ئەیاد عەلاوی: بە ئەمەریكییەكانم راگەیاند بەبێ‌ بارزانی هەنگاو نانێم

ئەیاد عەلاوی، لە هەناوی بەعسەوە بۆ دژایەتی سەدام

ئەیاد عەلاوی: بە ئەمەریكییەكانم راگەیاند بەبێ‌ بارزانی هەنگاو نانێم

628 خوێندراوەتەوە

بەبڕوای ئێمە چارەسەری دۆزی كورد لە بەغدایە‌و لە دەرەوە نایەت، بەو ئاڕاستەیەشدا لەگەڵ یەكێتی‌و پارتی كارمان كرد، بەڕێكەوتن‌و بەشداری مەسعود بارزانی هەریەكە لە وەفیق سامەڕایی‌و لیوا روكن نزار خەزرەجی‌و عەمید روكن نەجیب ساڵح‌و عەباس جەنابی كە لەگەڵ عودەی سەدام كاریدەكرد گەیاندنمانە دەرەوەی وڵات. سیاسەتڤانی عێراقی ئەیاد عەلاوی وادەڵێت.

 

 

كتێبی (بین النیران) بەرگی یەكەمی بیرەوەرییەكانی ئەیاد عەلاوییە، دەزگای ئەلمەدا لەدو توێی (325) لاپەڕەدا ئەمساڵ چاپ‌و بڵاویكردۆتەوە. كتێبەكە تایبەتە بە بیرەوەرییەكانی ناوبراو لە منداڵییەوە تاوەكو ڕووخانی ڕژێمی بەعس لە ساڵی (2003).

 

 

 

خانەوادەی عەلاوی

ئەیاد هاشم حسێن عەلاوی كوڕێكی یەكێك لە بنەماڵە ناسراو و دەوڵەمەندەكانی بەغدایە. ساڵی (1944) لەدایكبووە. لە حوزەیرانی (1970) كۆلێژی پزیشكی زانكۆی بەغدای تەواوكردوە. لە (1979) دكتۆرای لە زانكۆی لەندەن بەدەستهێناوە. لە تەمەنی چواردە ساڵیدا پەیوەندی بە حیزبی بەعسەوە كردوەو لە (1971) وازی هێناوە. لە حوزەیرانی (2004) تا ئایاری (2005) سەرۆك وەزیرانی عێراق بووە.


عەلاوی تەنها كەسی سیاسەتڤان‌و ناسراوی خانەوادەكەی نییە، بەجۆرێك هەریەكە لە عەبدولمەجیدو عەبدولئەمیری مامی لە دەورانی پاشایەتیدا وەزیرو پارلەمانتار بوون. باوكیشی بەڕێوەبەری نەخۆشخانەی كازمییە بووە. هەر ئەوەش وایكردووە لەدوای شۆڕشی (14/تەمموز/1958)، باوكی ماوەیەك بۆ سلێمانی‌و مامیشی بۆ هەولێر دورخراوەتەوە.

 

،،

لەبەرئەوەی لەوكاتەدا بەعس هەڵگری بیری نەتەوەیی عەرەبی‌و نیشتیمانی‌و دژە داگیركەرو داگیركردن بوو. یەكێك لە هاوڕێكانی سەباحی برا گەورەم بەناوی وەمیز جەمال عومەر نەزمی گەورەترین رۆڵی هەبوو لە ئاراستەكردنم بەرەو بەعس.

 

 
ماڵباتی دایكی عەلاوی لوبنانین‌و لە تیرەی بەنی ئەسەدن. بەهۆی بەرەنگاربونەوەی فەرەنسیەكانەوە لوبنانیان بەرەو عێراق جێهێشتووە. عەلاوی دەڵێت: ماڵی خاڵوانم پۆستی سەرۆكی پارلەمان‌و وەزیرو پارلەمانتاریان بۆ ماوەیەكی زۆر لە لوبنان هەبووە. پورێكیشم شوی بە ئەدیب تەقی وەزیری پەروەردەی سوریا كرد. بۆیە لە منداڵیەوە سەفەری لوبنان‌و سوریام دەكرد.

