لە بەیاننامەی 11ی ئازارەوە بۆ ڕێكەوتنامەی جەزائیرو هەرەسی شۆڕشی ئەیلوول

"سەعات یازدەو نیوی شەو بارزانی‌و سەددام هەردوكیان ئیمزای خۆیانیان لەسەر دانا"

لە بەیاننامەی 11ی ئازارەوە بۆ ڕێكەوتنامەی جەزائیرو هەرەسی شۆڕشی ئەیلوول

2312 خوێندراوەتەوە

بە بۆنەی ڕێكەوتنی 11ی ئازارەوە، خەڵكی عێراق‌و كوردستان دەستیان بەشایی‌و زەماوەند كرد، ڕۆژانی 12و 13و 14ی مانگی ئازاری 1970 كرایە پشووی فەرمی، بۆ پیرۆزباییكردنی ڕێكەوتننامەكە، پارتی بڕیاریدا، لەڕۆژی نەورۆزدا خۆپیشاندانی گەورە لە بەغداد ساز بكەن‌و هەر لقێكی پارتی 100 ئەندامی بەجلوبەرگی كوردییەوە ڕەوانەی بەغداد كرد.


لەمەیدانی تەحریری شاری بەغداد، ئەحمەد حەسن بەكر، سەرۆككۆماری عێراق‌و سەددام حسێن جێگری سەرۆككۆمارو دكتۆر مەحمود عوسمان‌و سامی عەبدولڕەحمان‌و ئیدریس بارزانی‌و مەسعود بارزانی، پێشوازییان لە جەماوەری خۆپیشاندەری شادو مەسروری ڕێكەوتننامەی 11ی ئازار كرد.


" من لێرە بەناوی پارتی‌و سەرۆكەكەیەوە ڕایدەگەیەنم كە، ئەو چەكەی هەتا دوێنێ لە سینگی یەكتریمان دەكرد، ئەمڕۆ ڕووبەڕووی دوژمنی هابەشی دەكەینەوە"، دكتۆر مەحمود عوسمان، لەمیانی ئەو وتارەدا كە لەوێدا پێشكەشیكردووە وایوتووەو ئەحمەد حەسەن بەكری سەرۆككۆماری عێراقیش داوای لێكردووە، ئەو وتانەی دووبارە بكاتەوە.ڕێباز، نووسەری كتێبی" قەندیل بەغدای هەژاند" كە خۆی ئەو ڕۆژە لەوێ ئامادەبووە، وای نووسیوە.

،،

لەدوای ڕێكەوتنامەی 11 ی ئازار حكومەتی بەعس هەوڵیدا به چەشە خۆركردنی لێپرسراوانی شۆڕش بە پارەو ئۆتۆمبێل‌و قۆنتەرات ، تاوەكو بیریان بەلای شۆڕشەوە نەمێنێ، زۆربەیان كەوتنە كاركردن بۆ خۆ دەوڵەمەند كردن‌و بۆ پڕكردنی گیرفانی خۆیان بە ناشەرعی، هەندێكیان بوون بەقۆنتەراتچی‌و سەیارەی مارسیدسیان لە كوەیتەوە دەهێنا".

لە كۆتایی مانگی كانوونی دووەمی ساڵی 1969، ڕۆژنامەی " سەورە"ی زمانحاڵی حیزبی بەعس بەناونیشانی " كیف سبیل حل المسألە الكردیە" زنجیرە وتارێك بڵاو دەكاتەوەو ئەوە دەبێتە دەروازەی دەستپێكردنی گفتوگۆی نێوان سەركردایەتی پارتی‌و حیزبی بەعس.


لە مانگی ئەیلولی ساڵی 1969،" سەرتیپ تاریق" فەرماندەی هێزەكانی عێراق لە بەری ڕەواندز، چوویە لای بارزانی لە " ناو پردان"‌و پەیامی خواستی گفتوگۆكردنی حیزبی بەعسی بە بارزانی گەیاند.


