لامەركەزی سلێمانی، لە نەوشیروان مستەفاوە تا لاهوری شێخ جەنگی

لامەركەزی سلێمانی، لە نەوشیروان مستەفاوە تا لاهوری شێخ جەنگی

1326 خوێندراوەتەوە


ئەو لامەركەزیەی ئەنجومەنی پارێزگای سلێمانی داوای دەكات و وا پیشاندەدرێت خواستی تەواوی خەڵك و حیزبەكانە، لەبنەرەتدا مانۆڕێكی سیاسی یەكێتییە، نەخشەكەی لە گیرفانی لاهور شێخ جەنگی هاوسەرۆكی تازە دەستبەكاربوی یەكێتیداییە.

بنەرەتی بیرۆكەكە هی خوالێخۆشبوو نەوشیروان مستەفایە، ئەو راست بوبێت یان هەڵە ماوەیەكی زۆر باوەڕی بە فیدراڵیەتی پارێزگاكان هەبوو،بەڵام پێی وابوو ئەمە دژی قەوارەی حكومەتی هەرێمیش نییە.

ئەوەندەی من ئاگاداربم لە خولی پێشوی پەرڕەماندا، لەدوای رێكەوتنی دەباشانەوە لیژنەیەكی هاوبەشی لە یەكێتی و گۆڕان راسپاردبوو كە لێكۆڵینەوەی بۆ بكەن لەسەر داهاتەكانی سنوری پارێزگای سلێمانی،كە ئایا دەتوانێت بەهۆیەوە سلێمانی لەسەر پێی حۆی بوەستێت؟


ئەمە رێك ئەوكاتەبوو كە كاك نەوشیروان بێهیوابوو لە پارتی دەوڵەتێكی دامەزراوەیی دروست بكات و نەوت و پێشمەرگە و سەرۆكایەتییەكان بە دامەزراوەیی بكات. ئەو پێی وابوو دەكرێت لەم بەشەی هەرێمدا نمونەیەكی باشتر بونیات بنرێت. ئەوەندەی من ئاگادار بم راپۆرتی لیژنەكە لەو سەردەمەدا بۆ كاك نەوشیروان دڵخۆشكەرنەبوو،چونكە زۆربەی داهاتی نەوت دەكەوتە سنورەكانی زەردەوە نەك سەوز و نیلیی.

،،

پارتی یان دەبێت خۆی بۆ لیستی داواكاریەكانی لاهور شێخ جەنگی ئامادە بكات یان دەبێت چاوەڕوانی ئەوەبێت ئەم بانگەشەیەی لامەركەزی لە سلێمانییەوە تا فیدراڵیەتی پارێزگا دەڕوات.

ئێستا لاهور شێخ جەنگی هەمان بابەتی كۆنە گەرمی دەكاتەوە و جدیشە لەسەر ئەوەی كە بەئەنجامێكی دیاریكراوی بگەیەنێت،بەڵام ئەنجامەكەی دەكەوێتە سەر وەڵامی پارتی بۆ پەیامەكەی


زۆرینەی حیزبەكان لە سلێمانی كە پشتگیریی پرۆژەكەیان كردووە وا تێگەیشتوون كە لامەركەزیەتەكە تەنها گەڕانەوەی چەند دەسەڵاتێكی زەوتكراوی پارێزگار و قایمقام و بەڕێوەبەرە گشتییەكانە،بەڵام راستیەكەی ئەوەیە كە ئەم بابەتە لەلایەن یەكێتییەوە یەك مانای نییە،بەڵكو لە نێوان لامەركەزیەت و جاڕدانی فیدراڵیەتی پارێزگاكاندایەـ كە خۆی دەبینێتەوە لە لامەركەزی ئیداریی و دارایی.