 
پەیوەندیكردن‌و وازهێنان لە بەعس
لەدوای شۆڕشی چواردەی تەمموز، جگەلە ئەیاد، تەواوی خانەوادەی عەلاوی لە كاری سیاسی دوور دەكەونەوەو سەرقاڵی كاری بازرگانی دەبن. كاتێك ئەیاد تەمەنی دەگاتە چواردە ساڵی، بەبێ‌ ئاگاداری ئەندامانی خێزانەكەی دەبێتە بەعسی‌و بەخێرایی بە پلەكانی حیزبدا سەردەكەوێت، چەند جارێكیش توشی گرتن‌و راوەدونان دەبێتەوە.


سەبارەت بەوەی بۆچی بووەتە بەعسی؟ ئەیاد دەڵێ‌: لەبەرئەوەی لەوكاتەدا بەعس هەڵگری بیری نەتەوەیی عەرەبی‌و نیشتیمانی‌و دژە داگیركەرو داگیركردن بوو. یەكێك لە هاوڕێكانی سەباحی برا گەورەم بەناوی وەمیز جەمال عومەر نەزمی گەورەترین رۆڵی هەبوو لە ئاراستەكردنم بەرەو بەعس.

،،

دوای وازهێنان لە بەعس، كەوتمە كاركردن دژی حكومەتی بەعس‌و بەدیاریكراوی دژی سەدام حسێن، چونكە بەدڕەفتاری زۆری بەرانبەر بە حیزب كرد، بەجۆرێك ژمارەیەكی زۆری ئەندامانی حیزبی كوشت كە زیاتر بوون لەوانەی لەماوەی كاروانی درێژی حیزبدا كوژران

 

 


پەیوەندی عەلاوی بە بەعسەوە زۆر درێژە ناخایەنێت، چونكە لە سەرەتای حەفتاكانی سەدەی رابردودا لە حیزب دوردەكەوێتەوەو پاشان دەكەوێتە دژایەتیكردنی بەعس. عەلاوی دەڵێت: هۆكاری وازهێنانم لە كاری حیزبی زۆر بوون لەوانە: نەهێشتنی ئازادی لە ناوخۆو دەرەوەی حیزبدا، هەروەها ئەو رێكارانەم رەتدەكردەوە كە دەبوونە هۆی تاكڕەوی لە بڕیارداندا، ئەمەش بووە هۆی ناكۆكییەكی توند لەگەڵ هەندێك لە سەركردەكانی بەعس لەپێشەوەیان سەدام حسێن.

 
عەلاوی باس لەوەدەكات دوای ئەوەی سەركردایەتی بەعس بڕیاری دورخستنەوەی عەبدولكەریم شێخلی‌و ساڵح مەهدی لە حیزب‌و حكومەت دەدەن، سەدام تەلەفۆنی بۆ دەكات‌و داوایلێدەكات لەدژی شێخلی گەواهی بدات، بەڵام "من رەتمكردەوە، بەو هۆیەوە بووە دەمەقاڵەمان".
دوای ئەو پەیوەندییەو تێكچوونی پەیوەندییەكانی لەگەڵ سەدام، دۆست‌و هاوڕێكانی داوایلێدەكەن عێراق بەجێبهێڵێت، بۆیە لە (1971) عەلاوی دەچێتە بەیروت‌و پاشان لە لەندەن نیشتەجێ‌ دەبێت. تاوەكو لە ساڵی (1974) لە لەندەنەوە نامەی فەرمی دەست لەكاركێشانەوەی لە بەعس "بەزمانێكی توند" دەنوسێت.

 
عەلاوی دەڵێت: دوای وازهێنان لە بەعس، كەوتمە كاركردن دژی حكومەتی بەعس‌و بەدیاریكراوی دژی سەدام حسێن، چونكە بەدڕەفتاری زۆری بەرانبەر بە حیزب كرد، بەجۆرێك ژمارەیەكی زۆری ئەندامانی حیزبی كوشت كە زیاتر بوون لەوانەی لەماوەی كاروانی درێژی حیزبدا كوژران".

 

 

نێردراوەكانی سەدام

بەمەبەستی گەڕاندنەوەی عەلاوی بۆ ریزەكانی بەعس، سەدام چەند كەسێك دەنێرێتە لەندەن، ئەو كەسانەش جارێك بە زمانی هەڕەشەو جارێكیش بە پارەو پێشنیاری پۆست هەوڵی رازیكردنی دەدەن.