لە كۆتا ڕۆژەكانی ساڵی 1969دا، یەكەمین پەیوەندی فەرمی بۆ دەستپێكردنی گفتوگۆ دروستبوو، كاتێك كە حكومەتی بەعس، " سەمیر نەجم"ی ئەندامی سەركردایەتی حیزبی بەعس‌و " فواد عارف"ی نارد بۆ ناوپردان بۆ لای مەلا مستەفا.


لە 21- 12- 1969 سەددام حسێن كە ئەوكات جێگری سەرۆككۆماری عێراق بوو، سەرۆكایەتی گروپی كاری گفتوگۆی گرتە ئەستۆو لەیەكەم هەنگاودا، لەڕێگەی " دارا تۆفیق"ەوە ئەو پەیامەی دایە سەركرایەتی شۆڕشی ئەیلوول كە دەبێت كورد پەیوەندی لەگەڵ ئێراندا بپچڕێنێ، دارا تۆفیق كە ئەوكاتە بەنوێنەرایەتی بارزانی لە بەغدا بووە، ئەو بەڵێنەی داوەتە سەددام.


لە كۆتا ڕۆژی ساڵی 1969دا، وەفدێك بەسەرۆكایەتی دكتۆر مەحمود عوسمان‌و بەیاوەری سامی عەبدولڕەحمان‌و نوری شاوەیس‌و ساڵح یوسفی دەچنە بەغدا بۆ گفتوگۆ، هەر لەو كاتەشدا كە وەفدی كوردی لەبەغداد دەبن، سەددام حسێن دەچێتە ناوپردان بۆ لای بارزانی‌و ئیدی پرۆسەی گفتوگۆكردن‌و ڕێكەوتن دەچێتە قۆناغێكی باڵاوە.


سەبارەت بە هاتنی سەددام حسێن بۆ ناوپردان، مەسعود بارزانی دەڵێت:" سەرمان سوڕما، چونكە بێئەوەی ئەندامێكی سەركردایەتی ئێمە لەگەڵ خۆی بهێنێ، كە ئەو دەم لەبەغداد بوون هاتبوو، لێمان پرسی ئەمە بۆ وابووە، سەعدون غێدان كە یاوەری سەددام بوو، وەڵامی داینەوە كە ئەوان خەریكی گفتوگۆن لەگەڵ برادەران‌و هەموویان تەندروستییان باشەو ورەیان بەرزە".

پاش چەند گەڕێكی گفتوگۆ، لە 10- 3- 1970 بارزانی‌و سەددام حسێن، لە قوتابخانەكەی ناوپردان ڕەشنووسی ڕێكەوتننامەیەكیان واژۆ كرد، ئەو ڕێكەوتننامەیەی كە بە ڕێكەوتننامەی 11ی ئازار ناوی دەركرد.


مەسعود بارزانی دەڵێت:" داڕشتنی ماددەكانی ڕێكەوتنەكە لەشەوی 10-11- 3- 1970 تەواو بوو، سەعات یازدەو نیوی شەو بارزانی‌و سەددام هەردوكیان ئیمزای خۆیانیان لەسەر دانا".

،،

سەددام بە ئیدریس بارزانی وت: " بە باوكت بڵێ ناچارمان نەكات تەنازول بۆ شای ئێران بكەین، ئامادەین بۆ لادانی مەترسی لەسەر عێراق، تەنازول لەسەر شەتولعەرەب بكەین".

ناوەرۆكی ڕێكەوتننامەی 11ی ئازاری نێوان حكومەتی بەعس‌و سەركردایەتی شۆڕشی ئەیلوول، لە 15 بەنددا گەڵاڵە كرابوو، سنوری ناوچەی ئۆتۆنۆمی‌و بونیادی بەڕێوەبردنی ناوچەی ئۆتۆنۆمی‌و پەیوەندی نێوان مەركەزو ناوچەی ئۆتۆنۆمی، سێ لە تەوەرە بنەڕەتییەكانی ڕێكەوتنەكە بوون.