بۆ وەڵامی ئەو پرسیارەش كە یەكێتی لەسەر چ مانا و ئاستێكی لامەركەزیەكە دەوەستێت پەیوەندی بە ئاستی هاتنەپێشی پارتیەوە هەیە بۆ دان نان بە لاهور شێخ جەنگی و قبوڵكردنی،لەگەڵ ئەوەش جیاكردنەوەی پشكی یەكێتی و سەرۆكایەتیە تازەكەی لە داهاتی نەوتدا. لەراستیدا پێ ناچێت لاهور شێخ جەنگی تەنها بە پارەش رازی بێت كە تائێستا نازانێت پارتی بەشەكەی یەكێتی بەكێ‌ دەدات،بەڵكو بەشداریپێكردنی تەواوەتی دەوێت لە رێكەوتنە نێودەوڵەتی و سیاسیەكان و ئاگاداربون لە كۆی پرۆسەكە.

،،

لامەركەزیى لەلایەن یەكێتییەوە یەك مانای نییە،بەڵكو لە نێوان لامەركەزیەت و جاڕدانی فیدراڵیەتی پارێزگاكاندایەـ كە خۆی دەبینێتەوە لە لامەركەزی ئیداریی و دارایی.بۆ وەڵامی ئەو پرسیارەش كە یەكێتی لەسەر چ مانا و ئاستێكی لامەركەزیەكە دەوەستێت پەیوەندی بە ئاستی هاتنەپێشی پارتیەوە هەیە بۆ دان نان بە لاهور شێخ جەنگی و قبوڵكردنی،لەگەڵ ئەوەش جیاكردنەوەی پشكی یەكێتی و سەرۆكایەتیە تازەكەی لە داهاتی نەوتدا


پارتی یان دەبێت خۆی بۆ لیستی داواكاریەكانی لاهور شێخ جەنگی ئامادە بكات یان دەبێت چاوەڕوانی ئەوەبێت ئەم بانگەشەیەی لامەركەزی لە سلێمانییەوە تا فیدراڵیەتی پارێزگا دەڕوات.


ئەگەر مەبەستی یەكێتی ئەوە بێت خۆی داهاتی ناوچەكە لە نەوت و گاز و دەروازەكان و باج و رسومات كۆبكاتەوە و خۆی موچەی فەرمانبەرانی ئەم ناوچەیە بدات،ئەوا هیچ ڕۆڵێك نامێنێتەوە بۆ حكومەت،ئەگەر مەبەستیشی ئەوەبێت ئەو پارانەكۆبكاتەوە بەڵام هەولێر موچەی موچەخۆران بدات،بێگومان ئەوەش ناچێتە سەر،چونكە بەم حاڵەی ئێستاشەوە حكومەت ناتوانێت موچەبدات چ جای بگاتە ئەوەی كە داهاتی سلێمانیش نەگەڕێتەوە هەولێر.


بێگومان ئەو لامەركەزیەتەی كە لەكەللەی سەركردایەتی نوێی یەكێتێدایە بریتییە لە جیاكردنەوەی حساب و كتاب لەگەڵ پارتیدا،لەرێگەی جەردكردنی داهاتەكان و سەرچاوەی مادی لە دەڤەری سەوزدا. تەنانەت دابەشكردنی ئەوەی لەبەغداوەدێت لەسەر بنەمای رێكەوتنە كۆنكە، 42 بە 58.


یەكێتی دەیەوێت حكومەتی هەرێم بمێنێت یان نا بودجەی سلێمانی راستەوخۆ بێتە دەستی خۆی و خۆی دابەشی بكات و هەرخۆشی رێكەوتنی پێوەبكات لەگەڵ بەغدا و كۆمپانیاكان و دەوڵەتانی ناوچەكەش.

،،

ئەو لامەركەزیەتەی كە لەكەللەی سەركردایەتی نوێی یەكێتێدایە بریتییە لە جیاكردنەوەی حساب و كتاب لەگەڵ پارتیدا،لەرێگەی جەردكردنی داهاتەكان و سەرچاوەی مادی لە دەڤەری سەوزدا. تەنانەت دابەشكردنی ئەوەی لەبەغداوەدێت لەسەر بنەمای رێكەوتنە كۆنكە، 42 بە 58.

