سه‌ركه‌وت شه‌مسه‌دین بۆ دیبلۆماتیك: له‌گه‌ڵ شاسوار عه‌بدولواحید گفتوگۆ ناكه‌ین

" قه‌ناعه‌تى ته‌واومان هه‌یه‌ كه‌ كێشه‌كانى ناو نه‌وه‌ى نوێ چاره‌سه‌ر نابن‌و گه‌شتووین به‌ بنبه‌ست"

سه‌ركه‌وت شه‌مسه‌دین بۆ دیبلۆماتیك: له‌گه‌ڵ شاسوار عه‌بدولواحید گفتوگۆ ناكه‌ین

570 خوێندراوەتەوە

 دیدارى: بڕواکەمال

لەم گفتوگۆیەدا لەگەڵ دیبلۆماتیک مەگەزین، سەرکەوت شەمسەدین ئەندامی پەڕلەمانی عێراق لەسەر فراکسیۆنی نەوەی نوێ، باس لەکێشە ناوخۆییەکانی جوڵانەوەی نه‌وه‌ى نوێ‌و دەکات‌و ده‌ڵێت، ئێمە کاتێک ئەو بەیانامەیەمان دەرکردووە له‌گه‌ڵ سه‌رۆكى جوڵانه‌وه‌كه‌دا گەیشتوینەتە خاڵی بنبەست‌و بیر له‌ گفتوگۆكردن ناکەینەوە له‌گه‌ڵیدا.

 

سه‌ركه‌وت شه‌مسه‌دین سه‌رۆكی فراكسیۆنی نه‌وه‌ی نوێ له‌ په‌رله‌مانی عێراق، له‌گه‌ڵ یه‌كێك له‌خۆبه‌خشه‌ ناڕازییه‌كانی حزبه‌كه‌ی

،،

سه‌ركه‌وت شه‌مسه‌دین:

مانگێك پێش ڕاگه‌یاندنی به‌یاننامه‌كه‌شیان په‌یوه‌ندییان له‌گه‌ڵ شاسوار عبدوالواحید بچڕابوو

 

 دیبلۆماتیك: لەماوه‌ى ڕابردوودا چەند ئەندامێکی پەڕلەمانی عیراق بەیانامەیەکتان دەکرد سەبارەت بەنێوخۆی جوڵانەوەی نەوەی نوێ‌و ڕاتات گه‌یاند کە دەسەڵات لەناو جوڵانەوەی نەوەی نوێ بەبەنەماڵەی کراوە، ئەم کێشانە کەی دەستی پێکردو هۆکاری چیی بوو؟

 

سەرکەوت شەمسەدین: لەڕاستیدا فراکسیۆنی نەوەی نوێ لەپەڕلەمانی عێراق‌و ئەنجومەنی باڵا بەیاننامەیەکمان پێکەوە دەرکرد وەک دەربڕینی ناڕەزایەتیەک بۆئەوەی نەوەی نوێی بەئاڕاستەیەکی پێچەوانەى ئه‌و مەبدەئانەی کە دامەزراوە بۆى نه‌ڕوات‌و ڕوونیشمان کردۆتەوە لەسێ خاڵدا. کە بە بنەماڵەییکردن و تێکەڵکردنی حیزب و بزنس‌و داماڵیکردنی بریاری دەستەجەمعی له‌ ئەنجومەنی باڵا وەکو دامەزراوەیەکی دیموكراسی بڕیاری دەستە جەمعی، لەو سێ خاڵەدا ڕوونمان کردۆتەوە.

 

 زیاتر لە دە مانگێک زیاترە بەتەواوەتی نەوەی نوێ بەدەست ئەم سێ کێشه‌وه‌ دەناڵێنێ لەژێر کۆنترۆڵی ئەنجومەنی باڵادا نەماوە، لەژێر کۆنترۆڵی دامەزرێنەرەکانی نەماوە، بەتەواوەتی کەوتۆتە ژێر کۆنترۆڵی یەک کەس و وە لەڕێگە ئەو یەک كەسەشەوە خێزانەکەی کەهیچ ڕەبتێکیان بەجوڵانەوەی نەوەێی نەبووە، بەڵام بڕیار بەدەستی دارایی بوون بڕیار بەدەستی ئیداری بوون پەیوەندیەکانیان لەلابووە، ماباقی ئەندامەکانیتر ئەنجومەنی باڵاو دامەزرێنەرەکانی ئاگاداری جموجۆڵەکانی نەوەی نوێ نەبووون، یاخود هیچ دەسەڵاتێکیان نەبوە بەسەر دارایی و ئیداری نەوەی نوێ و پەیوەندییەکانی نەوەی نوێشدا.

