پەرلەمانی تونس لەبەردەم گۆڕانێکی سیاسیدا

پەرلەمانی تونس لەبەردەم گۆڕانێکی سیاسیدا

324 خوێندراوەتەوە

تاریق جەوهەر

بەهۆی پشتیوانی سەرۆکی پەرلەمانی تونسی ڕاشد ئەلغەنوشی لە لەشکرکێشی توریکا بۆ لیبا و وزیادبوونی هەژموونی تورکیاو ئەردۆغان لەو وڵاتەدا، تونسییەکان لەو مەترسییە گەیشتن کە غەنووشی دەیەوێ دەستی تورکیا بۆتونس ڕابکێشێ و لەژێر هەژموونی تورکیادا وڵاتەکەیان بخاتە نیو تەنگەژەی لیبیا. بۆیە چەند مانگێکە ناڕەزایی لەدژی سەرۆک پەرلەمان بەرزبۆتەوەو داوای گۆڕینی دەکەن. غەنوشی سەرۆکى حزبی نەهزەیە وهەشت مانگە سەرۆکی پەرلەمانە.

پەرلەمانی تونسی لە 217 ئەندام پێکهاتوو ئەم حزبانە لەخۆ دەگرێ :
-كوتلەی بزووتنەوەى نەزهزە : 54
- کوتلەى ديموکراسیەت : 39
- كوتلەى دڵی تونس : 27
- كوتلەى هاوپەیمانێتی ئەلكەرامە : 19
- كوتلەى حزبی دەستورى ئازاد : 16
- كوتلەى الاصلاح : 16
- كوتلەى بژی - تحیا تونس : 14
- کوتلەى نیشتمانى - الوطنية : 09
- كتلة المستقبل: 09
- ئەوانەى ئەندامى حزبەکان نین: 14

ماوەیەکە قەیرانى سیاسی لەتونسه هەیە بەلام لە ١٥ى مانگى تەمووز پەرلەمان بەتۆمەتى تیوەگلان لە گەندەڵى متمانەى لە حکومەتى فەخفاخ وەرگرتەوە کەپیاوێکى سەرمایەداربوو . بەهۆیەوە کۆتایی بە هاوپەیمانێتى نیوان (نەهزە و کەرامە و دڵی تونس و کوتلەى دیموکراسی و بژی تونس و و نیشتمانى وکوتلەى سەربەخۆکان هات. لەوساوە هەولەکانى حزبی دەستورى ئازاد کەحزبێکى لیبرالیە پشتیوانى تازەى بۆ پەیدابوو کە داواى وەرگرتنەوەی متمانەى لەسەرۆکی پەرلەمان ڕاشد غەنووشی کرد کە سەرۆکى حزبی نەهزەیە و ئیخوانە ودۆستی ئەردۆگانە. ئەم هیزانەى ئـیستا داواى گۆڕینى غەنووشید ەکەن ثیکهاتوون لە ( کوتلەى دیموکراتی ٣٩ کورسی + بژی تونس ١٤ کورسی+ دەستوورى ئازاد ١٦ کورسی ، ئیسلاح ١٦ کورسی و نیشتمانى ٩ کورسی) بەهەموویان ٩٤ کورسی ثیکدەهێنن و پێویستیان بە ١٥ دەنگى تر هەیە بۆ ئەوەى ببنە 109 ئەندام واتەپەنجا زاید یەک، تا متمانە لە سەرۆک پەرلەمان راشد عنەووشی وەرگرنەوە. لەبەر ئەوەى دەنگدان کراوەتە نهێنی، هەموو ئەگەرێک واریدە و مەرج نیە متمانەی لێوەربگیرێتەوە.

،،

چونکە نەهزه خەریکن لۆبی دەکەن وهەوڵ دەدەن بەپارە دەنگ بکڕن ، بەڵام حزبید ەستووری ئازاد و زۆربەی کوتلەکان مانەوەی غەنووشی لەسەرۆکایەتی پەرلەمان بە مەترسی بۆ سەر ئاساییشی نەتەوەیی تونس دەزانن.

حزبی نەهزە دەساڵە حوکمی تونس دەکا، لەوانەیە ئەمە سەرەتای لەدەستدانی دەسەڵاتیان بێ. بەڵام ئەوەی لابردنی غنووشی ومانەوەی یەکلایی دەکاتەوە حزبی دڵی تونسە کە 27 کورسیان هەیەو لە نەهزەوە نزیکن ئەندامەکانی سەر پشک کردووە لەدەنگدان . دواى ئەوەى لە چەند ڕۆژی ڕابردووش پەرلەمان متمانە لە حکومەتی تونس وەرگرتوە و لە 2011 یەکەمجاریشە سەرۆکی تونس کەسێکی تەکنوکرات بە پێکهێنانی حکومەت تەکلیف دەکا، کەئەندامی هیچ حزبێک نییە و چاوەڕوان دە کرێ چەند ڕۆژێکی تر کابینەکەی بباتە بەردەم پەرلەمان ئەگەر متمانەی وەرگرت گۆڕانکاریەکی گەورەی سیاسی دەبێ وحزبی نەهزە دوور دەخرێتەوە لەحکومەت بەپێچەوانەوەش ئەگەر متمانەی وەرنەگرت سەرۆکی وڵات پەلەمان هەڵدەوەشێنێتەوە و وهەلبژاردنی پێشوەخت ڕادەگەیەنێ . بەمەش تونس دەکەوێته بەردەم قۆناغێکی نوێی ململانێی سیاسی و لاوازبوونی پێگەی ئیخوانەکان ودەستی تورکیا لە تونسدا .