ماددەی 4ی ڕێكەوتنەكە داننانبوو بە ئۆتۆنۆمی كورددا، لە چوارچێوەی شارە كوردییەكان‌و هەموو ئەو شوێنانەی، كە لەسەر ژمێرییەیەكدا دەردەكەون زۆرینەی دانیشتوانەكەی كوردن.


كۆسپی سەرەكی گفتوگۆی نێوان حكومەتی عێراق‌و شۆڕشی كورد، پرسی دیاریكردنی سنوری جوگرافی ناوچەی ئۆتۆنۆمی بوو، هەر ئەوەش ڕێكەوتنەكەی پەكخست.


بەندەكانی تری ڕێكەوتنەكە تایبەت بوو بە خوێندن‌و بەكارهێنانی زمانی كوردی‌و دامەزراندنی كوردەكان لە دامودەزگاكانی حكومەتی عێراقیدا.


زانیارییەكانی تایبەت بە ڕێكەوتنی 11ی ئازار، جەخت لەوە دەكەنەوە كە حكومەت عێراقی پاش ئەوەی نەیتوانیوە لە هەوڵە سەربازییەكانی بۆ دامركاندنەوەی شۆڕی كورد سەركەوتن بەدەست بێنێت‌و لەشەڕەكانی دژ بەكورددا زیانی گەورەی مرۆیی‌و ماددی بەركەوتووە، بۆیە بیری لە ڕێگا چارەیتر كردووەتەوەو لەگەڵ سەركردایەتی كورددا دەستی بە گفتوگۆ كردووە.


لەسەروبەندی ڕێكەوتنی 11ی ئازاردا، باڵی مەكتەبی سیاسیی پارتی، بەڕێبەری برایم ئەحمەدو مام جەلال لای حكومەتی عێراقیبوون‌و لەناكۆكی تونددا بوون لەگەڵ مەلا مستەفای بارزانیدا، مام جەلال، سەبارەت بە بەیانی 11ی ئازار دەڵێت: حكومەت باسی بەیانی 11ی ئازاری لەگەڵ ئێمەدا كرد، لەناو خۆیاندا باسیان دەكرد لەگەڵ كێدا مۆری بكەن، ئەوەبوو لەگەڵ بارزانی مۆریان كرد، ئەگەر لەگەڵ ئێمە مۆریان بكردایە، ئەتوانرا بڵێین كە مەلا مستەفا تەواو بوو ئەبوو، بەڵام كە لەگەڵ ئەواندا كردیان، ئەوە بوو ئێمە لەڕووی سیاسییەوە تەواو بووین".


مام جەلال لە كتێبی " دیداری تەمەن"دا ئاماژەی بەوەشداوە، سەرباری ئەوەی لەڕووی حیزبییەوە زیانیان لێكردووە، بەڵام ئەوان، وەكو باڵی مەكتەبی سیاسی بڕیاریانداوە پشتگیری بكەن، چونكە پێیانوابووە ڕێكەوتنەكە بۆ كورد باشبووە.


ئەحمەد بانیخێڵانی یەكێك لەسەركردەكانی حیزبی شیوعی لەو دەمەدا، باسلەوە دەكات كە پاش تێكشانی بەعس لەشەڕی دەستەویەخەدا لەگەڵ كورد، بە ناچاری پەنای بۆ گفتوگۆی ئاشتییانە بردووە لەگەڵ كورددا.


بە وتەی برایم ئەحمەد، لەوكاتەدا بەعسییەكان بە تەواوی ماندوو بووبوون‌و بارزانی دەیتوانی لەمانە پتر داوا بكات.