 لە هاوینی (1977) عیماد شەبیب بەڕێوەبەری گشتی بەرگری شارستانی عێراق دەچێتە لای عەلاوی‌و پێی دەڵێت من لەلایەن سەدامەوە نێردراوم، عەلاوی پێیدەڵێت: خوێندكاری قۆناغی چواری كۆلێژی پزیشكی بووم، بۆ پرسەی دایكم سەدام هاتە ماڵمان‌و داوایلێكردم ببمە باڵێوز لە بەیروت، بەڵام رەتمكردەوە. لەئێستاشدا بڕیارمداوە كاربكەم بۆ گۆڕینی واقیعی حیزب‌و كۆنترۆڵی سەدام بەسەریدا.

 
لەهەمان ساڵدا عەلی عوبەیدی بەڕێوەبەری نوسینگەی سەدام دەچێتە لەندەن، داوا لە عەلاوی دەكات نامەیەك بۆ سەدام بنوسێت تاوەكو پەیوەندییەكانیان ئاسایی ببێتەوە، عەلاوی بەپاساوی خۆ تەرخانكردنی بۆ تەواوكردنی خوێندنی دكتۆرا ئەو داوایە رەتدەكاتەوە.

 
كەسی سێیەم كە دەچێتە لای عەلاوی مەنسور ئەبوخەیلی بەرپرسی موخابەراتی عێراقە لە بەریتانیا، داوایلێدەكات لەگەڵیدا بۆ سەردانێكی كورت بگەڕێتەوە بۆ بەغدا، لەوەڵامدا عەلاوی دەڵێت: هەرگیز ئامادەنیم بگەڕێمەوە بۆ بەغدا. پاشان لە ساڵی (1976) بەرزان تكریتی زڕبرای سەدام دەچێتە لەندەن، داوا لە عەلاوی دەكات بگەڕێتەوە لەندەن. عەلاوی ئەم داوایەش رەتدەكاتەوەو دەڵێت " لەسەرەتای ئەیلولی (1971) عێراقم بەجێهێشت‌و تا دوای روخانی رژێمی بەعس لە (2003) نەگەڕامەوە".

 

 

هەوڵی تیرۆركردن

دوای سەرنەكەوتنی هەوڵەكانی گەڕاندنەوەی عەلاوی، بەعس هەوڵی تیرۆركردنی دەدات. سەرەتا لە هاوینی (1977) ئاژانسی هەواڵی عێراق، هەواڵی ئەوە بڵاودەكاتەوە كە عەلاوی لەكاتی دەرچونی لە ماڵەكەی لە لەندەن، لەلایەن چەند كەسێكی نەناسراوەوە تەقەی لێكراوەو كوژراوە. لەهەمانساڵدا، دوو كەس كە عەلاوی بە"دۆست" ناویان دەبات، لیستێكی دوانزە كەسی پێدەگەیەنن كە بەعس بڕیاریداوە تیرۆریان بكات، یەكێك لەو كەسانەش ئەیاد عەلاوییە.

 
لەدوای ئەو زانیاری‌و هەواڵانە عەلاوی رێكاری زۆری خۆپاراستن دەگرێتەبەر، بەڵام ئەوەی هەرگیز بیری لێنەكردۆتەوە روودەدات. كاتێك لە بەرەبەیانی (4/2/1978) كەسێكی كەتە بە تەورێكەوە دەچێتە ژوری نوستنەكەی‌و پەلاماری دەدات. لە ئاكامدا عتوری هاوژینی عەلاوی گیان لەدەستدەدات. عەلاویش بە سەختی بریندار دەبێت‌و بۆ ماوەی پانزە مانگ لە نەخۆشخانە دەمێنێتەوە.

،،

دوای گەڕانەوەمان بۆ عێراق‌و گرتنە دەستی دەسەڵات،لە مافی كەسی خۆم لە محەمەد جبوری خۆش بووم

 
عەلاوی دەڵێت: شەوی روداوەكە نزیك كاتژمێر دووی بەرەبەیان، بەرزان تكریتی تەلەفۆنی بۆ عیمادی برام دەكات، لێی دەپرسێت: هەواڵی دكتۆری برات؟ عیمادیش دەڵێت: باشە. پاشان بەرزان قاقایەك لێدەدات‌و دەڵێت سڵاو بۆ دكتۆر هەیەو تەلەفۆنەكەی دادەخاتەوە.