 

شاسوار عبدوالواحید پێشكه‌شكردنی وتار له‌به‌رده‌م لایه‌نگرانیدا 

 

 

 دیبلۆماتیك: پێش ئەوەی ئەم بەیانامەیە دەربکەن ئایە هیچ گفتوگۆیەکتان کرد سەبارەت بە کێشە ناوخۆیەکانی جوڵانەوەکە لەکۆبوونەوەی تایبەتی ئەنجومەنی باڵای جوڵانەوەی نەوەی نوێ، چونکە بەگوتەی بەرپرسێکی جوڵانەوەکە ئێوە هیچ باسی ئەم کێشانەتان نەکردووه‌و هیچ ناڕه‌زایه‌تییه‌ك نەبووه‌؟

 

  سەرکەوت شەمسەدین: هەر بۆ پێشەکیەک بۆ ئەمە بۆ ئەوەی خەڵکی ئاگاداربێ ئەسڵەن نزیکەی مانگێک پێش ئەو بەیاننامەیە، فراکسیۆنی کوردستان‌و فراکسیۆنی عێراق زیاتر  لەدوو مانگیش بەشێوەیەکی فەرمی هیچ پەیوەندییەکی لەگەڵ سەرۆکی جوڵانەوەکەدا نەمابوو، بەهۆی ڕەفتارەکانی سەرۆکی جوڵانەوەکەو خراپ مامەڵه‌كردنى لەگەل فراکسیۆنەکاندا، دەرچوون لە پرەنسیپەکانی کاری سیاسی پێکەوەی و شەریکایەتی سیاسی گۆڕینی بۆ مامەڵەکردن لەگەڵ هاوڕێکانیدا لەباتی ئەوەی وەک سیاسی سەیریان بکات وەک کارمەند سەیری دەکردن کەئەمە کێشەیەکی بونیادی بوو کەوتراوە بەسەرۆکی جوڵانەوەکە کەئێمە وردە وردە بەرەو کاری سیاسی دەڕۆین وردە وردە ئێمە دەمانەوی ببیەتە سەرکردە ببیەتە کەسێکی سیاسی لەبزنسمان بێیتە دەرەوە، بەڵام نەیتوانی و شکستی هێناو بەڵکو سور بوو لەسەر ڕەفتاو شێوازی مامەڵەی خۆیەوە هەر بەو بۆنەیەوە فراکسیۆنی بەغداد نزیکی دوو مانگ بۆ سێ مانگ هیچ کۆبونەوەیەکی فەرمیمان لەگەڵیدا نەکردوە‌و دابڕاوین.

 

 هەرلەسەره‌تاوە باسی ئەوەمان کردووە كه‌ ئەساسێک دروست بکەین تا جوڵانەوەکەو کۆمپانیا لەیەک جیابکەینەوە، پارەی سەرۆکی جوڵانەوەکە بەکار بهێنین وە کۆمپانیا پەیوەندی به‌نەوەی نوێوە نییە، بەڵام ماوەیەکى كه‌م توانیمان سەرکەوتووبین، دوای هەڵبژاردنەکانی عێراق بەتەواوەتی هەمووی ئەوانەی کە دەستمان پێکردبوو هەڵوەشێنرایەوەو هەموو کاروباری ئیداری و دارایی خرانە ژێر دەستی چەندە کەسێکی خۆی وە دواجاریش پەیوەندیەکانی عێراقی و هەولێر خرانە ژێر دەستی خزمە نزیکەکانی خۆی وە سەرکردایەتیکردنەکەی لەهەموو مەبدەئەکانی شەریکایەتی سیاسی پێکەوەیی لایداو وەئەنجومەنی باڵای لەمانگی دەی ساڵی ڕابوردو سڕ کرد وەچەند کەسێکی دور خستەوە بێپرسی کەس وە بێبنەمای یاسایی لەبەر ئەوە ئەمانە هەمووی کێشە بوون و لەسەرەتاوە ڕوویداوە وە هەرلەسەرەتاوە بەرەو ئەوە دەڕۆیشت خراپتری لێبکات وەهیچ ئامادەیی گفتوگۆکردنی تێدانەبوو بۆ وەی ئاڕاستەی حیزبەکەی بەرەو باشتر بڕوات.

