دارایی، پرسە ئاڵۆزەكە

دارایی، پرسە ئاڵۆزەكە

453 خوێندراوەتەوە

لە هەر دامەزراوەو حكومەت و حیزب و ڕێكخراوێكدا دارایی یەكێكە لە پرسە گرنگەكان، بۆیە لە هە جێگایەك بە میكانیزمێك ڕێكخراوە و چەندین یاسا و ڕێكاری تایبەتی هەیە و كاریان پێ دەكرێت دارایی دەكرێ ببێتە چەقی گەندەڵییەكان و سندوقی زۆر نهێنی لە وڵات و هێزی تەندروست و كەسایەتی خاوەن پێگەدا، دارای تارادەیەك مامەڵەی شەفافانەی لەگەڵ دەكرێت و سەرچاوەی پەیداكردن و چۆنیەتی خەرجكردنی دەكرێت بڵێی ڕوونە.

لە دەوڵەتەكانیشدا ڕێكاری جیاواز هەیەو هەمیشە لە بەرامبەردا دامەزراوەیەك بوونی هەیە بۆ لێپرسینەوە لەو بوارەداو لە بەرامبەر حكومەتدا پەرلەمان و دەزگای نەزاهەو چەندین ڕێگایتر، لە حیزبەكانیشدا ڕێگای جیاواز بەڵام لە وڵاتانی بە گەندەڵ هەژمار كراو و حیزبی بەرژەوەندی خوازدا دارایی ئیشكالی گەورەو ناكۆكی گەورە دروست دەكات، هەمیشە حكومەتی قۆرخكار كەمترین شەفافییەتی تێدایە و سەرچاوەكانی دەستكەوتنی پارەش لە كەسی یەكەمەوە نزیكن، لە حیزبەكانیشیاندا نەك كەس سەرچاوەكەی نازانێ، بەڵكو چۆنیەتی خەرجكردنیشی نادیارو ناڕوونە.

راستە دامەزراوە و مەكتەبیان هەیە بەناوی داراییەوە بەڵام وێڕای ئەوەی كە كەسانی دڵخوازی خۆیان دادەنێن؟ ڕۆڵیشی دەبێتە ژمێریار، نەدەزانێ ئەو پارەی دێتە لای لە كوێوە هاتوە و چەند بوە و ئەویتری لە كوێ و لای كێیە؟ لە بەرامبەر چیدایە، نە بۆشی هەیە لە میكانیزمی خەرجكردنەكەی بپرسێ، ئەوە جگە لەو هەموو خەرجیەی لەدەرەوەی ڕێساكان خەرج دەكرێت بەمەبەستی جیاواز.

،،

لە گرنگترین ئەو هۆكارانەی كە كەسی یەكەم دارایی لە چنگی خۆیدا دەهێڵێتەوە چۆنیەتی پەیداكردنەكەیەتی، كە ڕێگا نایاسایی و ناتەندروستەكانن و لە بەرامبەر شتگەلێكدا كە نابێت بوترێت و هەندێكجار ڕێگای پەیداكردنیان بەتاوان هەژمار دەكرێت و لەبەرامبەر پرسی نەتەوەییە، وە بۆ ئەوەی ژمارەكەی نەزانراوبێت و بەهەر ڕێژەیەك لادان لە پارەكەدا كرا بە نەزانراوی بمێنێتەوە

 

هۆكارێكیتر بە ئامانجی بەهێزكردنی خود و هێشتنەوەی پێگەیە چونكە ترسی هەیە لە پێگەكەی و خۆی لە ئاست ئەوەدا نابینێت و دەیەوێت چەكێكی مادی بەكار بهێنێت بۆ بەهێزبوون هۆكارێكیتریش بەهەل زانین و باوەڕبونیەتی بەوەی كە فرسەتێك هاتۆتەپێش و دەبێت زەمانی دەیان ساڵی خۆی و خێزانەكەی بكات.

هەندێك جاریش بەشێكی زۆر كەمی ئەو پارەیە بەكار دەهێنن بۆ شاباشچیەكانی و ئەوانەی نزیكن لێیەوەو بونەتە كۆڵەكەی وەستانەكەی و هەمیشە بۆ هەمووشتێك بۆ لای ئەو بگەڕێنەوەو كەی ویستی بنوسن بڵێ بنوسن و كەی وتی هێرش بكەن بیكەن و بەرامبەرەكانیان بكەنە شەیتان، ئەوە جگە لەوەی هەندێك وەك چۆلەكە بەكار دەهێنێت بۆ هێنانەوەی قسە و زانیاری و لە هەر ناوچەیەك كرمێكی زەرع كردوە و بەخێوكردنی لەسەر بابای خاوەن داراییە و دەنگ تۆماركردن و جاسوسیش لەسەر كرم، ئەمانەش پێویستیان بەسەرچاوەی دارایی نایاسایی و گەندەڵی هەیە و بۆ حاڵەتی پێویستیش تیمێكی ڕاگەیاندنی دەوێ كە وەك جیهازی نوسین كە پارەی تێكرد بنوسن و بكەونە گیانی بەرامبەر و ئەمانەش پێیان دەوترێت شاباشچی بۆیە لە حكومەتدا گەندەڵی پەرەدەسێنێت و لە حیزبەكانیشدا دووكانی سیاسی و ئینشیقاق و ناكۆكی و گەندەڵی بەرهەم دەهێنێت و ڕێگاكان ئامانجەكان ون دەكەن و بەشێك كاریان دەبێتە موفتەخۆری و گەندەڵی و بەشێكیتریش داواكردنی شەفافیەت و كۆتایی هێنان بە ناعەدالەتی و گەندەڵی، بیریشمان نەچێت حكومەتەكان دەستەگوڵی حیزبەكانن و كەسێك لە حیزبەكەی خۆیدا چۆن بوو لە حكومڕانیدا هەر وا دەبێت و خراپتریش.