 
لێكۆڵینەوەكانی پۆلیسی دژەتیرۆری بەریتانی‌و بەدواداچونە تایبەتەكانی عەلاوی دەریدەخەن، دوو كەسی عێراقی هەوڵی تیرۆركردنەكەیان‌و كردەكەیان پێنج خولەكی خایاندوە. ئەو دوو كەسە لە فەرەنساوە هاتونەتە بەریتانیاو بەرزان تكریتی سەرپەرشتی پرۆسەكەی كردوە.

 
عەلاوی دەڵێت: دواتر زانیمان تاوانبارەكان دوای چەند رۆژێك لە گەیشتینان بە پاریس‌و بەر لە گەڕانەوەیان بۆ عێراق، لە رۆژنامەكانەوە ناوی منیان زانیوە. لەڕێگەی چەند دۆستێكەوە ناوی تاوانبارەكانم زانی. ئەنجامدەری تاوانەكە ناوی محەمەد عەواد جبوری بوو، كادری موخابەرات بوو. یاوەرەكەشی لە كردەیەكی موخابەراتدا لە بەغدا كوژرا. پاشان دەڵێت: دوای گەڕانەوەمان بۆ عێراق‌و گرتنە دەستی دەسەڵات،لە مافی كەسی خۆم لە محەمەد جبوری خۆش بووم.

 


نوسەری ئوردنی‌و كۆمپانیای سویسری
لە (1979) دژەتیرۆری بەریتانی عەلاوی ئاگادار دەكەنەوە كە گروپێكی موخابەراتی عێراقی گەیشتوەتە لەندەن، لە پەیوەندییە تەلەفۆنییەكانیاندا ناویان هێناوە، بۆیە داوای لێدەكەن بۆ ماوەیەك خۆی بشارێتەوە. عەلاوی دەڵێت: منیش چوم بۆ رۆژئاوای ئایرلەندا، لە ئوتێلێك ناوی خۆمم وەكو نوسەرێكی ئوردنی تۆماركرد، ماوەی سێ‌ هەفتە لەوێ‌ مامەوە. دوای ئەوەی ئاگاداریان كردم گروپەكە گەڕاونەتەوە بۆ عێراق، منیش گەڕامەوە بۆ لەندەن.

 
بەمەبەستی نەناسینەوەو خۆ ونكردن، عەلاوی لەو ماوەیەدا كۆمەڵێك پاسپۆرتی بەكارهێناوە، لەوانە: پاسپۆرتی یەمەنی باكورو باشور، پاسپۆرتێكی ئوردنی تایبەت بە فەڵەستینییەكان كە لەلایەن رێكخراوی تەحریرەوە پێیدرابوو.

 
عەلاوی لە ساڵی (1980)، لەسەر پێشنیاری خانەوادەكەی‌و بۆ كەمێك خۆ دروخستنەوە لەبەر چاوان، كۆمپانیایەكی هاوبەش لەگەڵ كۆمپانیای (هۆڵدەربانك)ی سویسری دادەمەزرێنێ. دوای ماوەیەك بۆ بەڕێوەبردن‌و كارپێكردنی هەندێك كارگەی چیمەنتۆ كە لە عێراق بنیاددەنران، سێ‌ گرێبەستیان لە عێراقەوە دەستدەكەوێت.

 
ماوەی چوار ساڵ لە عێراق كاردەكەن‌و حكومەتی عێراق كارەكانیان پەسەند دەكات، بۆیە داوادەكەن بۆ ماوەیەكی درێژ لە عێراقدا بمێننەوە. ئەو ئەندازیارە سویسرییەی سەروكاری كۆمپانیاكە لەبەغدا دەكات، لەوەڵامی حكومەتی عێراقدا دەڵێت: دەبێت بۆچونی دو گرنگترین ئەندامی ئەنجومەنی كارگێڕی كۆمپانیاكەمان وەربگرین كە د.عەلاوی‌و هۆكنتۆبەلەرن، عێراقییەكان دەپرسن: د.عەلاوی كێیەو ناوی یەكەمی چییە، ئەندازیارەكەش بەوپەڕی دڵسافییەوە دەڵێت د.ئەیاد عەلاوی. بۆیە دەسەڵاتدارانی عێراق مۆڵەتی (48) كاتژمێریان دەدەنێ‌ تاوەكو عێراق بەجێبهێڵن.