لەگەڵ ئەوەدا كە بەشێكی زۆری نێوەرۆكی ڕێكەوتنەكە چووەتە بواری جێبەجێكردنەوە، بەڵام ڕێبەرانی بەعس، سەبارەت بە سنوری جوگرافیی ناوچەی ئۆتۆنۆمی، نەك هەر هەنگاوی جیدییان نەناوە، بەڵكو بەردەوام لەهەوڵی ئەوەدابوون كە ناوچە كوردنشینەكانی كەركووك‌و ناوچە نەوتیییەكان لە كوردستان داببڕن.


دیارینەكردن‌و نەچەسپاندنی سنوری ناوچەی ئۆتۆنۆمی لەسەرەتای ڕێكەوتنەكەوە بەیەكێك لە خاڵە هەرە لاوازەكانی سەركردایەتی كورد دێتە ئەژمارو یەكێك لە خاڵە لاوازەكانی ڕێكەوتنەكە ئەوە بوو كە دیاریكردنی سنوری ناوچەی ئۆتۆنۆمی بە ئەنجامدانی سەرژمێریی سپێر درابوو.


كریس كۆچێرا، دەڵێت:" چۆن كوردەكان بەوە ڕازیبوون كە ڕێكەوتننامەیەك واژۆ بكەن كە سنورەكانی ناوچەی ئۆتۆنۆمی ڕانەگەیاندووەو دیارنەكردووە".


بەبڕوای دكتۆر حوسەین محەمەد عەزیز، هەر لەسەرەتاوە ڕێكەوتننامەی 11ی ئازار هێندە درزو كەلێنی گەورەو گچكەی تێدا بووە، بەشی ئەوەی دەكرد لایەكیان لێی پەشیمان بێتەوە‌و شەڕ دەست پێبكاتەوە، ئەو دەڵێت:" هێندە ناكۆكی لەنێوان شۆڕشی كوردو بەعسییەكاندا هەبوو، هێندە پیلانگێڕی‌و شەڕی بچووك بچووك ڕوویدا، كەسێك كەمێك دوربین بووبێت، یەكسەر تێدەگەیی، ئەو تڕە كەڵەكەی نێوان پارتی‌و بەعس تا سەر بڕ ناكاو تێكدەچێتەوە".


لە پاش ڕاگەیاندنی بەیاننامەی 11ی ئازار، هەرسێ پارێزگای سلێمانی‌و هەولێرو دهۆك دەكەوێتە ژێر دەسەڵاتی پارتییەوەو " عەلی عەبدوڵڵاو عەبدولوەهاب ئەتروشی‌و هاشم عەقراوی" دەبنە پارێزگاری ئەو سێ شارە.


بەپێی ڕێكەوتنەكەش لە حكومەتی عێراقیدا، پێنج وەزیر بە كورد دەدرێت، سامی عەبدولڕەحمان، وەزیری كاروباری باكور- فائز جەلال، وەزیری كشتوكاڵ- ساڵح یوسفی، وەزیری دەوڵەت- نوری شاوەیس وەزیری ئەشغاڵ‌و ئاوەدانكردنەوە- ئیحسان شێرزاد- وەزیری شارەوانی.


هەر بەپێی ڕێكەوتنەكە، دەبوو جێگری سەرۆككۆماری عێراق كورد بێت، لە هەشتەمین كۆنگرەی پارتیدا كە لە 10- 7- 1970 لە گەڵاڵە بەسترا، كۆنگرە "حەبیب محەمەد كەریم" كە سكرتێری پارتی بوو بۆ ئەو پۆستە دەستنیشان كرد، بەڵام بەبیانووی ئەوەی كە حەبیب ئێرانییە، لەلایەن سەرانی حیزبی بەعسەوە ڕەتكرایەوەو داوایان كرد كە مەلا مستەفا خۆی، یان ئیدریسی كوڕی ئەو پۆستە وەربگرن.


