ژینگەی كۆمەڵایەتی و تاوان

ژینگەی كۆمەڵایەتی و تاوان

4459 خوێندراوەتەوە

رێبین مسته‌فا

هەفتەیەك بەسەر ڕووداوی سوتانی ژنێك بەناوی سێوە قادر و سێ منداڵەكەیدا تێپەڕیووە و لە ئێستادا هەموویان گیانیان سپاردووە, ڕای گشتی كۆمەڵگای كوردی بەم ڕووداوە كاریگەر بوون,

زۆرینەی هاوڵاتیان پێیان وایە باوكی سێ منداڵەكەو هاوسەری سێوە قادر تۆمەتباری سەرەكیە, ئەو زۆرینەیە لە ژێر گوشاری هەست و سۆزەكانیان بۆ چوار قوربانیەكە پێیان وایە دەبێت پیاوەكە بەهەمان چەشنی هاوسەرەكەی بسوتێندرێت یان لە سێدارە بدرێت


بەبرَوای من كۆمەڵگای كوردی دیدێكی ترسناك و خراپی هەیە بۆ مرۆڤی تۆمەتبار و تاوانبار, كۆمەڵگایەكە هەستەكانی زۆر جار بەهەڵەیدا دەبەن,زۆر جار لە ژێر گوشاری هەستەكانی حوكمی پێشوەختە بەسەر خەڵكیدا دەدات,كۆمەڵگای كوردی هەمیشە لەگەڵ ئەنجام " نتیجە" هەڵسوكەوت دەكات,بێ ئاگا لەوەی ئەم ڕووداوە و چەندین ڕووداوی لەو شێوەیە ئەنجامن نەك هۆكار !


دیاردەكە لەوە گەورەترە بە كوشتنی تۆمەتبار " دیار مەجید " باوكی سێ منداڵەكە و هاوسەری سێوە چارەسەر بكرێت ,هەڵبەتە ئەم نوسینە نایەوێت بەرگری لە هیچ تۆمەتبارێك بكات , بەڵكو زۆر گرنگە ئەو ڕوكەشبینیە تێبپەڕێنین و بەرەو قوڵایی كێشەكانی كۆمەڵگای كوردی بڕۆین .
ئێمە دەبێت دەستكاری ئەو ژینگەیە كۆمەڵایەتییە بكەین, گۆڕانكاری بنچینەی لەو ژینگەیە بكەین كە وادەكات مرۆڤ تاوانی لە چەشنە ئەنجام بدات یان بیر لە ئەنجامدانی بكاتەوە.


ئەو ڕووداوە ئەنجامی كۆمەڵێك كێشەی ترە, ئەنجامی كۆمەڵێك كێشە و گرفتی كەڵەكەبووی دێرین و لە مێژینەی كۆمەڵگای كوردیە, بەبێ دەستبرن بۆ ئەو كێشەو گرفتانە هیچ شتێك چارەسەر نابێت,چونكە ئێمە لەماوەكانی ڕابردوو شاهێدی دەیان ڕووداوی لە چەشنەین لە هەموو شارو شارۆچكەكانی كوردستان.
بە بڕوای من كۆمەڵێك هۆكار وادەكەن هاوڵاتیان ڕۆژانە بەر ئەم جۆرە لە تاوان و ڕووداوە ترسناكانە بكەون,بەبێ چارەسەر كردن و دەستبرن بۆ ئەو هۆكارانە ناتوانرێ ژینگەی كۆمەڵایەتی تەندروست و شارستانی بكرێت


هۆكارەكانیش ئەمانەن


ــ كلتوری ژنكوژی كوردی، ئەم كلتورە بەردەوام ڕەوایەتی بە ژن كوشتن داوە و دەدات, ئێمە دەبێت بەبێ هەستكردن بە گوناه و ترس بەشێكی كولتووری كوردی توڕ هەڵدەین كە سیخناخە بە ڕەگ و سیمبولی ژن كوشتن و ژن بە مرۆڤ نەزانین و باڵابینینی پیاو لەبەرامبەر ژن.

ـــ دەرونێكی شێواو و نا ئارام, تاكی كوردی بەدەست دەیان كێشە و نەخۆشی دەروونی دەناڵێنێت,ئەو كێشە و نەخۆشیانە هاوشێوەی كێشەو نەخۆشیە جەستەییەكان پێویستیان بە چارەسەرە, كاتی ئەوەیە تاكی كوردی وەكو هەموو گەلانی دونیا گرفت و كێشە دەرونییەكان وە گرفت و كێشە ببینێت, بۆ چارەسەرەریشیان پەنا بۆ شارەزا دەرونیەكان ببات و چیتر بەبیانوی عەیبە و شەرم كێشە دەرونیەكانی نەشارێتەوە,چونكە دەرونێكی شێواو و پر ئاریشە ئامادەگی ئەوەی تێدایە تاوانی گەورە ئەنجام بدات.