 

سه‌رۆكی جوڵانه‌وه‌ی نه‌وه‌ی نوێ و هاوژینه‌كه‌ی

 

 

 دیبلۆماتیك: بۆچی لەسەره‌تای دروستبوونی جوڵانەوەکە ئەم بڕیارەتان نەدا، چونکە هەرلەسەرەتاوە وەک باس دەکرێت جومگە هەستیارەکان قۆرغکرابوو هەرئەوەی کە ئێستا باسدەکرێ؟

 سەرکەوت شەمسەدین: نەخێر لەسەرەتاوە بابەتەکە بەو شێوەیەبوو ئێمە ئیدارەیەکی زۆر مونەزەممان لە ناو ئۆفیسی سەرەکی جوڵانەوەکە دروستکردبوو بەهاوکاری ئەندامانی ئەنجومەنی باڵاو ڕێخستەنەکان وە دەسەڵاتی تەواومان هەبوو، هەرلەدەستپێکی کاروبار و تەنانەت ئەگەر شتێک هەبوایە سەرۆکی جوڵانەوەکە خۆی ڕاستەوخۆ بەهیچ شێوازێک تەداخولی کاروباری ڕێكخستنى نەدەکرد، بەڵکو لەگەڵ بەرپرسی ئۆفسیەکە گفتوگۆی دەکرد، لەڕێگەی ئەوەوە پەیامێکی هەبوایە ئەیگەیاند، وە لەڕووی مادیشەوە پارەکە دەهاتە ناو ئۆفیسی سەرەکی و لەوێوە ئێمە سەرفمان دەکرد ئیمە خەڵکمان دائەمەزراند، ئێمە، بریارمان ئەدا بەهاوبەشیی سەرۆکی جوڵانەوەکە، بەڵام هەموو ئەمانە هەتاکو ئەوکاتە بەکابوو تاکو ئەنجومەنی باڵا بەکار بوو تاوەکو ئەندامان هەموی لەوێبوون هەتاکو هەڵبژاردنەکانی عێراق، لەدوای ئەوە وردە وردە لەژێر ناوی جیاواز جیاوازدا ئەندامان پەراوێزخران وە ئۆفیسەکان پەراوێزخران، وە پەیوەندیەکان و میدیاو کاروباری ئیداری و دارایی هەمووی کەوتە ژێر کۆنترۆڵی یەک خێزانەوە وە لەدوای تەحقیقبوونی بەشێک لەئامانجەکانی نەوەی نوێ کەتوانی پێگەی خۆی لەناو جەماوەردا بەهێز بکات‌و بچێتە پەڕلەمانی عێراقەوە.

 

 دیبلۆماتیك: بەرپرسی یەکەمی جوڵانەوەکە لەلێدوانێکیدا دەڵێت ئەوانەی کەئێستا بەمن دەڵێن تاکڕه‌و خۆ ئەوکاتەی کە من ئەوانم کاندید کرد بۆ پەڕلەمان ئەوکاتەش هەربەتاکڕەوی بڕیارمدا بۆچی ئەوکاتە نەیان ئەوت تۆ تاکڕەوی؟