 

عزيز محمد 

 

دیدار لەگەڵ عەزیز محەمەد

لە (1979) عەزیز محەمەد سكرتێری لیژنەی ناوەندی حیزبی شیوعی عێراقی لە لەندەن بۆ ماوەی چوار رۆژ لەگەڵ عەلاوی كۆدەبێتەوە. لەبارەی ئەم كۆبونەوەیەوە عەلاوی، دەڵێت: داوامانكرد كۆبونەوەكە نهێنی بێت‌و تەنانەت لەلای لیژنەی ناوەندی‌و مەكتەبی سیاسی شیوعیش باسی نەكەن، وەلێ‌ عەزیز محەمەد دواتر بۆ فەخری كەریمی گێڕابوەوە. هەروەها پێمانوتن موخابەراتی بەعس لەچەندین ئاستەوە دزەی كردۆتە ناو حیزبی شیوعییەوە.

 
عەلاوی، دەڵێت: عەزیز داوایكرد بەیاننامەیەكی هاوبەش دەربكەین، وتمان جوڵانەوەكەمان تائێستا ناوێكی دیاریكراوی نییەو نامانەوێت لەم كاتەدا ناوەكەی بڵێین، بەڵام دەتوانن بەیانێك بڵاوبكەنەوە كە كۆبونەوەیەك كراوە لەنێوان حیزبی شیوعی‌و بەرەیەكی نیشتیمانی عێراقی بۆ هەماهەنگی‌و كاركردن بۆ روخاندنی رژێم. هەتا دوای گەڕانەوەمان لە (2003) هەندێك لە لایەنەكان هەر دەیانپرسی ئەو بەرەیە كێیە؟

،،

ئامادەنیم بگەڕێمەوە بۆ عێراق. سەدام باش دەزانێ‌ ئێمە كاڵا نین بە پۆستێك بكڕێین‌و بفرۆشرێین

 

 

هەوڵێكی نوێی سەدام

لە ساڵی (1981) كەسێك بەناوی خالید عوبەیدی لە لەندەن عەلاوی دەبینێت‌و پێیدەڵێت: سەرۆك زۆر رێزت دەگرێ‌‌و منی راسپاردوە بۆ بینینت، ئەگەر ئامادەی بگەڕێیتەوە بۆ بەغدا هەر پۆستێكت دەوێ‌ دەتدەینێ‌، ئەگەر ناگەڕێیتەوەو حەزت لە كاری بزنسە، ئەوا عێراق ئامادەیە گرێبەست‌و كەمكردنەوەو پڕۆژەی زۆر قازانج بەخشت بداتێ‌؟
لەوەڵامدا عەلاوی پێیدەڵێت: ئەو هەموو بەخشینە لە بەرامبەر چییە؟ عوبەیدی وتی: لە دژی عێراق‌و رژێمەكەی جموجۆڵی سیاسی نەكەیت، چونكە عێراق لە دۆخی شەڕدایە. لەوەڵامدا عەلاوی پێیدەڵێت: ئامادەنیم بگەڕێمەوە بۆ عێراق. سەدام باش دەزانێ‌ ئێمە كاڵا نین بە پۆستێك بكڕێین‌و بفرۆشرێین.

 

 

دامەزراندنی ویفاق

عەلاوی دامەزراندنی پارتەكەی "بزوتنەوەی ویفاقی نیشتیمانی" دەگێڕێتەوە بۆ كۆتایی حەفتاكان، لەوبارەیەوە دەڵێت: لە ساڵی (1977) یەكەم شانەی رێكخراوەیی ویفاق بە سەرۆكایەتی من‌و تەحسین مەعلە دامەزرا. بەڵام لە تشرینی دووەمی (1990) بە فەرمی پێكهێنانی بزوتنەوەی ویفاق راگەیەنراو ناوی هەندێك لە ئەندامانی سەركردایەتی ئاشكراكرا. شوكری ساڵح زەكی كە بووە وتەبێژ، پێشنیاری ناوی ویفاقی كردو هەموانیش پەسەندیان كرد.

