەزانم لەكاتی خوێندنەوەی ئەم چەند دێڕەدا زۆر لەوانەی پارەكە وەردەگرن دەڵێن "كاكە عومەر ئەگەر خۆتی تێدا بویتایە ئەو هەموو راوەڕێویەت بۆ وەرنەگرتنی نەدەهێنایەوە"، هیچ دوور نیە ئەو قسەیە راست بێ، مرۆڤەكان لە هێڵە گشتیەكاندا هاوشێوەن، (قورئان راشكاوانه‌ ده‌ڵێ: وتحبون المال حبا جما) بەڵام قسەكە بۆ پیاوانی دەوڵەت و بۆ ئەوانەیە بە عەقڵ و هەستی نیشتمان و ئاین و نەتەوە، كە هێماكانی سەروەریی مرۆڤ و كۆمەڵگەن، بیر دەكەنەوە، نەك بە عەقڵ و هەستی تاكە كەسێك كە دیلی حەز و ئارەزوو و پێداویستی و فشارە قورسەكانی ژیانیەتی.

 

author photo

تایبه‌ت به‌ دیپلۆماتیك