بۆچی ئێستا گونجاو نیە باسی گلدانەوەی ئاوی بەنداوەكانی هەرێم بكەین؟

بۆچی ئێستا گونجاو نیە باسی گلدانەوەی ئاوی بەنداوەكانی هەرێم بكەین؟

966 خوێندراوەتەوە

هەركات ئاڵۆزی لەپەیوەندییەكانی نێوان حكومەتی هەرێمی كوردستان و بەغدا دروست دەبن، چەند پرسێك وەك كارتی فشار دەخرێتە بەرباس و كەناڵەكانی ڕاگەیاندن، لەو پرسانەش ئەنجامەكانی ڕیفراندۆم و گرتنەوەی ئاوی بەنداوەكانی دەربەندیخان و دوكانە.ئەمە لەكاتێدایە ئەم دوو كارتە سیاسییە چەند ئەگەری بەكارهێنانی سەركەوتوو بێت، هێندە كاریگەرییەكانی زیانبەخش دەبێت بۆ خودی هەرێمی كوردستان.

بۆ گونجاو نیە لەئێستادا باسی گلدانەوەی ئاوی بەنداوەكانی هەرێم بكەین؟

لەئێستادا لەهەرێمی كوردستان لەچوارچێوەی دەوڵەتی عێراقی فیدراڵدایەو خودی كورد بەشێك بووە لەبنیادنان و نووسینەوەی دەستورەكەیدا، واتە ئێمە بەشێكین لەعێراق و وڵاتێكی درواسێ نین ئاوی بەنداوەكان گلدەینەوە، بیكەینە كارتێكی فشار بۆ سەر ناوەڕاست و باشوری عێراق.

بەپێی قسەكانی محەمەدی حاجی مەحمود لەسەردەمی ڕژێمی پێشوو ئاوی بەنداوی دەربەندیخانینان گلداوەتەوە، بەڵام ئەوەی بیرچوو لەسەردەمی ڕژێمی پێشوو كوردستان سنوری جیاوازی هەبوو لەتەك حكومەتی عێراقی و پارێزراوبوو بەهۆی هێڵی (36)ەوە. مەسەلەی گلدانەوەی ئاو لەهەرێمی كوردستان جیاوازە لەوڵاتانی وەك توركیا و ئێران، بەتایبەت وەڵاتێكی وەكو ئێران

،،

لەبەر ئەوەی ئێمە لەپێشتردا زیانی زۆرمان بەرامبەر بەو گلدانەوانەی ئاوەكردووە كە ئێران وەك كارتی فشار بەكاریهێناوە لەڕووی مادیی و ژینگەییەوە.

هیچ گونجاو نیە لەئێستادا هەمان سیاسەت پەیڕەو بكرێت بەرامبەر خەڵكی ناوەڕاست و خوارووی عێراق، چون ڕەنگە ئێرانیش وەك كاردنەوە هەمان سیاستەت پەیڕەو بكات لەپێناو بەهاناوە چوونی دۆستەكەی.

هەڵكەوتەی جوگرافی بەنداوەكانی هەرێمی كوردستان كەوتووەتە قوڵایی هەرێمی كوردستانەوە، واتە بەگرتنەوەی ئاوی بەنداوەكانی دەربەندیخان و دوكان یەكەمین گورزی زیان بەر هاوڵاتیانی هەرێمی كوردستان و جوتیارانی هەرێمی كوردستان دەكەوێت.

ئەمەش وادەكات دەستبردن بۆ كارتێكی فشاری لەوشێوەیە لەئیستادا هیچ گونجاو نەبێت، هەم لەڕووی مرۆییەوە، هەم لەڕووی قەبارەی زیانەكانی بەر دانیشتوانی خوارەوی بەنداوەكان لەهەرێمی كوردستان.

كاراكردنی ڕیفراندۆم یاریكردنە بەئاگر لەم ڕەوشە ئاڵۆزەدا

دەسەڵاتدارانی هەرێم و بەتایبەت خودی پارتی دیموكراتی كوردستان كەڕێبەرایەتی هەڵمەتی ڕیفراندۆمی كردوە، زۆربەڕاشكاوانە لەباری ڕیفراندۆمەوە سەرنجی خۆیان خستووەتەڕوو، كە ڕیفرندۆم بۆ زانینی ڕای هاوڵاتیانی هەرێمی كوردستان بووە، بەهیچ شێوەیەك بۆ جیابوونەوە نیە.

،،

ئەمەش خۆی لەخۆیدا سڕكردنی ئەو مەسەلەیە بۆ ئەوەی پەیوەندییەكانی حكومەتی هەرێمی كوردستان ئاسایی بكەنەوە لەتەك حكومەتی ناوەندی.

لەئێستادا كە هەرێمی كوردستان ڕوبەڕوی قەیرانی دارایی بووتەوە و توانای دابینكردنی شایستەداراییەكانی فەرمانبەرانی خۆشی نیە و بەسازشێكی زۆرەوە ڕووی لەبەغداد كردوە، بەمەبەستی ڕێككەوتن تەنیا لەپێناوی ئەوی بتوانێت موچەی فەرمانبەرانی دابین بكات.

بەكارهێنانی كارتی ڕیفراندۆم نەك هەر هەڵەیەكی ناسیاسی گەورەیە، بەڵكو دستبردن بۆ ئەنجامەكان و كاراكردنی ڕیفراندۆم، خۆشكردنی ئاگرێكە ڕەنگە ئەوەی هەشمانە لەدەستی بدەین. هەربۆیە بەكارهێنانی هەردوو كارتی گلدانەوەی ئاو و ڕیفراندۆم لەئێستادا سیاسی نیە و دەرئەنجامەكانی بەكارهێنانی یەكسانە بەئاڵۆزكردنی هەرێمی كوردستان و كۆدەنگی لەسەرفشاری زیاتر لەسەر هەرێمی كوردستان.

 

author photo
دەرچوی بەشی زانستە ڕامیارییەكان
بەڕێوەبەری ناوەندی حەمرین بۆ توێژینەوەی ستراتیژی