 
دەربارەی تێڕوانینی حیزبەكەیان بۆ چارەسەری پرسی كورد لە عێراقدا، عەلاوی دەڵێت: بزوتنەوەكەمان وایدەبینێ‌ چارەسەری دۆزی كورد لە دەرەوە نایەت، بەڵكو دەبێت عێراقیانە بێت‌و لە بەغدا بێت، ئەم پەیامەمان بە برایانی كورد گەیاند‌و بەو ئاراستەیەدا لەگەڵ یەكێتی‌و پارتی كارمان كرد.

 

 

میسرم خۆشدەوێت

عەلاوی لە ساڵی (1987)‌و لەسەر داوای كەسوكارەكەی بۆ دوەمجار هاوسەرگیری لەگەڵ كچە بچوكەكەی حەمید حسێن حەسونە دەكات. لەمبارەیەوە دەڵێت:"خانەوادەی حەمید، دۆستێكی نزیكی خێزانەكەمان بوون، لە میسر دەژیان، چونكە بەعس رقی لێ‌ هەڵگرتبوون. هاوسەرگیریمان لە رۆژی (23/تەمموز/1987) بوو (ئەم رۆژە ساڵیادی شۆڕشی 1952 میسرە)، بۆیە ئەوكات‌و ئێستاش میسرم زۆر خۆشدەوێت.

 

رووداوی 31 ئابی 1996
لە هاوینی (1996) نامەیەكی بەپەلەی نهێنیمان لە ئەفسەرێكی گاردی كۆماری تایبەتەوە پێگەیشت كە سێ‌ فیرقەیان ئامادەكاری دەكەن بۆ هێرشكردنە سەر هەولێر. منیش دەستبەجێ‌ هەواڵەكەم بە شاحسێنی پادشای ئوردن گەیاند. داواشم لە رێكخستنەكانمان لە هەولێرو شوێنەكانی كرد بارەگاكیان بەجێبهێڵن.

،،

بە بەشداری‌و رێكەوتن لەگەڵ برا مەسعود بارزانی، توانیمان هەریەكە لە لیوا روكن نزار خەزرەجی‌و عەباس جەنابی كە لەگەڵ عودەی سەدام كاریدەكرد، هەردوو باڵێوز حامید عەلوان جبوری‌و هیشام شاوی‌و وەفیق سامەڕائی لە كوردستانەوە رەوانەی دەرەوە بكەین

 
دوای سێ‌ رۆژ لە روداوی (31/ئاب)، بارزانی تەلەفۆنی بۆ كردم‌و وتی: تۆ یەكەم كەسی تەلەفۆنت بۆ دەكەم، من لەژێر فشاری سەربازی ئێران‌و یەكێتیدا بووم، چارەی دیكەم نەبوو جگەلە رێگەدانێكی سنوردار بە سوپای عێراقی تاوەكو بەرەنگاری هەژمونی ئێرانی پشتیوانی یەكێتی ببنەوە، داواكارم لەم باسە تێبگەیت.
هەرچەندە زۆربەی لایەنەكان بەیاننامەیان دژی ئەو روداوە دەركرد، هەندێك لە سەركردەكانی ئێمەش داوایانكرد بەیاننامە دەربكەین، بەڵام "من رەتمكردەوە بەیاننامە دژی بارزانی دەربكەین، چونكە پێموابوو ئەوەی لە هەولێر رویدا رەهەندی زۆرو ئاڵۆزی هەیە، دژایەتیكردنیش دەبووە هۆی پاشەكشەی رۆڵی ئۆپۆزسیۆن".

 


عەلاوی، باس لە قۆناغێكی دیكەی هەماهەنگی‌و كاری هاوبەشی خۆی‌و بارزانی دەكات‌و دەڵێت: بە بەشداری‌و رێكەوتن لەگەڵ برا مەسعود بارزانی، توانیمان هەریەكە لە لیوا روكن نزار خەزرەجی‌و عەباس جەنابی كە لەگەڵ عودەی سەدام كاریدەكرد، هەردوو باڵێوز حامید عەلوان جبوری‌و هیشام شاوی‌و وەفیق سامەڕائی لە كوردستانەوە رەوانەی دەرەوە بكەین. هەروەها عەمید روكن نەجیب ساڵح پەیوەندیكرد بە پارتی دیموكراتی كوردستانەوە.