ئەحمەد بانیخێڵانی دەڵێت:" لەسەرەتای بەیانی 11ی ئازارەوە، تا ناوەڕاستی ساڵی 1971، پارتی هێجگار گەشبین بوون بە پەیوەندی نێوان خۆیان‌و بەعس، هەتا بارزانی وتبووی هەندێك لە ئێمە لە بەعسییەكان بەعسیترن، ئەویش ئەنجامی ئەو گەشبینییە لە ڕادە بەدەرەو هەڵدان بە باڵای بەعسدا بوو".


ئەحمەد بانیخێڵانی لە بیرەوەرییەكانیدا ئاماژەی بەوەشداوە كە بارزانی خۆی گەشبین نەبووەو لە چاوپێكەوتنێكی نێوان بارزانی‌و سەددامدا، ڕۆژنامەنووسێكی فەرەنسی لە بارزانی دەپرسێت كە ئاسۆی مەسەلەی كوردو پەیوەندی نێوان ئێوەو بەعس پاش بەیانی 11ی ئازار چۆن دەبینێ، بارزانیش وتوویەتی:" داوای ئەو وەڵامە لەسەددام بكە، چونكە وەڵامەكەی لای ئەوە".

،،

نووسەری كتێبی " قەندیل بەغدای هەژاند" ئاماژ بەوە دەكات كە چوارساڵی مفاوەزات هەلێكی لەبار بووە بۆ ڕێكخستنی پێشمەرگەو ئامادەكردنیان بۆ ڕۆژێكی پێوویست، كەچی بە پێچەوانەوە هێزی پێشمەرگەیان پشت گوێ خستووە"


بە تێپەڕبوونی كات، نەك هەر بەندەكانی ناو ڕێكەوتنە جێبەجێنەكرا، بەڵكو ڕۆژ لەدوای ڕۆژ ئاڵۆزی زیاتری بەخۆیەوە دەبینی‌و ئاسۆكانی شكستی ڕێكەوتنەكە دەردەكەوتن.


كۆچكردوو، كەریم ئەحمەد، سكرتێری پێشووی حیزبی شیوعی كوردستان، كە ئەو كات‌و لەسەروەختی ڕێكەوتننامەی 11ی ئازاردا یەكێك لەسەركردەكانی حیزبی شیوعی عێراق بووەو وەفدی دانوستانكاری حیزبەكەشی بووە لە گفتوگۆكانیاندا لەگەڵ حكومەتی بەعس، لە كتێبی " ڕێڕەوی تێكۆشان"دا دەڵێت:" هەر لە ڕۆژانی یەكەمی ئیمزاكردنی بەیاننامەكەوە، بەعس بەڕەوتێكدا دەڕۆشت تا پەیوەندییەكانی لەگەڵ سەركردایەتی شۆڕشدا ئاڵۆز بكات".


هەرچەندە حكومەتی بەعس ڕەتی كردە كە ئەوە كاری ئەوان بێت‌و لەو بارەیەشەوە، ئەحمەد حەسەن بەكری سەرۆككۆمار بروسكەی بۆ بارزانی نارد، هەوڵی تیرۆركردنی مەلا مستەفا لە 29ی ئەیلوولی 1971 لەلایەن حكومەتی عێراقییەوەو لەڕێگەی كۆمەڵێك مەلاوە، ڕادەی متمانەی نێوان كوردو حكومەتی عێراقی بەرەو لاوازی بردو بۆماوەیەك پەیوەندیی نێوانیان پچڕا.


بە وتەی حەبیب محەمەد كەریم، كە لەوكاتەدا سكرتێری پارتی بووە، لەدوای هەوڵی تیرۆركردنی مەلا مستەفاوە، ڕێكەوتنەكە دەچێتە خراپترین دۆخیەوەو دەبێتە سەرەتای كۆتایی هاتنی گفتوگۆكان‌و پچڕانی پەیوەندییەكان.