 سەرکەوت شەمسەدین: نەخێر بەهیچ شێوەیەک سەرەتا ئێمە ئیشەکانمان وادروست کردبوو کە هەموومان بەیەکەوە بریار بدەین، ئەو خاوەنی میدیاو پارەبێ‌و ئێمە لە ڕووی فکری و توانای سیاسی و ئەزمون‌و کارکردن بەکارى بهێنین، بۆکاری هاوبەش ئێمە شەریکی سیاسی بووین ئێمە کەسێکمان نەکردوه‌ بەسەرۆک وەک سەرۆکی کۆمپانیا سەری بکەین، هەموو بڕیارەکان ئەو بیدات، ئێمە لەئەنجومەنی باڵا کەمن ئەندامی ئەجومەنی باڵانیم، ئەو هاورێیانەیتر دەنگیاندا بە دەنگدان بە سەرۆکی جوڵانەوەکە ئەو بڕیاری ئەوەبدات کە لە کۆتایدا سەرۆکی فراکسیۆنەکان دیاری بکات، واتە بەدەنگدان ئەو دەسەڵاتەیان پێدا نەک هەموشتێک خۆی بیکات، بەڵام هەموو ئەمانەشی گفتوگۆ کردبوو لەگەڵ کەسە زۆر ئەساسییە نزیکەکانی نەوەی نوێ کەپێنج شەش کەسێک بووین. ئەوانەی کە ئەزموونیان هەبوو ئەزموونی کاركردنیان هەبوو ئەوانەی کە ڕووئیای نەوەی نوێیمان داڕشتبوو وەفەلسەفەی کاری نەوەی نوێمان داڕشتبوو بەیەکەوە، وە پەیوەندیە نێودەوڵەتییەکانمان بۆنەوەی نوێ دروست کردبوو، هەموو ئەمانە بەیەکەوە گفتوگۆمان کردبو کەئایە سەرۆک فراکسیۆنەکان کێ و کێبن، تەنانەت ڕێکەوتنەکە لەگەڵ تەڤگەرا بەپرسی ئەنجومەنی باڵا کرا وە گفتۆگۆى زۆر چڕی ئەندامانی ئەجومەنی باڵا کراو هەندێکشیان ناڕازیبوون وە بەچەندین دەورەی مفاوەزات کردن کەمن خۆم بەشدار بووم تێدا گفتوگۆمان کرد لەگەڵیاندا تاگەیشتینە ڕێکەوتن بۆئەوەى هاوپه‌یمانییەتیه‌کە دروستبکەین، کارەکانمان هەموی دەستە جەمعی بووە وە دەجار گفتوگۆمان کردووە ئەگەر حەل نەکرابێ سەرۆکی جولانەوەکە حەسری کردووە نەک ئەوەی کە ئێمە فەرمانمان بۆبێ بەنامە.

 

دیبلۆماتیك: ئێوە دەڵێن لەلایەن ژمارەیەکی نەناسراوەوە نامەمان بۆدەنێرن‌و ئایە هیچ بەڵگەیەکتان پێیە کەئەو نامەیە هی نێوخۆی جوڵانەوەکەیە؟

 

،،

سه‌رۆكی فراكسیۆنی نه‌وه‌ی نوێ له‌په‌رله‌مانی عێراق:

ڕاستی و دروستی بابه‌تی گرته‌ ڤیدۆییه‌كان بۆ دادگا جێده‌هێڵین

 

سەرکەوت شەمسەدین: دەبێ دووشت لەیەک جیا بکەینەوە، بابەتی دادگاییەکە تەواو جیاوازە لەگەڵ بەبەتە سیاسیەکەی ئێمە، ئەوەی ئێمە گرفتی سیاسیمان هەیە لەگەڵ ئیدارەدانی نەوەی نوێ، کەشکستی هێنا لە مەبدەئەکانی خۆیدا لەتەحقیقکردنی مەبدەئەکانی خۆیداو دووبارەکردنەوەی شکستی حەفتا ساڵی حیزبایەتی کوردی لەکوردستانداو دووبارەکردنەوەی ئەزموونی شکستخواردوی پارتی و یەکێتی وەحیزبەکانی تریش، ئەو بابەتە لەڕاستیدا شۆک بوو بۆئێمە، ئێمە کاتێک بەیانامەکەمان دەرکرد دوای ڕۆژێک ئەم فەزاحەتە ئاشکرابوو، کەدیارە وەک باسدەکرێ کەنامه‌و ڤیدیۆو وێنەو بەتایبەتی بەشێک لەئەندام پەڕلەمانەکانی نەوەی نوێ یاخود بەشێک لە ئەندامە دیارەکان تۆمارکردووەو هەڕەشەیان پێدەکەن، ئەوە فەزاحەتێک بوو کە ئاشکرابوو وە ئێمەلێی دەگەڕێین تا ڕاستی و دروستییه‌كه‌ى دادگا یەکلای بکاتەوە، وە دادگا ئەم بابەتە بەسیاسی نەکات، وە به‌ هیچ سەفقەیەکی سیاسی بەلاڕێدا نەبرێ و وەکو خۆی بەشێوە یاسایەکەی بەرێوەبچێ، بەلام ئەمە یەكێکە لەو چەکانەی کەحیزبی کوردی حیزبە شکستخواردوەکان تاکڕەوه‌كان‌و بنەمالەیەکان لەڕابردودا بەکاریان هێناوە دژی سەرکردەکانی خۆیان‌و حیزبەکانیتر بۆئەوەی تەنازولیان پێبکەن، وەئەمە یەکێکە لە بەرنامە قێزونەکان، وەئەم بەکارهێنانە فەزاحەتێکیترە کەئێمە هیوادارین دادگا یەکلایی بکاتەوەو ئەم بابەتە چۆنبووەو كێ لەپشتیبووە.