ــ ژینگەیەكی كۆمەڵایەتی ترسناك و سیخناخ بە كوشتن و لەیەكتری تێنەگەیشتن, ئەم ژینگە كۆمەڵایەتیە پێویستە خۆشە بكرێت بۆ چیانێكی ئارام,خۆشە بكرێت و تاكەكانی ناوی هانبدرێن و فێری بەیەكەوە چیان و قبوڵكردنی جیاوازی بكرێن.


ــ نەبوونی گفتوگۆ لە نێو ئەندامانی خێزان لە پێناوی چارەسەری كێشە و ئاۆیشەكانی ژیان, بە پێچەوانەوەی زۆربەی كۆمەڵگا پێشكەوتووەكان خێزانی كوردی كەمترین دانیشتن و گفتوگۆی هەیە لەگەڵ یەكتری, كێشەكان دەشاردرێنەوە و كەڵەكە دەكرێن,لەكاتێكدا باشترین چارەسەر و گونجاوترین ڕێگا بۆ چارەسەری كێشە خێزانیەكان گفتو گۆو گوێگرتنە لە یەكتری.


ـ هەبوونی چەك لەنێو ماڵان كەئەمەش تاكەكان ئامادە دەكات و هانیان دەدات بۆ زۆربەی كێشەكان پەنا بۆ چەك ببەن و لولەی چەكەكانیان وەكو دواین چارەسەر ببینن,كۆمەڵگای كوردی پێویستی بە یاسایەكی توند هەیە بۆ قەدەغەكردنی دیاردەی چەكداری.


ــ پشتگیری كۆمەڵگا بۆ پیاو وەكو ڕەگەزی باڵا, ئەم پشتگیریە بۆ پیاو كارەسات و ڕووداوەكانی زۆر كردووە چونكە هەمیشە خێل و سەردارانی خێل لەم ڕووداوانە ڕۆڵ دەگێڕن و دەبنە قەڵغان بۆ پاراستنی پیاوان, دەبنە پەرژینێك بۆ مرۆڤە تاوانبار و بكوژەكان.
ــ خەتاباركردنی ژن لە هەموو ئەگەرێك تەنانەت ئەگەر پیاوەكەش هۆكاری سەرەكی كێشەی نێوان هاوسەرەكان بێت.


ــ وێنەی شێواو ناشیرینی كۆمەڵگا بۆ ژنی جیابوەوە ئەمەش داواكردنی تەڵاق لەلایەن ژنانەوە كەمدەكاتەوە، ئەم هۆكارەش دەستی پیاو ئاوەڵا دەكات بۆ ئەنجامدانی تاوانی لەم جۆرە چونكە دڵنیایە لەهەموو ئەگەرێك بێوە پیاو دەرفەتی ژیانی باشتر و شایستە تری پێدەدرێت هەتا ژنێكی جیابوەوە.


ــ هەست نەكردن بە بەرپرسیارێتی لە ئاستی پرۆسەی هاوسەرگیری.


ـــ نەگونجاوی و بچوكی تەمەن بۆ هاوسەرگیری


ـــ ئامادەگی و حزوری كاریگەری خێڵ و سەرۆك خێلەكان لە نێو ژینگەی كلتوری و كۆمەڵایەتی دونیای ئێمەدا, هەمیشە پیاوانی خێل ئامادەن پشتگیری لە ئەندامێكی خێلەكەی خۆیان بكەن ئەگەر تاوانباریش بێت, خێل و سەرۆك خێل ڕۆلی دادگا و حكومەتیان لە ژیان و فەزای گشتیدا بچوك كردۆتەوە, كێشەكانیان بە چارەسەر نەكراوی هێشتۆتەوە, هەر ئەمەش هانی خەڵكی داوە و هۆكارێكی كاریگەر بووە بۆ نەسڵەمینەوەی خەڵكی لە كوشتن و تاوانكاری,


ــ نەبوونی یاسایەكی توند و كاریگەر بۆ بەسزا گەیاندنی تاوانبارانی ئەو كەیسانە هۆكارێكی دیكەی زیادبوونی تاوانكاریە.


ـــ لاوازی ڕۆڵی ڕێكخراو و چالاكوانی كۆمەڵگەی مەدەنی لە هۆشیاركردنەوەی هاوڵاتیان لەبەرامبەر مافەمانی مرۆڤ بەگشتی و مافی ژنان و منداڵان بەتایبەتی,دەبێت ڕێكخراو چالاكوانان هەستن بە ڕۆڵی كاریگەری خۆیان لە هۆشیاركردنەوە و ڕۆشنبیركردنی هاوڵاتیان لە پێناوی كەمركردنەوەی تاوان,


ــ لەكۆتایدا چالاكوانان و نوخبەی سیاسییەكان ئەركگەلی زۆریان لەسەر شانە كە پێویستە جێی بكەن لە پێناوی هەببونی ژینگەیەكی كۆمەڵایەتی تەندروست و شارستانی, ژینگەیەك كە وا لە هاوڵاتیان بكات بەیەكەوە بژین نەك ....

 

author photo

تایبه‌ت به‌ دیپلۆماتیك