ئەو لامەركەزیەنەی یەكێتی داوای دەكات پێویستی بە یاسا و رێسای نوێ هەیە لە هەرێمدا و بەپێی یاسا بەركارەكانی ئێستا جێگای نابێتتەوە.هەروەها هەر هەنگاوێكی لەوجۆرەش دەوەستێتە سەر دەرچونی یاسا لە پەرلەمان و رەزامەندی ئەنجومەنی وەزیران كە هەردوكی لای پارتییە.لەبەرئەوە لەچوارچێوەی هەرێم و بەشێوەی ئاشتیانە و رێكەوتنی نێوان یەكێتی و پارتی و مەحاڵە سەربگرێت.


تەنها یەك رێگە لەبەردەم یەكێتیدایە بۆ جاڕدانی لامەركەزیەتەكەی كە بریتییە لە پشتبەستن بە دەستوری عێراق و راگەیاندنی فیدراڵیەتی پارێزگاكان.
لەم كاتەدا كە حكومەتی هەرێمی كوردستان لەبەردەم قەیرانی سەختی ئابوریدایە و بەهۆی شكستی حوكمڕانی چەند ساڵەی پارتی و یەكێتی لەلایەك و بەهۆی شكستی كابینە هاوبەشەكەی پارتی و یەكێتی و گۆڕان لە حوكمڕانیدا،باشترین هەل كەوتۆتە دەست یەكێتی بۆ راگەیاندنی پرۆژەكەی و بازاڕگەرمی بۆی وەك رێگایەك بۆ دورخستنەوەی برسیەتی لە پارێزگای سلێمانی.بەڵام هەموو هەنگاوێكی لەوجۆرە،شەرعیەتی قەوارەی هەرێمی كوردستان و حكومەتی هەرێم دەخاتە ژێر پرسیارەوە.

،،

بانگەشەی لامەركەزیەت لە سلێمانی قازانج و داواكاری یەكێتی تێدا ڕوونە،بەڵام نازانرێت حیزبەكانی دیكەی وەك گۆڕان، كۆمەڵ و یەكگرتوو،لەبەرامبەر چی دوای ئەم بانگەشەیە كەوتوون.ئایا ئەوانیش حسابی قازانج و زیانی خۆیان كردووە یان بەتەنها شوێنی بانگەشەی لامەركەزی كەوتوون.


لەسەر و هەموو ئەمانەشەوە هیچ گرەنتیەك نییە كە ئەگەر لامەركەزیەتی سلێمانی سەری گرت،داهات و بودجەكەی بە شەفافانە بەڕێوەبچێت و كێشەی گەندەڵی چارەسەر بكات. بەكورتیەكەی هیچ گرەنتیەك نییە كە دۆخ و و گوزەرانی خەڵكی لەمەی ئێستا باشتر بێت.


لەگەڵ هەموو ئەمانەشدا هێشتتا روون نییە یەكێتی بانگەشەكانی لامەركەزیەت بەكوێ‌ دەگەیەنێت و دەیباتە چ قۆناغێكەوە.بەڵام ئەوە روونە بەبێ‌ دەسكەوت لەو پرۆسەیە نایەتە دەرەوە.


بانگەشەی لامەركەزیەت لە سلێمانی قازانج و داواكاری یەكێتی تێدا ڕوونە،بەڵام نازانرێت حیزبەكانی دیكەی وەك گۆڕان، كۆمەڵ و یەكگرتوو،لەبەرامبەر چی دوای ئەم بانگەشەیە كەوتوون.ئایا ئەوانیش حسابی قازانج و زیانی خۆیان كردووە یان بەتەنها شوێنی بانگەشەی لامەركەزی كەوتوون.

 

author photo

ڕۆژنامەنوس و مامۆستای زانكۆ

سەرنوسەری دیپلۆماتیك مەگەزین

ڕۆژنامەنوسی تایبەتمەند لە ڕۆژنامەوانی بنكۆڵكاری