بەر لە پچڕانی تەواوەتی پەیوەندییەكان‌و دەستپێكردنەوەی شەڕ، گەڕێكی دیكەی گفتوگۆ دەستپێدەكاتەوەو لە 5-3- 1974، دارا تۆفیق، كە ئەندامی سەركردایەتی پارتی بووە، بە نامەیەكی بارزانییەوە دەچێتە بەغدادو چوار ڕۆژ دواتریش لەسەرداوای سەرانی حكومەتی عێراقی، ئیدریس بارزانی دەچێتە بەغداد.


بە وتەی مەسعود بارزانی، لە دوا گەڕی گفتوگۆی ڕێكەوتنی 11ی ئازاردا، ئیدریس بارزانی لەگەڵ سامی عەبدولڕەحمان‌و نوری شاوەیس‌و دارا تۆفیق‌و ساڵح یوسفی دا، دەچێتەوە بۆ بەغدادو لەوێ سەددام پێی دەڵێت:" بە باوكت بڵێ ناچارمان نەكات تەنازول بۆ شای ئێران بكەین، ئامادەین بۆ لادانی مەترسی لەسەر عێراق، تەنازول لەسەر شەتولعەرەب بكەین".

سەبارەت بە كەركووك كە خاڵی ناكۆكی بنەڕەتی هەردوولا بووە، مستەفا بارزانی بە دارا تۆفیق‌و ئیحسان شێرزاد دا، دوا پێشنیار بۆ حكومەتی عێراقی دەنێرێت‌و داوا دەكات كە كەركوك وەك خۆی بمێنێتەوەو لەلایەن هەردوولاوە بە هاوبەشی بەڕێوە ببرێت‌و ئیدارە هاوبەشەكەش سەر بەناوچەی ئۆتۆنۆمی بێت، هەرچەندە پێشنیارەكەی مەلا مستەفا تەنازولی تێدا بووەو پاشەكشە بووە لە خواستی بوونی كەركووك لە سنوری ناوچەی ئۆتۆنۆمیدا، بەڵام پێشنیارەكەی بارزانی لەلایەن حكومەتی عێراقییەوە ڕەفز دەكرێت‌و ئەمەش دەبێتە دوا وێستگەی گفتوگۆكانی تایبەت بە ڕێكەوتننامەی 11ی ئازار.


لە 26- 3- 1974 دوای ئەوەی حكومەتی عێراقی دوو هەفتە مۆڵەت دەداتە ڕێبەرانی شۆڕشی كورد، لە مانگی چواری ئەو ساڵەدا، كابینەی حكومەتی عێراقی هەموار دەكاتەوەو لەبری پێنج وەزیرە كوردەكە، پێنج كەسی دیكەی كورد دەكاتە وەزیر كە بریتین لە " عوبەیدوڵڵای كوڕی مەلا مستەفاو عەبدولستار تایەر شەریف‌و عەزیز عەقراوی‌و هاشم عەقراوی‌و عەبدوڵڵا ئیسماعیل " مەلا ماتۆڕ"، ئەم دوانەی كۆتاییان ئەندامی سەركردایەتی پارتیبوون.


جیا لەمەش حكومەت ئەو كەسانە بە نوێنەری كورد ناو دەبات‌و بەبێ ڕازیبوونی سەركردایەتی شۆڕش، تاكلایەنە، ناوچەی ئۆتۆنۆمی بەبێ كەركوك‌و شەنگال‌و خانەقین، بۆ كورد ڕادەگەیەنێت.


بەوتەی دكتۆر حوسەین محەمەد عەزیز، لە ساڵی 1974دا بەعس تەواو بەهێز بووەتەوەو حیزبی بەعسە لاوازەكەی ساڵی 1971 نەماوەو تواناو دەسەڵاتی زۆر گەورەی هەبووە، بۆیە لە ڕێكەوتننامەكە پەشیمان بووەتەوەو ملی بۆ داخوازییەكانی كورد نەداوە.