 

 دیبلۆماتیك: ئەگەر بێت‌و داوابکەن لەسەر مێزی گفتوگۆ کێشە نێوخۆییەکان چارەسەر بکەن ئایە ئێوە دەرگای گفتوگۆتان داخستووە؟ یاخود بەپێچەوانەوە؟

 

سەرکەوت شەمسەدین: ئێمە کاتێک ئەو بەیاننامەیەمان دەرکردووە گەیشتووینەتە خاڵی بنبەست، وە جارێکیتر بیر لەو بابەتە ناکەینەوەو وەقەناعەتی تەواومان هەیە کە ئەوبابەتە بەهیچ شێوەیەک قابیلی چاكکردن نییەو وەئەوە قەناعەتی تەواوی سەرۆکی جولانەوەکەیەو بەو شێوەیە ئیدارەی جوڵانەوەکە دەکات و ئێمە هیوای سەرکه‌وتنیان بۆدەخوازین.

 دیبلۆماتیك: ئەو پەڕلەمانتارانەی کە هەڵووێستتان وەرگرتووە چەند پەرلەمانتارن بەهەر دوو فراکسیۆنەکەی بەغدادو هەرێم؟ سەرکەوت شەمسەدین: فراکسیۆنی بەغداد هه‌مووى، ئەوەی کەڕایگەیاندووە لەفراکسیۆنی كوردستان، هەولێر بەکامل کێشەیان هەبوو لەگەڵیدا، بەڵام هەندێکیان پەیوەندی هاوڕێیانەیان هەیە لەگەڵیدا کەهەموویان رای خۆیان نەخستۆتە بەیانامەکە، چواریان خستویانەتە بەیانامەکەو بەئاشکرا ڕایانگەیاندوە کەدژی سیاسەتەکانی ئێستای جوڵانەوەکەن‌و پشتگیری بەیاننامەکەی ئێمەیان كردووه‌، بەڵام بەگشتی هەموویان کێشەی قوڵیان هەیە له‌ گەڵیداو لە ئیدارەدان‌و بریارەکانی.

 

 دیبلۆماتیك: لەدوای ئەم جیابوونەوەیەو لەدوای ئەمەوە ئێوە وەک ئەندام پەرلەمانێکی سەربەخۆ دەمێننەوە یان بەپێچەوانەوە هەرلەژێر ناوی فراکسیۆنی نەوەی نوێ دەبن لەهەردوو پەڕلەمان؟

 

 سەرکەوت شەمسەدین: ئەوە هێشتاکە زووە بڕیاری ئەوە بدەین لەڕۆژانی داهاتوودا پێموابی ئەوەمان بۆ ڕوون دەبێتەوە، بەڵام ئەوەی ئێمە ئاڕاستەیەکی سیاسی جیاین وە هیچ ئەو سیاسەتانەی کەنەوەی نوێ دەیکات تەبەنی ناکەین و ئێمە بەشێکنین لێی و پشتیوانی ناکەین وە مەوقیفی خۆشمان ڕوون کردۆتەوە، بەڵام ئەوە لەداهاتوودا ڕوون دەبێتەوە کە ئێمە چۆن مامەڵە لەگەڵ گۆڕانکاریەکاندا دەکەین.

 

author photo

ڕۆژنامەنوس