،،

بەبێ‌ هەماهەنگی لەگەڵ محەمەد باقر حەكیم‌و مەسعود بارزانی هیچ جوڵەیەك ناكەم

 

دوا بڕیاری شەڕ

عەلاوی بەم جۆرە هەواڵی شەڕی عێراق دەگێڕێتەوە: ئێوارەیەكی تشرینی دووەمی (2001) گەیشتمە قاهیرە، هاوسەرەكەم لە لەندەنەوە تەلەفۆنی بۆ كردم‌و هەواڵی پێدام وەزارەتی دەرەوەی ئەمەریكا چەند جارێك تەلەفۆنیان كردوە. منیش تەلەفۆنم بۆ ئەو ژمارەیە كردەوە كە جێیانهێشتبوو، وتیان بەخێرایی بگەرە واشنتۆن.

دوایی تەواوبونی كۆبونەوەم لەگەڵ حوسنی موبارەكی سەرۆكی میسرو گەورە بەرپرسانی ئەو وڵاتە، گەڕامەوە بۆ لەندەن‌و پاشان بەرەو واشنتۆن بەڕێكەوتم. لە واشنتۆن لەگەڵ نزیكەی بیست بەرپرسی دەزگا جیاوازەكانی ئەمەریكا كۆبومەوە. پێیانوتم بڕیاری روخاندنی رژێمی سەداممان داوە، تۆش لە یەكەمین ئەو كەسانەی ئەم بابەتەت پێدەڵێین. منیش پێموتن: بەبێ‌ هەماهەنگی لەگەڵ محەمەد باقر حەكیم‌و مەسعود بارزانی هیچ جوڵەیەك ناكەم.

 

 
لەبارەی شەڕی روخاندنی رژێمی بەعس لە ساڵی (2003)، عەلاوی دەڵێت: وایدەبینم ئەوەی لەو ساڵەدا رویدا بەردەوامیدانە بە سیاسەتی لاوازكردنی عێراق‌و ناوچەكەو دانانی لە پێگەیەكی ئێجگار دژواردا، ئەوەش وایكردوە تا ئەمڕۆ باجەكەی بدەین. خزاینە یان خزێنراینە ناو دەوڵەتی پێكهاتەو تایەفەكانەوە، دەوڵەتی نیشتیمانی لە عێراق پاشەكشەی كرد، پاشان پلە بە پلە لە وڵاتانی دیكەی عەرەبیش پاشەكشەی كرد.

 
عەلاوی پێیوایە لە (2003)دا دەوڵەت روخا نەوەكو سیستمی فەرمانڕەوا، بۆیە دەڵێت: روخاندنی رژێم بەداگیركردن تەریب بوو لەگەڵ هەڵوەشانەوەی دەوڵەت، ئەوەش بۆشاییەكی گەورەی بەجێهێشت. ئۆپۆزسیۆن لە (1991) تا (2003) نەمانتوانی یەكگرتوو بین، دوای ئەوەی دامەزراوەكانی دەوڵەتیش هەڵوەشانەوە، نەمانتوانی وڵات بەڕێوەبەرین.

 
لە بەشێكی دیكەی بیرەوەرییەكانیدا، دەڵێت: دوای شەڕی (2003) راستەوخۆ داگیركردنی عێراق راگەیەنرا، ئەمەش هەرگیز رێكەوتنی لەسەر نەكرابوو. بە ئەمەریكاو بەریتانیاو دەوڵەتانی دیكەشم راگەیاند راگەیاندنی داگیركردن دەبێتە هۆی مقاوەمەیەكی توندو كوشندە، وەلێ‌ لەم قسەیە نەگەیشتن.

 

لێبوردن لە سەدام
عەلاوی باس لەوەدەكات دوای دەستگیركردنی سەدام حسێن زۆر كەس داوایانلێكردوە بچێت سەدام ببینێ‌، بەڵام سەرجەم ئەو داوایانەی رەتكردۆتەوە. لەوبارەیەوە دەڵێت: بەلای منەوە سەدام كۆتایهاتبوو، ئەوەش لە ئاكاری ئێمە نەدەوەشایەوە كە بچینە زیندانێكی ئەمەریكی كە سەدام تیایدا دیلە. ئەو هەڵوێستەشم رەنگدانەوەی ئاكاری نەیارانی سەدام بوو، لەبەرانبەر رەفتارە خراپەكانی سەدام‌و شێوازی مامەڵەكردنی لەگەڵ ركابەرەكانیدا.

 

author photo

ڕۆژنامەنوس 

بەکالۆریۆس لە ڕاگەیاندن