چوار ساڵی دانووستان‌و گفتوگۆی نێوان بارزانی‌و حكومەتی عێراقی، هەلی گەورەی ڕەخساند بۆ بەهێزبوونەوەی حكومەتی عێراقی‌و پشتكردنە داخوازییەكانی كوردو دواجاریش ئەنجامدانی ڕێكەوتننامەی جەزائیرو هەرەس پێهێنانی شۆڕی ئەیلوول.


لە ئاستی ناوخۆی شۆڕشیشدا، تا ڕادەیەكی هێجگار زۆر، سیحری شۆڕش بەتاڵبوویەوەو تا دەهات متمانەی خەڵكی كوردستان بە كاربەدەستانی شۆڕش لاوازتر دەبوو.


نوسەری كتێبی " قەندیل بەغدای هەژاند" كە ئەو سەردەمە كادیری پێشەكەوتووی پارتی بووەو لەناوجەرگەی ڕووداوەكاندا ژیاوە، دەنووسێت:" چەشە خۆركردنی لێپرسراوانی شۆڕش بە پارەو ئۆتۆمبێل‌و قۆنتەرات لەلایەن حكومەتی عێراقییەوە، تاوەكو بیریان بەلای شۆڕشەوە نەمێنێ، زۆربەیان كەوتنە كاركردن بۆ خۆ دەوڵەمەند كردن‌و بۆ پڕكردنی گیرفانی خۆیان بە ناشەرعی، هەندێكیان بوون بەقۆنتەراتچی‌و سەیارەی مارسیدسیان لە كوەیتەوە دەهێنا".


نووسەری كتێبی " قەندیل بەغدای هەژاند" ئاماژ بەوە دەكات كە چوارساڵی مفاوەزات هەلێكی لەبار بووە بۆ ڕێكخستنی پێشمەرگەو ئامادەكردنیان بۆ ڕۆژێكی پێوویست، كەچی بە پێچەوانەوە هێزی پێشمەرگەیان پشت گوێ خستووە.


ڕێباز دەشڵێت: بەیانی 11ی ئازار شتێكی گرنگی ئاشكرا كرد، ئەویش ناسینی لێپرسراوانی شۆڕش‌و گێڕانەوەیان بوو بۆ سەر ڕاستی خۆیان، هەندێك لە لێپرسراوان بە گەورەترین شۆڕشگێڕ ناسرابوون، كەچی لەكاتی ئاشتیدا هەڵووێستیان تەنها بۆ پاراستنی بەرژەوەندی خۆیان بوو".

بۆ نووسینی ئەم ڕاپۆرتە سوود لەم سەرچاوانە وەرگیراوە:
یەك: كورد لە سەدەی نۆزدەو بیستەمدا- كریس كۆچێرا- وەرگێڕانی – حەمە كەریم عارف- 2003- هەولێر.
دوو: دۆزی كورد لە بازنەی پەیوەندییەكانی ئەمەریكاو عێراقدا – گۆران ئیبراهیم ساڵح- 2013- هەولێر.
سێ: مام جەلال – دیداری تەمەن – ئامادەكردنی- سەلاح ڕەشید- 2017- سلێمانی.
چوار: بارزانی‌و بزوتنەوەی ڕزگاریخوازی كورد- بەرگی سێیەم- مەسعود بارزانی.
پێنج: قەندیل بەغدای هەژاند- ڕێباز – چاپی سێیەم- 2017- هەولێر.
شەش: گەڵاوەریوەكانی درەختی ژیانم- یادو بیرەوەری- دكتۆر حوسەین محەمەد عەزیز- 2016- سلێمانی.
حەوت: یادەوەرییەكانم- ئەحمەد بانیخێڵانی – 2012- سلێمانی.
هەشت: ڕێڕەوی تێكۆشان- كەریم ئەحمەد- وەرگێڕانی – جەلال دەباغ- 2007- سلێمانی.

 

author photo

ڕۆژنامەنوسی سیاسی و دیكۆمێنتەری سیاسی و مێژویی