بۆچى خوا و خێزان و نیشتیمان لەلاى سەرۆکە ژنەکەى ئیتاڵیا هێڵى سورن

2026-04-20
لە سەردەمێکدا کە زۆربەی سەرکردەکان لە ترسی ڕەخنەی میدیاکان و شەپۆلی عەولەمە، ناسنامە و بەهاکانیان دەشارنەوە، جۆرجیا مێلۆنی وەک دەنگێکی گەروویەکی کپکراو دەرکەوت. ئەو تەنها سەرۆک وەزیرانی ئیتاڵیا نییە، بەڵکو ئەو ڕێبەرە ڕۆحی و سیاسییەی ڕەوتی ڕاستڕەوی ئەوروپایە کە دروشمی *"خودا، نیشتمان و خێزان"*ی کردووە بە ئینجیلی سیاسیی خۆی و وەک هێڵێکی سووری پۆڵایین لە بەرامبەر هەموو فشارەکاندا داکۆکییان لێ دەکات.

پێگەی خودا لە فەلسەفەی مێلۆنیدا
بۆ مێلۆنی، "خودا" تەنها وشەیەک نییە لە ناو کتێبە ئایینییەکاندا، بەڵکو ئەو چەقەیە کە ڕەوشت و بەهاکانی کۆمەڵگەی لەسەر وەستاوە. ئەو بە ڕاشکاوی ڕایدەگەیەنێت کە ئەوروپا بەبێ ڕەگ و ڕیشە کریستیانییەکەی، وەک دارێکی بێ ڕەگی لێدێت کە بە هەر بایەک دەکەوێت. مێلۆنی دژی ئەو عەلمانییەتە توندڕەوە دەوەستێتەوە کە دەیەوێت ئایین لە کایەی گشتی بسڕێتەوە. ئەو پێی وایە کاتێک مرۆڤ پەیوەندی لەگەڵ خودا دەپچڕێت، دەبێتە بوونەوەرێکی ماددی بێ ئامانج کە بە ئاسانی لەلایەن هێزە ئابوورییە جیهانییەکانەوە دەچەوسێنرێتەوە.

نیشتمان؛ سنوورێک بۆ شکۆمەندی
مێلۆنی نیشتمان وەک "ماڵێکی گەورە" دەبینێت کە شکۆ و سەروەرییەکەی لە سەروو هەموو بەرژەوەندییەکەوەیە. لای ئەو، نیشتمان تەنها خاک نییە، بەڵکو زمان، کلتوور و مێژوویەکی هاوبەشە کە دەبێت لە بەرامبەر "تاواندنی ناسنامەکان"دا بپارێزرێت. ئەو بە توندی دژی ئەو سیاسەتانەیە کە دەیانەوێت وڵاتان بکەنە تاقیگەی کۆمەڵایەتی بۆ کۆچی نایاسایی و تێکەڵکردنی کلتوورەکان بەبێ ڕێزگرتن لە خاوەن ماڵ. مێلۆنی نیشتمانی کردووە بە قەڵغانێک بۆ پاراستنی کرێکار و جوتیاری ئیتاڵی لە بەرامبەر بڕیارە ساردەکانی یەکێتی ئەوروپا.

بەرگری لە خێزان و دژایەتی جێندەر
کاریگەرترین بەشی گوتارەکانی مێلۆنی، ئەو شوێنەیە کە باس لە خێزان دەکات. ئەو بە توندی دژی "ئایدۆلۆژیای جێندەر" و "هاوڕەگەزخوازی" دەوەستێتەوە، چونکە پێی وایە ئەم ڕەوتانە دەبنە هۆی هەڵوەشاندنەوەی خێزانی سروشتی. مێلۆنی دەڵێت: "من دایکم، من ژنم، من کریستیانم." ئەم سێ ناسنامەیە وەک قەڵغانێک بەکاردێنێت دژی ئەو هەوڵانەی کە دەیانەوێت مرۆڤ لە ڕەگەزی بایۆلۆژی خۆی داببڕن. ئەو پێی وایە منداڵان مافی خۆیانە لە سایەی دایک و باوکێکی ڕاستەقینەدا گەورە بن، نەک لە ژێر سایەی "هاوسەرگیرییە ساختەکان" و تیۆرییە جێندەرییەکان کە سەرچاوەیان لە سروشتی مرۆڤەوە نییە.

هێڵی سوور لە بەرامبەر هاوڕەگەزخوازی
لە کاتێکدا زۆربەی وڵاتانی ڕۆژئاوا بەرەو یاسایی کردنی تەواوەتی مافەکانی هاوڕەگەزخوازان هەنگاو دەنێن، مێلۆنی لە ئیتاڵیا بەربەستی گەورەی دروست کردووە. ئەو بە توندی دژی هاوسەرگیری هاوڕەگەزخوازان و مافی منداڵخوێندنەوەیە (Adoption) بۆیان. مێلۆنی پێی وایە منداڵ مافی سروشتی خۆیەتی کە لە نێوان "دایکێک و باوکێکدا" گەورە بێت. حکومەتەکەی ئەو هەنگاوی توندی ناوە بۆ سنووردارکردنی تۆمارکردنی منداڵی ئەو هاوسەرە هاوڕەگەزخوازانەی کە لە ڕێگەی دایکی جێگرەوە (Surrogacy) منداڵیان دەبێت، و ئەم کارەی وەک "تاوانێکی جیهانی" وەسف کردووە.

کۆتایی: مرۆڤ یان ژمارە؟
کڕۆکی پەیامی مێلۆنی لە یەک ڕستەدا کورت دەبێتەوە: بەرگری لە مرۆڤبوون. ئەو دەڵێت نەیارەکانی دەیانەوێت مرۆڤ لە "خودا" داببڕن تاوەکو هیچ ڕەوشتێکی نەبێت، لە "نیشتمان" دایببڕن تاوەکو هیچ پارێزەرێکی نەبێت، و لە "خێزان" دایببڕن تاوەکو هیچ پەناگەیەکی نەبێت. کاتێک مرۆڤ ئەمانەی لەدەستدا، دەبێتە "تەنها ژمارەیەک" لە دەستی سیستەمە جیهانییەکاندا. مێلۆنی هاتوە تا بڵێت: "ئێمە ژمارە نین، ئێمە مرۆڤین و تا مردن بەرگری لە پیرۆزییەکانمان دەکەین."